Kilis ilinde işsizlikle mücadele konusunda yürütülen çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
Mahmut Tanal (CHP), 19 Kasım 2025 tarihinde 7/36743 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 268 gün sonra, 14 Ağustos 2026).
Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “Kilis ilinde işsizlikle mücadele konusunda yürütülen çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36743, 19 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36743-kilis-ilinde-issizlikle-mucadele-konusunda-yurutulen-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/aa132e1a-4cbd-43e2-8451-019aa0cbd25c
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 268 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan taya Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı ve
Kilis iline ilişkin kamuoyuna yansıyan sosyal, ekonomik ve istihdam verileri; il genelinde gelir seviyesinin düşüklüğü, işsizlik ve genç işsizlik oranlarının yüksekliği, tarımsal üretim faaliyetlerindeki sürdürülebilirlik sorunu, maliyet baskısının artması ve sosyo-ekonomik kırılganlığın derinleştiğine işaret etmektedir.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bu durum;
" Anayasa Madde 2 Sosyal Devlet İlkesi, e Anayasa Madde 5 Devletin temel amaç ve görevleri, e Anayasa Madde 10 Eşitlik İlkesi, " Anayasa Madde 49 Çalışma hakkı ve işsizliğin önlenmesi, " Anayasa Madde 166 Ekonomik planlama ve kalkınma görevi hükümlerinin devlet tarafından aktif, pozitif ve ayrımcı destek gerektirir şekilde uygulanmasını zorunlu kılmaktadır. Bu açıdan, resmi veri tartışmaları bir yana, fiili sosyo-ekonomik tablo bakımından Kilis'in "ekonomik risk bölgesi" niteliği taşıdığı görünmektedir.
Bakanlığınızın sinır ili Kilis'te ekonomik ve sosyal kırılganlığın derinleşmesi karşısındaki hukuki yükümlülüklerinin gereği gibi yerine getirilmesi hususu son derece kritiktir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Kilis'in gelir düzeyi, yoksulluk ve işsizlik göstergeleri bakımından ülkemizin en dezavantajlı illeri arasında yer aldığı yönündeki tespitlerden Bakanlığınız haberdar mıdır? Haberdar ise neden özel bir istihdam eylem planı ilan edilmemiştir? Haberdar değilse bu, görev ihmali değil midir?
Anayasa'nın 49'uncu maddesi, devletin işsizliği önleme yükümlülüğünü açıkça düzenlemektedir. Bu kapsamda Kilis'te işsizlik ve genç işsizliği ile mücadeleye yönelik özel il bazlı program, pozitif ayrımcılık içeren eylem planı veya fon tahsisi neden henüz açıklanmamıştır?
. Anayasa m.10'da güvence altına alınan eşitlik ilkesi uyarınca, sosyo-ekonomik olarak dezavantajlı illere pozitif ayrımcılık yapılması bir tercih değil, anayasal zorunluluk iken, Kilis neden bölgesel öncelikli istihdam havzası ilan edilmemiştir?
. Kilis'te nüfus artışı, sığınmacı yoğunluğu ve işgücü rekabeti arasındaki bağlantıya ilişkin bilimsel ve kanıta dayalı bir etki analizi Bakanlığınızca yapılmış mıdır? Yapılmadıysa sebebi, yapıldıysa sonuçları nedir?
. Tarımsal üreticilerin, artan maliyetler ve ithalat politikaları sonucunda üretim dışına itildiği iddiaları Bakanlığınıza ulaşmış mıdır? Ulaştıysa çalışabilir nüfusun tarım dışı işsizliğe kayması karşısında tedbir almamak, Anayasa m.5 ve m.166 kapsamındaki pozitif yükümlülüklerin ihlali değil midir?
. Kilis'in ekonomik göstergeler bakımından risk bölgesi niteliği taşımasına rağmen Bakanlığınızca acil önlem paketi, genç istihdam garanti programı, yerel işveren teşvik modeli veya kamu destekli istihdam kampanyası neden ilan edilmemiştir?
Bu durum idarenin takdir yetkisinin keyfileştirilmesi sonucunu doğurmaz mı?
. Kilis'in sosyo-ekonomik göstergelerindeki derinleşen kırılganlık, AİHS m.8 ve AİHM içtihatlarında yer verilen "makul yaşam standardı" ve "devletin pozitif yükümlülükleri" ilkelerine aykırılık teşkil etmekte değil midir?
