Doğalgaz tüketiminin faturalandırılmasında kademeli tarife sistemine geçileceği iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Uğur Bayraktutan (CHP), 7 Kasım 2025 tarihinde 7/36320 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 74 gün sonra, 20 Ocak 2026).
Uğur Bayraktutan (CHP, Artvin). “Doğalgaz tüketiminin faturalandırılmasında kademeli tarife sistemine geçileceği iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36320, 7 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36320-dogalgaz-tuketiminin-faturalandirilmasinda-kademeli-tarife-sistemine-gecilecegi-iddiasina (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1d9a6fe8-ee69-421b-bd6e-019a6cd683dc
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 74 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Anayasanın 98. ve İçtüzüğün 96 ve 99. maddeleri gereğince, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan BAYRAKTAR tarafından yazılı olarak cevaplandırılması için aşağıdaki sorularımın kabulünü arz ederim. doğalgazda yapılan zamlar, hanehalkı bütçelerinde büyük if yük oluşturmuş; kış aylarında ısınma giderleri birçok aile için temel bir g€Çim krizine dönüşmüştür. Bu çerçevede kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, doğalgazda "kademeli tarife" uygulamasına geçilmesi planlanmaktadır. Bu sistem, düşük tüketim için düşük; yüksek tüketim için yüksek fiyat uygulanmasını öngörmektedir. Ancak ülkemizde bölgesel iklim farklılıkları ve gelir eşitsizlikleri dikkate alındığında, bu modelin adaletsiz sonuçlar doğurabileceği yönünde ciddi kaygılar bulunmaktadır.
Türkiye genelinde doğalgaz tüketiminin büyük bölümü ısınma amaçlı olup, iklim koşulları sert olan illerde bu artışın etkisi çok daha ağır hissedilecektir. Artvin ili özelinde; kış aylarında ortalama sıcaklık 0—4 9C arasında seyretmekte, birçok ilçede sıcaklık —10 9C"'nin altına düşmektedir, konutların önemli kısmı yalıtımsız olduğu için doğalgaz tüketimi yüksektir. Bu koşullar altında kademeli tarife, Artvin ve benzeri illerde yaşayan vatandaşları yüksek kademe tarifeye otomatik olarak taşımakta; faturaların daha da artmasına neden olabilecektir. Bu durum, enerji hakkı ve sosyal devlet ilkesi açısından ciddi bir sorun teşkil etmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Doğalgazda kademeli tarife sistemine geçiş hazırlıkları hangi aşamadadır? Bu sistemin yürürlüğe girmesi planlanan tarih nedir?
Belirlenecek "baz tüketim" miktarı neye göre tespit edilecektir? Bölgesel iklim | farkları dikkate alınacak mıdır?
Artvin gibi uzun ve soğuk kış yaşayan iller için ayrı bir bölgesel kademe veya indirimli tarife uygulaması planlanmakta mıdır?
Bu sistemin devreye girmesi halinde, dar gelirli vatandaşların korunması amacıyla sosyal destek veya sübvansiyon mekanizması oluşturulacak mıdır?
Hâlihazırda elektrik tarifesinde uygulanan kademeli sistemin tüketici faturalarına yansıması nasıl olmuştur? Bu model doğalgazda benzer bir yük artışı öngörüyor
Artvin özelinde son beş yılda ortalama hane başı doğalgaz tüketimi ve fatura tutarı nedir? Yeni sistemde bu tutarların yüzde kaç oranında artması beklenmektedir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
DÖNEM |; ESASNO | 28/4 O: 7136320
4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu'nun (Kanun) perakende satış tarifelerine ilişkin 11'inci maddesinde; "Dağıtım şirketinin birim gaz alım fiyatı, birim hizmet bedeli, amortisman bedelleri ve diğer faktörlerden meydana gelecek olan perakende satış fiyatları ve tarife esasları Kurumca (EPDK) belirlenir. " hükmü yer almakta olup, mezkur hükme göre şehir içi dağıtım şirketlerinin abonelerine yaptıkları satışlarda uygulanmakta olan perakende satış fiyatları, birim gaz alım bedeli ve sistem kullanım bedelinden oluşmaktadır. Bu bileşenlerden "sistem kullanım bedeli" Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından belirlenerek ilan edilirken, perakende satış fiyatının diğer faktörü olan "birim gaz alım bedeli" ise toptan satış şirketlerinin dağıtım şirketlerine uyguladıkları toptan satış fiyatına göre belirlenmektedir.
