Kamuya ait huzurevlerinin kapasitesine ilişkin

b) 15.01.2026 tarihli ve 1778844 sayılı yazınız. 2140 il 3 TI

c) 23.02.2026 tarihli ve 1803642 sayılı yazınız.

ç) 30.03.2026 tarihli ve 1826809 sayılı yazınız. 7 Jal (0) GK 39

İlgi yazılar ekinde alınan ve Bakanlığımıza yöneltilen 7/37923, 7/37928, 7/38765, 7/40368 ve 7/42008 Esas Numaralı soru önergelerine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan Ek: Soru Önergeleri Cevap Metni (3 Sayfa)

Telefon No:(312) 705 58 09

7137923, 7/37928, 7138765, 7/40368 ve 7/42008 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergelerine İlişkin Cevap Metni

Ülkemizin yaşlanma alanındaki temel yaklaşımı; yaşlı bireylerin aileleri ve yakınlarıyla birlikte, bulundukları çevrede, aktif ve sağlıklı yaşlanma çerçevesinde yaşlanma sürecini geçirmelerini sağlamaktır. Bu doğrultuda politika ve stratejilerin belirlenmesi, sosyal hizmet faaliyetlerinin geliştirilmesi ve çeşitlendirilmesi için gerekli çalışmalar hak temelli bakış açısıyla, farklı yaşlı profillerinin farklı ihtiyaçları gözetilerek birey odaklı olarak yürütülmektedir. Bakım ihtiyacı olan yaşlılara kurumsal bakımın yanı sıra, evde bakım yardımı ve gündüzlü bakım hizmetleri gibi toplum temelli bakım hizmetleri bütünleşik olarak sunulmaktadır. Bu kapsamda; yaşlı kişileri huzurlu bir ortamda korumak, bakmak ve bu kişilerin sosyal ve psikolojik gereksinimlerini karşılamak amacı ile kurulan Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezlerimizde ilgili yönetmelik doğrultusunda hizmet verilmektedir.

Bakanlığımız tarafından yaşlı bireylerin bakımdan sağlığa, istihdamdan erişilebilir çevreye, her alanda haklarını etkin kullanmalarını sağlayarak, yaşam kalitesini artırmaya yönelik çalışmalar ile artan yaşlı nüfusunun ihtiyaçlarına yönelik hizmet planlamaları sürdürülmektedir.

2026 yılı Mayıs ayı itibarıyla Türkiye genelinde Bakanlığımıza bağlı toplam 178 huzurevi ve yaşlı bakım ve rehabilitasyon merkezinde 15.263 yaşlı bireye bakım hizmeti sunulmakta olup 290 özel huzurevi ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait 18 huzurevi bulunmaktadır.

Huzurevleri ve Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri Yönetmeliği"nin "Kabul koşulları" başlıklı 24 üncü maddesinde huzurevlerine ve merkezlere kabul edilecek yaşlılarda aranacak nitelikler belirlenmiş olup huzurevi ve merkezlere belirtilen kabul koşullarına sahip yaşlıların başvuruları alınmaktadır.

Huzurevlerinde sıra bekleme nedenleri arasında yaşlılarımızın tek kişilik odada kalmayı tercih etmeleri, iklim şartları, beslenme alışkanlıkları gibi bölgesel tercihleri, doğup büyüdükleri şehirde kalma isteği ve kalmayı istedikleri huzurevindeki uygun bölümün dolu olması gibi etkenler bulunmaktadır. Özellikle büyük illerimizdeki ve belirli huzurevlerindeki talep fazlalığı, yığılmalara sebep olmakta, bu nedenle başka illerde huzurevlerinde boş yer olsa dahi, sırada beklemeyi tercih etmektedirler.

Diğer taraftan, kalacak yeri ve bakacak kimsesi bulunmayan sosyal ve ekonomik yoksunluk içinde bulunduğu tespit edilen yaşlı bireyler, Bakanlığımıza bağlı yatılı yaşlı bakım kuruluşlarına Acil Valilik Olur'u ile sıra beklemeksizin yerleştirilmektedir.

