Balıkesir'in Sındırgı ilçesinde meydana gelen depremler sonrasında yapılan çalışmalara ilişkin

Milletvekillerimiz tarafından Bakanlığıma yöneltilen ve ilişik listede, TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

Bakan -Dosya (1 Takım)

Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat:Tamer IŞIK Tel: 410 14 45

SAYIN MEHMET EMİN EKMEN'İN 1/26791 TBMM 7/36297 ESAS SAYILI ys YAZILI SORU ÖNERGESİNE a€

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR

SORULAR

Balıkesir'in Sındırgı ilçesi, peş peşe yaşanan depremler nedeniyle önemli ölçüde hasar almıştır. İçişleri (Bakanı Ali Yerlikaya (tarafından yapılan açıklamaya göre, 6,1 büyüklüğündeki depremde can kaybı yaşanmamış ancak 26 vatandaşımız yaralanmış, çok sayıda bina zarar görmüştür. Yer bilimcilere göre, bölgedeki çoklu sarsıntı modeli " deprem fırtınası" o olarak adlandırılmakta ve artçıların aylarca sürebileceği belirtilmektedir.

DEVA Partisi Sındırgı İlçe Başkanlığı tarafından 2 Kasım 2025 tarihinde yapılan basın açıklamasında ilçede: e 22.164 binada 32.576 bağımsız bölümün incelendiği,

• 607konut ve 93 işyerinin ağır hasarlı ilan edildiği,

• Toplamda 760 bağımsız bölümün kullanılamaz hale geldiği,

• 100'den fazla esnafın işyerine yıkım kararı verildiği,

• Belediye kesintileri ve SGK, Bağ-Kur, vergi / kredi borçlarının acilen yapılandırılması gerektiği vurgulanmıştır.

Bölgedeki vatandaşlar ile esnaf ve çiftçiler maddi destek, yapılandırma, yeniden iskân ve sosyal koruma önlemleri talep etmektedir. Bununla birlikte merkezi idareden gelen yanıtların yetersiz olduğu, hasar tespiti ve destek sürecinin şeffaf yürümediği yönünde kamuoyunda artan eleştiriler söz konusudur.

Bu çerçevede, halkın barınma, geçim ve can güvenliği açısından karşı karşıya kaldığı risklerin ortadan kaldırılması ve sürecin tüm yönleriyle ele alınması gerekmektedir. .

Bu bağlamda;

I- Balıkesir'in Sındırgı ilçesinde meydana gelen depremler sonrası yürütülen hasar tespit çalışmalarının kapsamı nedir? Bu çalışmalar hangi tarih aralığında tamamlanmıştır?

2- Depremler sonrası yapılan incelemeler neticesinde ilçede toplam kaç bina incelenmiş, bunların kaçı "ağır hasarlı", "orta hasarlı", "az hasarlı" ve "hasarsız" olarak sınıflandırılmıştır?

3- Söz konusu basar tespitleri kaç bağımsız bölümü (konut, işyeri, depo vb.) kapsamaktadır? Kaç hanenin ve kaç işyerinin kullanılamaz hale geldiği tespit edilmiştir?

4 Bu süreçte Sındırgı'da 100'den fazla esnafa ait dükkân için yıkım kararı verildiği doğru mudur? Bu kararların alınmasında hangi teknik raporlar ve mevzuat esas alınmıştır?

5- Deprem sonrası hasar tespit çalışmaları ne kadar sürede tamamlanmıştır? Çalışmaların sağlıklı ve adil biçimde yapılıp yapılmadığına ilişkin bakanlığa ulaşan itirazlar var mıdır?

6- Hasar tespit çalışmaları ve risk değerlendirmelerinde görev yapan ekipler hangi meslek disiplinlerinden oluşmaktadır? Bu kişilerin sayısı ve teknik yeterlilikleri nedir?

7- Bakanlık tarafından ilçede yapılan hasar tespitleri kamuoyuna açık bir şekilde yayımlanmış mıdır? Vatandaşların kendi binalarına ilişkin sonuçlara erişimi nasıl sağlanmaktadır?

