Konya'nın Karapınar ilçesinde kotasız ve kayıt dışı pancar ekildiği iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Mehmet Tahtasız (CHP), 17 Aralık 2025 tarihinde 7/37786 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 131 gün sonra, 27 Nisan 2026).
Mehmet Tahtasız (CHP, Çorum). “Konya'nın Karapınar ilçesinde kotasız ve kayıt dışı pancar ekildiği iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/37786, 17 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-37786-konya-nin-karapinar-ilcesinde-kotasiz-ve-kayit-disi-pancar-ekildigi-iddiasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/003e9f98-4ef8-4fa3-b812-019b2dd608b8
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 131 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 ve TBMM İçtüzüğü'nün 96*[okunamadı]'ncı maddesi gereğince Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanması konusunda gereğini arz ederim.
Mehmet TAHTASIZ Çorum Milletvekili
Konya'nın Karapınar ilçesinde yaklaşık 400 bin ton pancarın kotasız ve kayıt dışı ekildiği "Kota Vurgunu" başlığıyla basında da yazıldı. İddialara göre; özellikle dış bölge olarak adlandırılan ekimlerde kota, geçmişte olduğu gibi çiftçiye verilmesi gerekirken, son iki yıldır UHM Tarım başta olmak üzere bazı şirketlere tahsis edilmiş. Bu kaçak üretime Çorum | Safi Şeker'in de dahil olduğu da basına yansıdı.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
| Buna göre; Karapınar'dan çıkan pancarlar, Çorum Safi Şeker Fabrikası'nda kantar tartım fişlerinde Yozgat/Yerköy'de ekilmiş gibi gösterilerek fabrikaya kabul edilmiş. Yani kaçak pancarlar Yerköy üretimi gibi gösterilip legalleştirilmiş.
Öte yandan; Çorum Safi Şeker geçen üretim sezonunda pancar üreticisine hiçbir şekilde önceden bilgi vermeden C kotası sözleşmesi imzalatmış ve üreticilerimizin bilgisi ve izni dışında A kotasını tamamlayan çiftçiden C kotası kestiği için A kotasını tamamlayamamış milyonlarca lira çiftçimiz zarar etmiştir. Bakanlıksa bu duruma göz yummuştur.
Bu bilgiler doğrultusunda;
I- Kaçak pancar üretimi konusunda şu ana kadar soruşturma başlatılmış mıdır? Başlatıldıysa soruşturmaya hangi şeker fabrikaları dahil edilmiştir?
SORULAR
Kaçak pancar üretimi nedeniyle Çorum Safi Şeker özelinde herhangi bir soruşturma başlatılmış mıdır?
Yine Çorum Safi Şeker'in çiftçilere C kotası dayatması ve çiftçileri zarara uğratması nedeniyle bir soruşturma başlatılmış mıdır?
Kaçak ekim yapıldığı iddia edilen pancar miktarı iddia edildiği gibi 400 bin ton mudur? Bununla ilgili hangi önlemler alınmaktadır?
Pancarın tonunun 3 bin 100 TL olduğu bir süreçte pancar küspesinin ton fiyatının 2 bin liraya dayanması ile ilgili bakanlık bir girişimde bulunmuş mudur?
Bakanlığın pancar küspesinin karaborsaya düşmesiyle ilgili aldığı tedbirler veya uyguladığı cezalar nedir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Şeker pancarı üretimi 4634 sayılı Şeker Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak çıkarılan Şeker ve Hammaddeleri Yönetmeliği esaslarına göre yapılmaktadır.
Söz konusu yönetmeliğin 5'inci maddesi doğrultusunda TÜRKŞEKER'e ait fabrikalarda pancar üretimi, özel veya tüzel üretici veya üretici temsilcileri ile fabrika arasında düzenlenen sözleşmeler kapsamında yapılmaktadır. Bu sözleşmeler dışında pancar alımı yapılmamaktadır.
Teknolojinin gelişmesi ile TÜRKŞEKER, sorumluluğu altındaki bölgelerde son iki yıldır uydu takip sistemine geçmiş olup bu uygulama ile sözleşme yaptığı çiftçilerin ektiği pancarların münavebeye uygunluğunu, gelişimini, gübre ihtiyacını, su ve hastalık durumunu takip ederek gerekli uyarılarla çiftçilerini yönlendirmeye başlamıştır.
Yürütülen uydu destekli takip sistemi sayesinde pancar üretiminde münavebeye uyum artırılarak kayıt dışı ekimler önemli ölçüde azaltılmıştır.
4634 sayılı Kanun hükümlerince kendi ekim alanlarından yeterli hammadde temin edemeyen şeker üreticisi şirketler, Bakanlığımızın izni ve denetiminde kendi ekim alanları dışından da pancar temin edebilmektedirler. Bu kapsamda, şeker üreticisi şirketlerin hammadde alımı da dahil olmak üzere tüm faaliyetleri 4634 sayılı Kanun hükümleri kapsamında Bakanlığımızca düzenli olarak denetlenmektedir.
05.06.2021 tarihli ve 31502 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Şeker ve Hammadde Yönetmeliği'nin 6'ncı maddesi ile Şirketler ile üreticiler arasında düzenlenecek olan pancar üretim sözleşmelerinde yer alan hususların mevzuat hükümlerine uygunluğu da Bakanlığımızca denetlenmekte olup şeker üreticisi şirketler C pancarı üretiminin ihtiyari olduğu ve sözleşmelerde C pancarı üretimine yönelik hiçbir zorlayıcı şartın ortaya konulamayacağı konusunda uyarılarak sözleşmelerdeki aksine hükümler varsa kaldırtılması sağlanmıştır.
Şeker üretimi esnasında yan ürün olarak elde edilen yaş pancar posasının yaklaşık 9665'i "Pancar Üretim Sözleşmesi" gereği üreticilere bedelsiz (istihkak) olarak verilmekte, kalan kısım ise fabrikasına göre değişmekle birlikte talep eden üretici tarafından, besici ve çiftçilere piyasa koşulları göz önünde bulundurularak satılmaktadır.
İstihkak fazlası yaş pancar posası talep eden üretici, çiftçi ve besicilere belirli bir program ve sıra dahilinde randevu oluşturularak satılmaktadır. Yaş pancar posasının satış ve stok sıkıntısı bulunmamakta olup satışlar devam etmektedir. Talep eden bütün üretici ve besiciler uygun fiyatla pancar posasına ulaşabilmektedir.
İbrahim YUMAKLIBakan