Bireyleri arasında yaşlı birey bulunan ailelere yönelik Bakanlığımız tarafından gündüz hizmetleri ile yaşlı bireyin alışkın olduğu çevreden koparılmadan ailesi ve yakın çevresiyle bir arada olduğu, günlük yaşam aktivitelerine yönelik beceriler kazandırılarak aktif ve sağlıklı yaşlanmanın gerçekleştirilmesine olanak tanınmaktadır. Türkiye genelinde gündüz hizmet merkezlerinin sayısının artırılması planlanmaktadır.

Yaşlı Destek Programı (YADES) ile Türkiye'de ikamet eden ve hizmete ihtiyaç duyan 65 yaş üstü yaşlı bireylerin korunması, desteklenmesi ve yaşamlarının kolaylaştırılması için tüm il ve ilçe belediyelerin yaşlı bireylere yönelik sundukları hizmetleri çeşitlendirip projelendirmesi ve projelere ilişkin yapılan değerlendirme neticesinde uygun görülen projelerin Bakanlığımızca desteklenmesini içermektedir. Program kapsamında her yıl belirli dönemlerde YADES başvuru çağrısı yapılmakta, başvuru takvimi, destek tutarları ve güncel proje kriterleri Bakanlığımızın resmi internet sayfasında kamuoyu ile paylaşılmaktadır. Belediyeler, yaşlı bireylerin ihtiyaçlarını gözeterek hizmet alanlarını çeşitlendirmek, yerel düzeyde ihtiyaçlara uygun projeler geliştirmek ve bu projeleri belirlenen başvuru takvimi içinde hazırlayarak sunmakla yükümlüdür. Süre kapsamında belediyelerin YADES'in amaçlarına uygun projelerini valiliklere sunmaları ve valilikten onay almaları gerekmektedir. Desteklenmeye uygun görülen projeler, hem ilgili belediyelere ve il müdürlüklerine resmi yazı ile bildirilmekte hem de sonuçlar Bakanlığımızın internet sitesi üzerinden kamuoyu ile paylaşılmaktadır.

Artan yaşlı nüfusa bağlı olarak kısa vadede yaşlı bakım kuruluşlarımızın hizmet niteliğini artırmak üzere mevzuat yenileme çalışması yapılmaktadır. Orta ve uzun vadede toplum temelli bakım hizmeti çerçevesinde alternatif yaşlı bakım modellerinin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması planlanmaktadır.

Ayrıca, 6 Şubat depremi nedeniyle boşaltılan ve onarımı tamamlanmadığı için hizmet veremeyen huzurevi ve yaşlı bakım merkezi sayısı 5'tir. Bu kuruluşlardan Kahramanmaraş ilinde bulunan Şehit Hakan Duyğal Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezinin onarımı tamamlanmış olup 16.05.2024 tarihi itibariyle hizmete başlamıştır. Diğer 4 kuruluş ise Bakanlığımız yatırım programına alınmış olup inşaatları devam etmektedir.

Öte yandan, Bakanlığımızca Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma (SYD) Vakıfları aracılığıyla ihtiyaç sahibi vatandaşlarımıza yönelik başta 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu olmak üzere 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda sosyal yardım programları yürütülmektedir. Yürütülmekte olan sosyal yardım programları düzenli ve süreli nitelikte olmak üzere aile yardımları, barınma ve gıda yardımları, engelli ve yaşlı yardımları, sağlık yardımları, eğitim yardımları ve proje destekleri olarak sınıflandırılmaktadır.

Bu kapsamda Bakanlığımızca 2022 sayılı Kanun kapsamında sosyal güvencesi olmayan ve aylık bağlanacak kişinin kendisi ve eşi dikkate alınmak suretiyle kişi başına düşen aylık geliri net asgari ücretin 1/3'ünden az olan 65 yaş üstü vatandaşlarımıza Yaşlı Aylığı bağlanmaktadır.

