Avrupa Birliği üyesi ülkelere ihraç edilen gıda ürünlerinin bir kısmının geri çevrilmesine ilişkin
Kaynak göster
Ömer Fethi Gürer (CHP), 7 Ocak 2026 tarihinde 7/38725 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 28 gün sonra, 4 Şubat 2026).
Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “Avrupa Birliği üyesi ülkelere ihraç edilen gıda ürünlerinin bir kısmının geri çevrilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/38725, 7 Ocak 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38725-avrupa-birligi-uyesi-ulkelere-ihrac-edilen-gida-urunlerinin-bir-kisminin-geri-cevrilmesine (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0b4d4c1a-471d-4b8e-8cc0-019b9e8fe9ab
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 28 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca T.C. Ticaret Bakanı Sn. Ömer Bolat tarafı yanıtlanmasını arz ederim.
Saygılarımla. 05.01.2026
Ömer Fethi Gürer
Avrupa Birliği Hızlı Alarm Sistemi (RASFF) 2029 yılı verilerine göre, Türkiye'den Avrupa Birliği ülkelerine gönderilen ürünler "kusurlu" bulunmuştur.
SORULAR
2023,2024 ve 2025 yıllarında RASFF kapsamında Türkiye menşeli gıda ürünlerine ilişkin yapılan toplam bildirim sayısı kaçtır? Yıllara göre dağılımı nedir?
2025 yılında kusurlu bulunan ürünlerin ürün gruplarına göre dağılımı, kusur gerekçeleri (pestisit, afla toksin, etiketleme vb.) nelerdir?
2025 yılında ürünlerin sınırdan geri çevrilmesine neden olan yasaklı veya limit üstü maddeler hangileridir? Bu maddelerin her biri için bildirim sayısı kaçtır?
Avrupa Birliği ülkeleri tarafından yapılan bildirimlerde, Türkiye menşeli ürünlere en fazla ret uygulayan ülkeler hangileridir? Ülkelere göre bildirim sayıları kaçtır? Dünya farklı ülkelerinde bu bağlamda alınan ret ve iade kararı toplamı kaçtır?
RASFF kapsamında sınırdan geri çevrilen ürünlerin menşe illeri tespit edilmiş midir, edildiyse illere göre dağılım nedir?".Bu ürünleri ihraç eden firmalar hakkında kaç idari işlem uygulanmıştır? Kaç firmaya idari para cezası kesilmiştir? İhracat kısıtlaması veya geçici men cezası verilen firma sayısı kaçtır? Cezalar tahsilatı sağlanmıştır?
Avrupa Birliği tarafından geri çevrilen ürünler sonucunda imha mı edilmiştir? Türkiye genelinde yurt dışına gıda ihraç eden firma, şirket, kişi sayısı kaçtır?
Gıda (denetimlerinin o etkinliğini (artırmak (amacıyladenetçi (o sayısının artırılmasına, belediyelere ait laboratuvarların yeniden faaliyete geçirilmesine, yerel yönetimlerin denetim yetkilerinin genişletilmesine yönelik bir çalışma bulunmakta mıdır?
Pestisit ve afla toksin saptanan ürünlerin üreticileri bu bağlamda bilinçlendirilip eğitim verilmekte midir? Yasaklı ürün kullanan üretici varsa bunu o üreticiye satan zirai ilaç bayisi saptanmışımdır?
Türkiye'de yasaklı olduğu hâlde kullanımına rastlanan pestisitlerin piyasaya girişi hangi yollarda olmaktadır? Ülkemize komşu illerden kaçak tarım ilacı girişi ile ilgili bir tespit varımdır?
RASFT bildirimleri dışında ülkemizde yapılan ihracatlar la ilgili AB dışında gıda ürünü gönderilen ülkelerden kaç iade kararı verilerek ürün ülkemize iade edilmiştir?
Ülkemize ithal gelen gıda ürünlerinden afla toksin ve pestisit ile GDO saptanarak geldiği ülkeye iade edilen 2025 yılında ürün var mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (O: 15.01.2026 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1778190 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Niğde Milletvekili Sayın Ömer Fethi GÜRER tarafından verilen 7/38725 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Prof. Dr. Ömer BOLAT
Bakan Ek: Soru Önergesi Cevabı (1 sayfa) 9.km,No:151,Çankaya/ANKARA Zehra CAN Şe im
Telefon No: (0312) 449 1342 Faks No: (0312) 449 1341 Büro Personeli İnternet Adresi: www.ticaret.gov.tr Telefon No: (0312) 449 1342 fil EE TİCARET BAKANLIĞI
Niğde Milletvekili Sayın Ömer Fethi GÜRER'e Ait 7/38725 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 11) Bakanlığımızın sorumluluğunda olan, geleneksel tarım ürünlerimize (bitkisel yemeklik yağlar, yaş meyve ve sebzeler, kuru ve kurutulmuş ürünler vb.) yönelik ihracatta ve ithalatta ticari kalite denetimleri, 2026/21 sayılı Ürün Güvenliği ve Denetimi (ÜGD) Tebliği (Bazı Tarım Ürünlerinin İhracatında ve İthalatında Ticari Kalite Denetimi Tebliği) hükümleri çerçevesinde gerçekleştirilmektedir.
Tarım ve Orman Bakanlığınca gerçekleştirilen insan, hayvan ve bitki sağlığına ilişkin denetimlerden farklı olarak uluslararası standartlar doğrultusunda, ticari kalite denetimleri kapsamında ürünlerin olgunluk, sınıf, boy, meyve eti sertliği, tağşiş olup olmadığı vb. bilgisinin yanı sıra ambalajlamaya ilişkin özelliklerine bakılmaktadır.
Ticari kalite denetimlerinde, ticari kaliteye ilişkin renk, boy, meyve eti sertliği gibi özellikler fiziksel muayene şeklinde gerçekleştirilirken, kül veya kükürt tayini, yağ asidi kompozisyonu gibi ileri analizler, bu amaçla alınan numuneler üzerinden Bakanlığımız laboratuvarlarının yanı sıra Bakanlığımızca yetkilendirilmiş laboratuvarlar veya Türkiye Akreditasyon Kurumunca (TÜRKAK) akredite edilmiş kamu veya özel laboratuvarlarda yapılmaktadır.
Öte yandan, Tarım ve Orman Bakanlığınca tüm ülkeler ile gıda ve tarım ürünleri dış ticaretinde insan, hayvan ve bitki sağlığı alanında denetimler gerçekleştirilmekte olup, ilgili ürünlerde bakteri, virüs, pestisit kalıntısı, zirai zararlı, aflatoksin ve GDO tespiti gibi insan, hayvan ve bitki sağlığına ilişkin hususlara bakılmakta ve söz konusu ürünler anılan Bakanlıkça verilen izinler/sertifikalar ile ithal/ihraç edilebilmektedir.
Tarım ve gıda ürünlerinin ihraç edildikten sonra çeşitli nedenlerle ülkemize geri gönderilmesi halinde dış ticaret mevzuatı hükümleri gereği, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından gerekli kontroller sınır gümrük idaresinde gerçekleştirilmekte ve söz konusu eşyaya uygulanacak işlemlere kontrol sonucuna göre karar verilmektedir. Söz konusu kontroller sonucunda Türkiye Gümrük Bölgesine girişi uygun görülen eşyanın serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescilinden sonra ithalat işlemleri tamamlanmaktadır. Tarım ve Orman Bakanlığınca yapılan kontroller sonucu Türkiye Gümrük Bölgesine girişi uygun görülmeyen eşyanın girişine izin verilmemekte ve söz konusu eşya imha edilmektedir.