Uyuşturucuyla mücadele kapsamında yapılan çalışmalara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya tarafından yanıtlanması konusunda gereğini saygılarımla arz ederim. (10.10.2025)

UBokar.

Av. Murat BAKAN İzmir Milletvekili

Uyuşturucu, Türkiye'nin büyüyen sorunu haline gelmiş ve büyükşehirlerin yanında köylerde dahi rahatça ulaşılabilir duruma gelmiştir. 08.10.2025 tarihinde kamuoyuna yansıyan ve çok sayıda sanatçının sabaha karşı evlerinden alınarak ifadeye götürüldüğü operasyon ise, yalnızca bireysel hak ve özgürlükler açısından ve Türkiye?de hukuk devletinin nasıl işlediği konusunda değil; aynı zamanda uyuşturucuyla mücadelede öncelik olarak; uyuşturucu baronlarına, dağıtım ağlarına ve kara para trafiğine odaklanmak yerine magazinleştirilmiş operasyonlarla kamuoyunun ilgisinin farklı yönlere çekildiği düşüncesini beraberinde getirmiştir.

Ülkemiz bugün, uluslararası raporlara göre, ne yazik ki uyuşturucu trafiğinde hem hedef ülke hem de transit ülke konumuna gelmiştir. Güney Amerika'dan gelen kokain, Afganistan ve İran kaynaklı eroin ve metamfetamin türevleri Türkiye üzerinden Avrupa'ya taşınmakta; sentetik uyuşturucuların iç piyasadaki yaygın kullanımı ise endişe verici düzeye ulaşmıştır.

SORULAR

1. 11.2024 tarihinde İran Sınırı'na giderek yaptığım saha çalışmasında ise, sınırımızı yasadışı olarak geçen çoğunlukla Afgan göçmenlerin bir kısmının beraberinde uyuşturucu getirdiklerini ve ticaretini yaptıklarını bizzat tespit ettik.

   Bununla birlikte, Emniyet Genel Müdürlüğü ve TBMM raporları, uyuşturucuya bağlı ölümlerin son yıllarda 6300'ün üzerinde arttığını, uyuşturucu kullanım yaşının ise 12—15 aralığına kadar düştüğünü ortaya koymaktadır.

   İçişleri Bakanlığı tarafından 2024 yılı bütçe sunuşunda açıklanan verilere göre, sözü edilen yılın ilk on ayında 41.000 uyuşturucu operasyonu gerçekleştirilmiş ve bu operasyonlarda 29.738 kişi yakalanmıştır. Söz konusu veriler, neredeyse her yakalama başına iki operasyon düştüğünü göstermekte; bu da ya operasyon sayısının abartılı biçimde açıklanmış olduğunu ya da operasyonların etkinlik ve verimlilik açısından ciddi sorunlar taşıdığını açıkça göstermektedir.

   Aynı dönemde yakalandığı belirtilen 112 milyon kök kenevir, Türkiye'de yalnızca uyuşturucu kaçakçılığının değil, uyuşturucu üretiminin de sistematik biçimde büyüdüğüne işaret etmektedir. Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi'nin verilerine göre, dünya genelinde üretilen uyuşturucunun yalnızca "610-15'i yakalanabilmektedir. Bu bağlamda Türkiye'de açıklanan yüksek yakalama rakamları, ülkemizin uyuşturucu trafiğinde yalnızca bir geçiş noktası değil, aynı zamanda üretim ve dağıtım merkezi haline geldiğini düşündürmektedir. Uyuşturucu ile mücadele stratejisinin önleyici, istihbari ve yapısal tedbirlere odaklanması elzemdir.

   Buna göre;

   Son günlerde çok sayıda sanatçının sabaha karşı evlerinden alınarak ifadeye götürüldüğü operasyonların gerekçesi nedir?

2. Hazırlık soruşturmasını Cumhuriyet Savcısı hangi kolluk birimini görevlendirerek başlatmıştır. Şüphelilerin evlerinden gözaltına alınma ve kan örneklerinin alınması sürecinde neden Jandarma personeli kullanılmıştır?

3. Bazı medya organlarının operasyonlara ilişkin önceden bilgilendirilmesi Bakanlığınızın bilgisi veya onayı dahilinde midir?

4. Söz konusu operasyonlarda ölçülülük ilkesi, masumiyet karinesi ve lekelenmeme hakkı gözetilmiş midir?

5. Bakanlığınız, uyuşturucuya bağlı ölümlerdeki artış ve kullanım yaşının düşmesi konularında hangi analizleri yapmıştır? Bu konuda Bakanlığınızın elindeki veriler nedir?

6. Türkiye'nin uluslararası uyuşturucu trafiğinde hem hedef ülke hem de transit ülke haline geldiği yönündeki tespitler karşısında, Bakanlığınızca alınan somut tedbirler nelerdir? 2020-2025 yılları arasında uyuşturucu baronlarına, uluslararası dağıtım ağlarına ve kara para trafiğine yönelik yürütülen operasyon sayısı kaçtır?

7. Söz konusu operasyonlarda uyuşturucu üretimi ya da satışı suçundan kaç kişi hakkında işlem yapılmıştır?

8. Uyuşturucu ile mücadelede önleyici politikalar (eğitim, yerel yönetim iş birlikleri, rehabilitasyon merkezleri, gençlere yönelik sosyal projeler vb.) kapsamında Bakanlığınızca yürütülen projeler nelerdir? Bu projelere ayrılan bütçe miktarı nedir? Türkiye'nin uyuşturucu geçiş rotasından üretim merkezi haline gelmesi ile ilgili bakanlığınızın elinde bulunan istihbari analiz veya rapor var mıdır? Varsa bu raporlar doğrultusunda alınan somut önlemler nelerdir?

9. İçişleri Bakanlığı bünyesinde uyuşturucuyla mücadelede görev yapan personel sayısı nedir? Bu personelin illere ve birimlere göre dağılımı nasıldır? Yeterli uzman ve saha personeli bulunmakta mıdır?

10. Uyuşturucuya erişimin önlenmesine dönük önleyici stratejiler kapsamında; okullarda, gençler arasında ve kırsalda yürütülen bilinçlendirme kampanyaları nelerdir?