. İpekyolu Kalkınma Ajansı tarafından hazırlanan 2018 tarihli "Kilis Ekonomi Stratejisi" raporunda; ilin kişi başı gelir, istihdam, eğitim ve sağlık göstergelerinde diğer illerin gerisinde kaldığı, ayrıca TRCI Düzey Il Bölgesi için hazırlanan kalkınma planında, bölgenin yüksek kaynak ihtiyacı ve sürdürülebilir büyüme tedbirlerine acil gereksinim duyduğu belirtilmiştir. Bu resmi tespit ve uyarılar, Bakanlığınız tarafından "Anayasa madde 2, madde 5, madde 10, madde 49 ve madde 166 kapsamında" değerlendirilmiş midir? Bu raporların ardından Kilis'e yönelik somut, tarihli, bütçeli ve performans kriterli bir istihdam veya sosyo-ekonomik iyileştirme programı başlatılmış mıdır? Başlatılmadıysa, bu durum Bakanlığın anayasal yükümlülüklerinin ihlali anlamına gelmez mi?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 28.11.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1748470 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Şanlıurfa Milletvekili Sayın Av. Mahmut TANAL tarafından yöneltilen 7/36743 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Bakanlığımız, başta özel politika gerektiren gruplar olmak üzere toplumun tüm kesimlerinin işgücü piyasasına girebilmelerini ve kalıcı olabilmelerini sağlamak, iş hayatında sahip oldukları konumlarını güçlendirmek, çalışma hayatının değişen ve gelişen koşullarına uygun politikalar üreterek istihdamlarına destek vermek adına faaliyetler yürütmektedir.
2023-2028 dönemi için hazırlanan Ulusal İstihdam Siratejisi 1 Şubat 2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Sirateji, sektör ve il ayrımı gözetmeksizin çalışma hayatının tüm unsurlarını ele alan kapsayıcı bir ulusal politika belgesi niteliğindedir.
Bununla birlikte, Ülkemizde istihdam ve mesleki eğitim konularında çok taraflı sosyal diyalog mekanizmalarının önemli bir örneğini oluşturan İl İstihdam ve Mesleki Eğitim Kurulları (İİMEK), tüm ülke genelinde yapılan işgücü piyasası analizleri sonuçlarını da dikkate alarak işgücü yetiştirme, faaliyetlerine ilişkin planları onaylamaktadır. Bu kapsamda Kilis ilinde de yapılan işgücü piyasası analizleri çerçevesinde ilin ekonomik yapısına uygun aktif işgücü programları yürütülmekte, bu sayede gençlerin bölgenin öne çıkan sektörlerinde istihdama katılımları desteklenmektedir.
Ayrıca gençlerimizin kalıcı, kayıtlı ve nitelikli istihdam içine girmesini sağlayan, işsizliği azaltan ve ülkemiz rekabet gücünü büyüten kapsamlı Genç İstihdam Hamlesi 2026 yılında hayata geçirilmiştir. Staj Desteği", "Geleceğim Meslekte', 'NEET İşgücü Uyum', "İşe İlk Adım", 'İŞKUR Gençlik' ve "Bölgesel Kariyer Fuarları ve İstihdam Fuarları? olmak üzere 6 ana programın çatısı olan bu Program ile gençlerin erken yaşta iş deneyimi kazanmaları, becerilerinin işgücü piyasasının ihtiyaçlarıyla uyumlu hale getirilmesi ve nitelikli istihdama yönelmeleri amaçlanmaktadır.
Öte yandan 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun Geçici 35'inci maddesi kapsamında imalat sanayinde üretim sürekliliğini güvence altına almak, işletmelerin finansmana erişimini kolaylaştırmak ve istihdamı korumak amacıyla 2026 yılı itibarıyla 'İmalat Sanayi için Kredi Finansmanı ve İstihdamı Koruma Programı' hayata geçirilmiştir.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından 3510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi (4/1-(a)) kapsamında sigortalı çalıştıran özel sektör işyeri işverenlerine yönelik; kayıtlı sigortalı istihdamının artırılması, kadınlar, gençler ve engelliler gibi dezavantajlı grupların istihdamının artırılması, bölgesel, büyük ölçekli yatırımlar ile stratejik yatırımların özendirilmesi amaçlarıyla çeşitli Kanunlarda yer alan sigorta prim teşviki, destek ve indirimlerinden y. imkânı sağlanmıştır. "
Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68 Telefan: (2191904 AAA