8- Deprem sonrası evlerini ve işyerlerini kaybeden vatandaşlar için Bakanlığınızca geçici barınma alanları oluşturulmuş mudur? Şu ana kadar kaç konteyner, prefabrik yapı ya da benzeri barınma çözümü sunulmuştur?

9- Kalıcı konutlar için TOKİ veya başka bir kurum tarafından proje geliştirilmiş midir? Söz konusu projelerin kapsamı, planlama takvimi ve hak sahipliği kriterleri nedir?

10- Sındırgı'da afet riski azaltma, dirençli kent planlama ve yapı stokunun iyileştirilmesi amacıyla 2015 - 2025 yılları arasında Bakanlığınızca yürütülen herhangi bir kentsel dönüşüm ya da mikro bölgeleme çalışması olmuş mudur?

11- Bakanlığınızın son üç yılda Sındırgı ilçesinde denetlediği bina sayısı kaçtır? Bu denetimlerin sonuçları kamuoyuyla paylaşılmış mıdır?

12- İlçede ruhsatsız ya da yapı kayıt belgesi ile kullanılan bina sayısı kaçtır? Bu yapıların depremlerdeki hasar durumu nedir?

13- Belediye ve vatandaşlara yapılan bilgilendirme, eğitici faaliyet, zemin etüdü desteği ya da teknik rehberlik gibi hizmetlerden Sındırgı yararlanmış mıdır?

14- Bakanlığınız, ilçenin yeniden ayağa kalkması sürecinde yerel yönetimlerle ne tür bir iş birliği içindedir? Teknik, mali ve personel desteği sağlanmakta mıdır?

CEVAPLAR

Hasar tespit çalışmaları 77269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun , 5902 Sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) Teşkilat ve Görevleri Kanunu ile Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP) ve yine AFAD tarafından yayımlanan 14.04.2014 tarih ve 7663 sayılı Hasar Tespit Genelgesi çerçevesinde Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.

7269 sayılı Kanun kapsamında; Bakanlığımız tarafından eğitimleri tamamlanmış, hasar tespit bilgileri Dünya'daki teknik uygulamalarla uyumlu ve bilgileri güncelliğini koruyan, konusunda deneyimli kişilerden teşkil edilen fen kurullarınca, yurt dışındaki prosedürlerle uyumlu mühendislik odisiplini odahilinde, bilimsel veriler doğrultusunda hazırlanarak, 7663 sayılı Genelge ekinde yayımlanan form ve kılavuzlar kullanılarak yapılan incelemeler doğrultusunda hasar tespitleri gerçekleştirilmektedir Hasar tespit çalışmalarında görev alan ekipler üniversitelerin İnşaat Mühendisliği, Mimarlık ve Meslek Yüksekokulların İnşaat Teknikerliği bölümlerinden mezun kişilerden her ekipte en azl inşaat mühendisi olacak şekilde iki kişilik bir ekipten oluşturulmaktadır.

Balıkesir İli'nin Sındırgı İlçesi'nde meydana gelen 10.08.2025 tarihli 6,1 büyüklüğündeki deprem nedeniyle Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından 240 kişilik ekip kesin hasar tespit çalışmalarını yürütmek için görevlendirilmiştir. Bakanlığımızca Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından 15.08.2025 Oo tarihinde hasar tespit çalışmaları tamamlanmış olup, 16.08.2025 tarihinde hasar tespit sonuçları mahallinde ve bilişim ortamında ilan edilerek 30 günlük yasal itiraz süreci başlatılmıştır. 15.09.2025 tarihinde itiraz süresi tamamlanmış olup, 16.09.2025 tarihinde nihai hasar durumları mahallinde ve bilişim ortamında yayımlanarak hasar tespit süreci tamamlanmıştır.

Sındırgı İlçesi'nde meydana gelen 27.10.2025 tarihli 6,1 büyüklüğündeki ikinci depremde kesin hasar tespit çalışmaları için Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından 240 kişilik ekip kesin hasar tespit çalışmalarını yürümek için görevlendirilmiştir. 01.11.2025 tarihinde hasar tespit çalışmaları Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından tamamlanmış ve 02.11.2025 tarihinde hasar tespit sonuçları mahallinde ve bilişim ortamında ilan edilerek 30 günlük yasal itiraz süreci başlatılmıştır. 02.12.2025 tarihinde itiraz süresi tamamlanmış olup, 03.12.2025 tarihinde nihai hasar durumları mahallinde ve bilişim ortamında yayımlanarak hasar tespit süreci tamamlanmıştır.