Yine Kanun'un İl'inci maddesinin birinci fıkrasının 3'üncü bendinde yer alan "Toptan Satış Tarifesi: Kurum doğal gaz satış tarifelerinde esas alınacak unsurlar ve şartları belirler. Satış fiyatları ise, bu esaslar dahilinde doğal gaz alım satımı yapan taraflarca serbestçe belirlenir." hükmü çerçevesinde toptan satış fiyatları, taraflar arasında serbestçe belirlenmekte olup, doğal gaz piyasasındaki toptan satış fiyatları, halihazırda piyasada hâkim durumda olan Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş.'nin (BOTAŞ) toptan satış fiyatlarına bağlı olarak oluşmaktadır.
Piyasada toptan satış fiyatı oluşurken doğal gazın piyasa koşulları, piyasa fiyat istikrarı, EPDK'nın tarife ile ilgili kararları ile alım, satım ve işletme giderleri dikkate alınmakta, yanı sıra doğal gaz alım maliyetlerini doğrudan etkileyen uluslararası hub fiyatları, petrol ve petrol türevleri fiyatlarındaki değişim ile döviz kurundaki değişimler de doğal gaz satış fiyatlarının belirlenmesinde etken olmaktadır. Tüm bu bileşenlerin denkleme dahil edilmesi suretiyle yapılan değerlendirmeler çerçevesinde fiyatlar mümkün olan en makul seviyede belirlenmekte olup, doğal gaz toptan satış fiyatları aynı kategorideki (konut, sanayi, elektrik üretimi) tüketicilerin tamamı için bölge veya il farkı gözetilmeksizin eşit olarak belirlenmektedir.
Bununla birlikte mezkur Kanun'un "Tarifeler" başlıklı 11'inci maddesinde yer alan "BOTAŞ tarafindan Bakanlık görüşü alınmak kaydı ile bölgesel ve iklimsel koşullar dikkate alınarak il veya bölge bazında kademeli doğal gaz satış fiyatı uygulanabilir." hükmü kapsamda söz konusu önergede de yer verilen hususları içeren değerlendirmeler devam etmektedir.
İl bazlı doğal gaz tüketim miktarlarına ilişkin verilere EPDK'nın https//Www.epdk.gov.tr/Detay/Icerik/3- 0-95/aylik-sektör-raporu ve https//www.epdk.gov.tr/Detay/Icerik/3-0-94-1007/doğal-gazyillik-sektorraporu internet adreslerinde yayımlanan aylık ve yıllık sektör raporlarından ulaşılabilmektedir.
Elektrik için 2026 yılı itibarıyla geçerli olacak tüketim limiti verileri esas alındığında mevcut abonelerin "06.5'i bu düzenlemeden etkilenirken, 693,5'i fatura desteğinden yararlanmaya devam etmektedir.
Küresel enerji ve emtia fiyatlarında oluşan olağan dışı artışlar sebebiyle oluşan yüksek maliyetlerden vatandaşlarımızın etkilenmemesi için halihazırda doğal gazda mesken 9645 oranında Devlet desteği devam etmektedir. Bunun yanı sıra dar gelirli hanelere enerji tüketim desteği kapsamında elektrik, doğal gaz ve kömür tüketim desteği bedelsiz olarak sağlanmaktadır.
Yanı sıra Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesinde kayıtlı ihtiyaç sahiplerine elektrik ve doğal gaz tüketim desteği sağlanmakta olup, belli dezavantajlı gruplara yönelik geliştirilecek sosyal politikalara ilişkin Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'ndan bilgi alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
Alparsjiân BAYRAKTARBakan