Mardin'in Artuklu ilçesinde bulunan Pire Merdan Türbesi'nin onarılması talebine ilişkin
Kaynak göster
Beritan Güneş Altın (DEM Parti), 24 Kasım 2025 tarihinde 7/36917 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).
Beritan Güneş Altın (DEM Parti, Mardin). “Mardin'in Artuklu ilçesinde bulunan Pire Merdan Türbesi'nin onarılması talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36917, 24 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36917-mardin-in-artuklu-ilcesinde-bulunan-pire-merdan-turbesi-nin-onarilmasi-talebine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6176160d-892c-4f2e-82af-019aba4c6054
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bugün · cevap yok
TBMM kaydına göre cevaplanmadı (“Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”). Verilişinden bu yana 325 gün geçti.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri ERSOY tarafından
Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Mardin'in Artuklu ilçesine bağlı Tızyan (Elmabahçe) Köyünde bulunan Pir& Merdan Türbesi,
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Şanlıurfa Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 27.08.2019 tarihli 4824 sayılı kararıyla "Korunması Gerekli Kültür Varlığı" olarak tespit ve 1. Derece Arkeolojik Sit Alanı olarak tescil edilmiştir. Ancak gerekli bakım, onarım işlemleri yapılmayan mabed, an itibariyle harap bir halde ve yıkılmakla/yok olmakla yüz yüzedir.
Mardin'de bulunan Sultan Şeyhmus Türbesindeki hijyenik olmayan koşullara dair 30.04.2024"te ilettiğimiz yazılı soru önergesine tarafınızca verilen cevapta, türbedeki "her türlü temizlik, bakım ve güvenlik işlerinin kira sözleşmesi gereği" kiracı tarafından yürütüldüğü
Vakıflar Genel Müdürlüğünün ise yalnızca "periyodik denetim" yaptığı belirtilmişti.
Rahatlıkla "kültürün özelleştirilmesi" olarak tarifleyebileceğimiz bu yöntemin, pratikte kültürel varlıkların hijyeni, bakımı/onarımı açısından ciddi aksaklıklara sebep olduğu açıktır. Son güncel örnek olarak Pire Merdan Türbesinin bakımsız bırakılması ile Sultan Şeyhmus Türbesindeki "bakım/onarım işlerine" dair sorumluluklarınızın şahıslara, şirketlere devredilmesi yan yana düşünüldüğünde binlerce yıllık bir tarihi olan, çok sayıda medeniyete ev sahipliği yapmış Mardin'in kültürel varlıklarına karşı, asli göreviniz olan, gerekli özenin | gösterilmediği tespit edilmektedir.
Oysa ki Kültür ve Turizm Bakanlığının temel görevlerinden birisi de kültürel varlıkların korunmasını güvence altına almak, uzun yıllar yaşamasını sağlayacak bakım-onarım süreçlerini planlamak ve bu sorumluluk alanlarını piyasa ilişkileriyle ticari işletmelere devretmekten kaçınmak olmalıdır.
Bu bağlamda; 7 bo (4
SORULAR
Pire Merdan Türbesi 2019 yılında 1. Derece Arkeolojik Sit olarak tescillenmiş olmasının ardından kaç kez bakım, onarım ve usulüne uygun restorasyon çalışması yapılmıştır?
Türbede mevcut durumda çökme riski bulunmasına ilişkin Bakanlığınızın veya Şanlıurfa Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun yaptığı son inceleme ve değerlendirmeler nelerdir? Herhangi bir acil koruma kararı alınmış mıdır?
Kültürel varlıklar kategorisinde olan türbeler, ziyaretgâhlar ve diğer kutsal/kültürel mekânların bakım ve onarım işlerinin kiracılara devredilmesi uygulaması hangi mevzuat hükümlerine dayanmaktadır? Bu uygulamayı sonlandırmak gibi bir planlamanız var mıdır?
Mardin'de tescilli ve korunması gerekli kültür varlıklarına dair son on yılda yapılan bakım/onarım çalışmaları, bunlara ayrılan bütçeler, ve tamamlanan projeler yıl ve ilçe bazlı olarak nedir?
Pire Merdan Türbesinin mevcut durumunun iyileştirilmesi için Bakanlığınızın kısa vadeli acil planı ve uzun vadeli koruma-restorasyon programı var mıdır?
Bu önerge cevaplanmadı; bakanlığın bir cevap yazısı yok.
Hata bildir