Emekli maaşlarının artırılmasına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 318 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Anayasa"nın 98"inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ve 99*uncu maddeleri uyarınca, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Mühip KANKO Kocaeli Milletvekili
Emekli maaşları ile asgari ücret arasındaki fark, son 9 yılda dramatik şekilde erimiştir. 2016 yılında emekli maaşı asgari ücretin 9066 üzerindeyken, 2025 itibarıyla 9524 altına düşmüştür. 2016'da emekli 1.663 TL alırken asgari ücret 1.000 TL idi; bugün emekli 16.800 TL ile hayatta kalmaya çalışmaktadır. Bu tablo, emeklinin gelirinin yıllar içinde reel olarak düşürüldüğünü ve milyonlarca vatandaşımızın açlık sınırına mahkum edildiğini göstermektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
2016-2025 yılları arasında emekli maaşlarının asgari ücrete göre oranındaki düşüşün gerekçesi nedir?
Bakanlık, emekli maaşlarının yoksulluk sınırının altında kalmasını önlemek için hangi politikaları uygulamaktadır?
2025 yılı itibarıyla emekli maaşlarının reel alım gücü nedir ve bu oran ile açlık sınırı arasındaki fark nedir?
Emeklilerin yaşam standartlarının yükseltilmesi ve ekonomik güvenceye kavuşturulması için Bakanlık ne tür önlemler almayı planlamaktadır?
Milyonlarca emeklinin gelir kaybı göz önünde bulundurularak, acilen uygulanacak ek sosyal yardım veya maaş iyileştirme planlaması var mı?
2016 yılında emekli maaşı asgari ücretin "066 üzerindeyken, 2025 itibarıyla 9524 altına düşmesinin sebepleri nelerdir ve bu durumun giderilmesi için Bakanlık ne tür adımlar atacaktır? >
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 04.11.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1728292 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Kocaeli Milletvekili Sayın Mühip KANKO tarafından yöneltilen 7/35830 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Sigortalının aylığı; sigortalının yaşı, prim gün sayısı, prime esas kazançlarının miktarı ile bu kazanç ve günlerin geçtiği dönemlerde geçerli olan aylık bağlama sistemlerinde belirlenen kurallar çerçevesinde aylık talep yılı esas alınarak hesaplanmaktadır.
Bu çerçevede, yaşlılık aylığını belirleyen en etkili parametre çalışma hayatında bildirilen kazançlardır. Sigortalıların çalışma hayatında kaldıkları süre uzadıkça ve kazançları yükseldikçe emekli aylığı da arimaktadır. Aylık miktarında önemli parametrelerden bir diğeri olan aylık bağlama oranı prim ödeme gün sayısı ile doğru orantılı olarak belirlenmektedir. 2000 ve 2008 yıllarında yapılan reformlar ile emeklilik sisteminde sürdürülebilirliğin sağlanabilmesi için prim-aylık arasındaki bağ güçlendirilmiştir. Sistemde daha uzun süre kalanın ve daha yüksek prim ödeyenin karşılığını alacağı mali yönden sürdürülebilir bir sistem kurgulanmıştır. Sistemde kalma süresi uzadıkça aylık bağlama oranı da artmaktadır.
Ayrıca, alt sınır aylığı uygulaması daha önce sosyal güvenlik sistemimizde bulunmamakta iken 2019/Ocak ayında getirilmiş olup, en düşük emekli aylığı 2026/Temmuz ödeme dönemi itibarıyla 23.332 TL'ye yükseltilmiştir. Sigortalıların çalışma hayatında kaldıkları süre uzadıkça ve kazançları yükseldikçe emekli aylığı da artmaktadır. Alt sınır aylıkları net asgari ücretle kıyaslanacak olursa 2019 yılında net asgari ücretin 9049'una denk gelirken 2026/Temmuz itibariyle 23.552 TL olan alt sınır aylığı tutarı 28.075,30 TL olan net asgari ücretin 2683,88'i oranındadır.
Bununla beraber, 2018 yılında Ramazan ve Kurban bayramlarında toplam 2.000 TL bayram ikramiyesi verilmeye başlanmış olup bu tutar 2021 yılında 2.200 TL'ye, 2023 yılında 4.000 TL'ye, 2024 yılında 6.000 TL'ye, 2025 yılında ise 8.000 TL'ye yükseltilmiştir. "
Prof. Dr. Vegat IŞIKHAN
Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68