Kocaeli'nin Gebze ilçesinde bulunan bir kimyasal hammadde deposunun denetimine ilişkin

İLİŞKİN SORULAR VE CEVABI

SORULAR

Kocaeli ili Gebze ilçesi İstasyon Mahallesi tapularında kayıtlı 3.965,95 m? büyüklüğündeki 1495 Sokak adresinde faaliyet gösteren özel şirkete ait bir tesiste su bazlı sıvı kimyasal hammaddelerin depolanması, karıştırılması ve sevkiyatı yapılmaktadır. Mevcut durumda tesiste 1.800 m"'lik kapalı alanda kurulu 30 m? hacimli 38 adet depolama tankı ile toplam 1.140 m? depolama kapasitesi bulunduğu, ayrıca 2 adet 20 m? ve | adet 15 m?'lük karıştırıcı mikserlerde üretim gerçekleştirildiği ÇED raporunda belirtilmiştir.

Tesisin günlük 8 saatlik çalışma düzeniyle yılda 300 gün üzerinden yaklaşık 51.612 ton/yıl üretim kapasitesi ile faaliyet gösterdiği ifade edilmektedir. Aynı raporda, proje alanının yakın çevresinde konutlar, işyerleri ve eğitim yapılan yer aldığı; özellikle 665 metre mesafede Gebze Ahmet Zeki Büyükkuşoğlu Ortaokulunun bulunduğu vurgulanmıştır. Tesis etrafında yoğun yerleşim ve Marmaray hattına 320 metre gibi kısa bir uzaklık söz konusudur.

Kimyasal üretim ve depolama faaliyetlerinin yerleşim alanlarına bu denli yakın mesafede yürütülmesi; yangın, sızıntı, toksik buhar, yeraltı suyu kirlenmesi ve taşımadan kaynaklı kazalar bakımından kamu sağlığım ve ulusal çevre güvenliğini tehdit eden riskler doğurmaktadır. Kapasite artışı talebiyle yeni bir ÇED süreci başlatılmış, ancak inşaat süreci olmayacağı belirtilen bu tesisin mevcut yapısal ve güvenlik yeterliliği konusunda tereddütler oluşmuştur.

Yukarıdaki bilgiler çerçevesinde;

1. Yerleşim alanlarına, işyerlerine ve okullara yakın konumda faaliyet gösteren söz konusu tesis için Bakanlığınızca yapılmış risk mesafe değerlendirmesi hangi kriterlerle gerçekleştirilmiştir?

2. Tesiste kurulu 30 milük 38 adet depolama tankında muhafaza edilen kimyasalların türleri, tehlike sınıflan ve eş zamanlı depolamadan doğan kümülatif patlama/yayılım riskleri nelerdir?

3. Kapasite artışı planlanan tesiste olası bir sızıntı ya da yangın halinde özellikle 665 metre mesafedeki ortaokul öğrencileri için acil tahliye ve korunma senaryoları ÇED raporunda yeterli görülmüş müdür?

4. Hammadde tankerleriyle yapılan kimyasal taşımalar nedeniyle D100 ve Marmaray hattı çevresinde oluşabilecek kazalara karşı taşıma güvenliği denetimleri hangi sıklıkla yapılacaktadır?

5. İnşaat süreci olmayacağı belirtilmesine rağmen mevcut yapının kapasite artışına uygunluğu için yapısal güçlendirme gerekip gerekmediği incelenmiş midir?

6. Tesis çevresinde daha önce meydana gelmiş kimyasal koku, sızıntı, iş kazası ya da çevre şikâyeti kaydı var mıdır; varsa sonuçları ne olmuştur?

7. Kimyasal depolama için ayrılmış olan 1.800 m? kapalı alanın yangın yönetmeliğine ve büyük endüstriyel kazalar mevzuatına uygunluğu nasıl teyit edilmiştir?

8. Gebze'de benzer nitelikteki kimyasal tesislerin OSB dışındaki mahallelerle iç içe geçmesine dair Bakanlığınızın kontrollü kent-sanayi ayrışma stratejisi bulunmakta mıdır? CEVAP

Kocaeli ili, Gebze ilçesi, İstasyon mahallesi, 1495 sokak, No:16 (6725 Ada, 9 Parsel) adresinde bulunan Sefar Yapı Kimyasalları San. ve Tic. A.Ş. Gebze Şubesi firması tarafından yapılan "Beton Kimyasal Katkı Maddeleri Üretimi (beton kimyasal katkı maddeleri: 64.513.000 kg/yıl, kimyasal madde depolama:465 mi)" faaliyetiyle ilgili 27.04.2015 tarih ve 4964 sayılı ÇED Kapsam Dışı görüşü bulunmaktadır.

Firma tarafından 10.02.2026 tarihinde e-ÇED üzerinden "Su Bazlı Yapı Kimyasalları Üretimi ve Depolama (1.140 mi)" konulu EK 2 başvurusu yapılmış olup, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Kocaeli İl Müdürlüğü tarafından uygun bulunmamıştır.