Binaları kilitli olduğu için girilemeyen ya da tespit edilen hasar derecesine itirazı olan vatandaşların, 30 günlük yasal itiraz süresi içerisinde başvurmaları durumunda binalarının hasar tespitleri yeniden yapılır. İtirazlar hasar tespit çalışmaları da kesin hasar tespit çalışmalarına benzer şekilde yürütülmekte olup, farklı olarak, bu çalışmada sadece kesin hasar tespit sonucuna yasal süresi içerisinde dilekçe ile itiraz eden vatandaşların konutları ve işyerleri ve ahırları farklı teknik elemanlarca incelenir.

Bakanlığımız (oile (Balıkesir (o Valiliği (OoÇevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüz ve itiraz kabul noktalarına vatandaşlarca 10.08.2025 tarihinde meydana gelen depremi afeti için kesin hasar tespiti çalışmalarında yapılan tespitlere istinaden 992 itiraz başvurusu yapılmıştır. 27.10.2025 tarihinde meydana gelen depremde ise bu başvuru sayısı 755'dir.

Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğü kesin hasar tespit çalışmalarının bitirilmesine müteakip, kesin hasar tespit askı listeleri muhtarlıklarda askıya çıkılmak suretiyle, kaymakamlıklarda ve hasartespit.csb.gov.tr e-devlet kapısı üzerinden hasar tespit verileri kamuoyuna açık bir şekilde yayımlanmaktadır.

4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun kapsamında, 2022-2025 yılları arasında Balıkesir Valiliği (Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü) tarafından, yapı denetim kuruluşlarının denetimi altındaki yapılara yönelik olarak Balıkesir merkez ve Sındırgı ilçesinde gerçekleştirilen şantiye denetim sayısı 717 adet ve Sındırgı özeli şantiye denetim sayısı İl adet'tir

Bakanlığımız Kentsel Dönüşüm Başkanlığı tarafından Balıkesir ili genelinde 6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı tespitine konu olan 4590 adet yapının riskli yapı tespitinin kesinleştiği, bu yapılardan, 4318 adet yapının yıkıldığı, 3 adet yapının güçlendirildiği, 3 adet yapının güçlendirme ruhsatı aldığı ve 266 adet yapı için tahliye ve yıkım için maliklere bildirim yapıldığı görülmüştür. Diğer taraftan dönüşüm sürecini hızlandırmak ve deprem riskini bertaraf etmek üzere 6306 sayılı Kanun kapsamında uygulama alanı bazında yetkili idarelerle koordineli olarak yürütülmekte olan çalışmalar devam etmektedir.

Bakanlığımız Kentsel Dönüşüm Başkanlığı sorumluluk ve yetki alanında da bulunan Balıkesir İli'nin Sındırgı İlçesi'ne bağlı Kurtuluş Mahallesi sınırları içerisinde yer alan alanda hak sahipliği tespit işlemleri devam etmektedir. Hak sahipliği tespiti ve proje çalışmalarının tamamlanmasını müteakip uzlaşma görüşmeleri yürütülecektir.

Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) ihale edilen projelerden Sındırgı köylerinde yer alan 1. ve 2. Etap 385 Köy Evi ve 23 Ahır'dan oluşan işlerin 2026 yılı Nisan ayı sonuna kadar bitirilmesi planlanmaktadır. Ayrıca, Çavdaroğlu Mahallesi 135 adet konut projesinin iş bitim tarihi Haziran 2026'dır. Çavdaroğlu Mahallesi 338 konut projesi 2026 yılı sonunda tamamlanacaktır.

Söz konusu afet konutlarına ilişkin başvurular, kura işlemleri, satış ve geri ödeme şartları (borçlandırma), borç kapatma, hak sahiplerinin belirlenmesi, becayiş hakkı ve konut teslimi gibi iş ve işlemler ilgili kurumlar tarafından yapılmaktadır.