Tarımsal sulama abonelerinin kullandığı elektriğe yapılan zamlara ilişkin

Sulama tesislerinin işletme, bakım ve yönetim sorumluluğunu üstlenen kurum ve kuruluşların başında gelen sulama birliklerinin işletme ve bakım giderleri, detayda birçok alt kalemi barındırsa da esas itibarıyla personel, bakım ve onarım, araç ve makine parkı giderlerinin yanı sıra, terfili sulamalarda enerji, diğer cari vb. giderlerden oluşmaktadır.

Bir sulama tesisinin işletme, bakım, onarım ve yönetim maliyeti birçok faktöre göre değişebilmektedir. Bunlar;

Sulama tesisinin klasik, kanaletli veya borulu sisteme göre inşa edilmesi,

Sulama tesisine suyun cazibeli, terfili veya YAS kuyuları ile sağlanması,

Sulama tesisinin terfili olması durumunda terfi merkezi sayısı, terfi yüksekliği vb.,

Su iletim ve dağıtım kayıpları,

Sulama sahasında uygulanan sulama yöntemi (vahşi, yüzeysel, basınçlı vb.),

Tesisten kaçak veya kontrolsüz su kullanım durumu,

Sulama tesisinin işletme yaşı ve kalan ekonomik ömrü,

Sulama tesisinin bakım ve onarım ihtiyacı, e Sulama tesisinin yenileme ihtiyacı ve sulama birliğinin imkânları,

İşletme, bakım ve onarım faaliyetlerinde kullanılan diğer girdi fiyatlarındaki artışlar

(elektrik, asgari ücret, boru ve ekipmanları vb.),

Projedeki planlama öngörülerinin gerçekleşme durumu,

Sulama sahasındaki bitki deseni,

Sulama sahasında sulu tarım kültürü (entansif veya esktansif ), geleneksel alışkanlıklar,

Sulama birliğinin kurumsal kapasitesi (teşkilat yapısı, personelin vasfı ve sayısı, araç ve iş makinası parkı durumu, araç veya iş makinası kiralama ihtiyacı), e Sulama sahasındaki toplulaştırma ve tarla içi geliştirme çalışmalarındaki durum ve ihtiyaç, e Sulama birliğinin borç stoku ve birliğin bu borcu ödeme kabiliyeti, mali yeterliliği ve etkinliği.

Bu faktörler toplam maliyeti etkilemektedir.

Aynı özelliklere sahip olsa dahi sulama oranı yüksek olan sulama sahasında birim sulanan alana düşen işletme ve bakım gideri düşeceğinden su kullanım hizmet bedeli daha düşük olarak belirlenebilmektedir.

Sulama birlikleri kâr maksadı gütmeksizin, tesisin işletme, bakım ve yönetim giderlerini karşılayabilecek bir su kullanım hizmet bedeli belirlemektedir.

İşletmeye açılan sulamalarda, projeli alan (şebeke) dışındaki alanlara su verilmesi, su kaynağı ile kanal kapasitesinin yeterliliğine bağlı bir durum olup su kaynağı şebeke içi alanın sulama suyu ihtiyacını karşılıyor ve artıyorsa, kanal ilave alanlara verilecek su miktarını taşıyabilecek kapasitede ise şebeke dışı alana meyve bahçesi vb. sabit tesis kurulmaması, tek yıllık bitki ekimi yapılması ve belirlenen sahanın ve kullanılan su miktarının kontrolünün sağlanması şartlarına bağlanmıştır. Bu kriterlere göre yapılan değerlendirmeler sonucu şebeke dışı sulama talepleri, "DSİ Sulamalarında Tesisler Dışındaki Alanlara Su Verilmesine Dair Sözleşme" çerçevesinde DSİ Bölge Müdürlüğü, tesisin işletme, bakım ve yönetim sorumluluğunu devralan kuruluş ve talep sahibinin imzasıyla kayıt altına alınarak karşılanabilmektedir.

TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı

Sulama tesisinin işletme, bakım ve yönetim sorumluluğunu üstlenmiş olan teşkilat tarafından genel sulama planlaması kapsamında, çiftçilerden sulama beyannamesi toplanarak, sulanacak alan ve bitki deseni öngörüsü yapılarak, sulama suyu ihtiyacı tespit edilmekte ve mevcut su potansiyeli ile sulama suyu ihtiyacı karşılaştırılarak sezon öncesinde çifiçilere gerekli bilgilendirme ve uyarılar yapılmaktadır.

Diğer taraftan, tesisin işletilmesinden sorumlu teşkilat tarafından, sulamaya ilişkin tahakkuklar mesaha işlemlerinin ardından gerçekleştirilmekte ve söz konusu mesaha cetvelleri askıda ilan edilerek, herhangi bir itiraz olması halinde tekrar değerlendirilerek kesinleştirilmektedir.

Ayrıca, kapalı sulama sistemlerinde, kartlara yükleme şeklinde, ön ödemeli sayaçlar aracılığı ile sulama suyu TL/m3 olarak ücretlendirilmekte, su yetersizliği durumunda genel sulama planlaması kapsamında çifiçi kart yüklemesini yapmaktadır. Ön ödemeli sayaç kartında yüklü m"/su sonraki dönemlerde de kullanılabilmektedir.

Sulama birliği görev alanı içerisinde kendi yer altı suyu kuyularından sulama yapan çiftçilerin sulama faaliyetleri için sulama sistemine ait servis yollarını kullanabildiği ve sisteme ait drenaj sisteminden faydalanabildiği, servis yolları ve drenaj kanalarının bakım ve onarımının da tesisi işletenlerce yapıldığı hususuna dayanarak, sulama alanı içerisinde, çiftçilerin kendi belgeli yer altı suyu kuyularıyla ve tamamen kendi imkânlarıyla suladıkları sahalara, tüm gruplarda 30 TU/da bedel uygulanmaktadır.

DSİ"den izinsiz, belgesiz veya ruhsatsız olarak yer altından çekilen su ile yapılan sulamalarda ise mevzuat dâhilindeki mali ve cezai hususlarla ilgili haklar saklı kalmak kaydıyla, sulama birliklerinin belirlediği ücret tarifesindeki su kullanım hizmet bedelinin *6590'si uygulanmaktadır.

İbrahim YUMAKLIBakan