3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu hükümlerine göre 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun, 60/c-I ve 60/c-3 kapsamındaki genel sağlık sigortalısı sayılanlar ile bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilerin hastane, ilaç, reçete, optik katılım payı muhteviyatında ödedikleri katılım payı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları tarafından söz konusu kişilere geri ödenmektedir.

Bununla birlikte, yaşlı ve engelli vatandaşlarımızın; ev temizliği ve kişisel bakımları gibi zaruri ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik Ulusal Vefa Programı yürütülmektedir. Program kapsamında ihtiyaç sahibi olup kişisel bakımlarını ve zaruri ihtiyaçlarını karşılayamayan yaşlı ve engelli vatandaşlarımız, ağır kronik hastalığı nedeniyle kendi öz bakımını yerine getiremeyen vatandaşlarımız ve 60 yaş üstü vatandaşlarımız ikamet ettikleri evlerinde program kapsamındaki hizmetlerden faydalandırılmaktadır. Böylece Ulusal Vefa Programımız aracılığıyla engelli ve yaşlı vatandaşlarımızın kişisel bakım, ev temizliği ve market alışverişi gibi temel ihtiyaçlarını karşılamaları sağlanmaktadır.

Ayrıca, evsiz vatandaşlarımız için 2016 yılından beri Evsizlere Konaklama Projesi yürütülmektedir. Tespit edilen kişiler, ihtiyaç durumlarına göre sosyal yardım programları ile sosyal hizmet modellerine yönlendirilmektedir. Ayrıca düşük gelirli vatandaşların barınma ihtiyacına yönelik, ülkemiz genelinde Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonu Kurulu'nun 21.12.2016 tarihli ve 5 sayılı İlke Kararı kapsamında yürütülen çalışmalar da bulunmaktadır.

Bu kapsamda evsiz, mekânsız ve kimsesiz kişilerin tespiti yapılmakta, öncelikle kamu kurumlarına ait misafirhanelerde barındırılmaları sağlanmakta; bu imkânın bulunmaması hâlinde pansiyon, otel ve benzeri yerlerde konaklamaları temin edilmekte veya bu kişilerin kışı geçirebilmeleri amacıyla uygun mekânlar tahsis edilmektedir. Ayrıca, konaklayan kişilerin temizlik, sağlık, temel gıda, giyim ve diğer ihtiyaçları karşılanmakta; valilikler, kaymakamlıklar ve il müdürlükleri ile iş birliği içerisinde süreç yürütülmektedir.

Bakanlığımız Rehberlik ve Teftiş Başkanlığına ulaşan ihbar, şikâyet veya başvurular doğrultusunda alınan Bakanlık Oluru ile Müfettişler tarafından detaylı inceleme ve soruşturmalar yapılmaktadır.

Diğer yandan, Bakanlığımıza bağlı kurum ve kuruluşların genel teftişleri de yine Bakanlık Makamının Olurları doğrultusunda yapılmakta ve sonuçları ilgili birimlere gereği için gönderilmektedir.

Ayrıca, huzurevlerine başvuran yaşlıların yaş ortalaması 78 olup huzurevi sayısı ve yatak kapasitesini artırmaya yönelik çalışmalarımız devam etmektedir. Bakanlığımız Yatırım Programında olup, 2026 yılında açılması planlanan toplam 710 kapasiteli 6 yaşlı bakım kuruluşumuz bulunmaktadır.

24 adet huzurevi inşaat aşamasında olup 14 tanesinin 2027 yılında tamamlanması öngörülmektedir. Buna ek olarak 26 adet huzurevi etüt proje aşamasında olup projeleri tamamlanan huzurevleri 2027 yılı Cumhurbaşkanlığı Yatırım Programına inşaat olarak teklif edilecektir.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan