Gebze-Darıca Metrosunun akıbetine ilişkin
Kaynak göster
Lütfü Türkkan (İYİ Parti), 4 Eylül 2023 tarihinde 7/3920 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 161 gün sonra, 12 Şubat 2024).
Lütfü Türkkan (İYİ Parti, Kocaeli). “Gebze-Darıca Metrosunun akıbetine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/3920, 4 Eylül 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-3920-gebze-darica-metrosunun-akibetine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/30af8755-71e7-4980-bc0e-018a6436d5b3
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 161 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 152 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir URALOĞLU tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Saygılarımla. TT —
2018 yılında 2,5 milyar lira bedelle ihalesi gerçekleştirilen Gebze — Darıca Metro Projesi 2019 yılında Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Genel Müdürlüğüne (AYGM) devredilmiştir. Devir işlemlerinden sonra ise 166 milyon lira ek maliyet ortaya çıkmıştır. Bakanlığınız tarafından ek maliyetle ilgili açıklama olarak metro projesi AYGM'ye devredilmesiydi 1,8 milyar lira tutarında bir zararla karşılaşılacağı ifade edilmiştir. Projeyi çizen firma, müşavir firma ve Kocaeli Büyükşehir Belediyesi'nin kusurlarını göz önüne seren Sayıştay belgeleri hakkındaki haber ve köşe yazılarına ise yayın yasağı getirilmiştir.
Yukarıdaki bilgiler çerçevesinde;
SORULAR
Yapımı 2018 yılında 2,5 milyar lirayla ihale edilen projenin kamuya maliyeti dönemin dolar kuruna göre 557 milyon Amerikan Doları'dır. Bu açıdan bakıldığında ifade edilen 1,8 milyar liralık öngörülen zararın maliyeti oldukça büyüktür. Bu öngörülen zararın kaynağı nedir?
Proje sorumluları ve Kocaeli Büyükşehir Belediyesi yetkililerince gözden kaçan öngörülen zarar hakkında Bakanlığınıza sunulan herhangi bir rapor bulunmakta mıdır? Bulunmaktaysa bu hataya nasıl göz yumulmuştur?
İlgili Belediyeden Bakanlığınız tarafından devir alınan projeyle ilgili hangi değişikler yapılmıştır? Kamulaştırma bedelleriyle ilgili değişiklik bulunmakta mıdır? Öncesi ve sonrasında kamulaştırılacak alanların hazine arazisi ve şahıs arazileri arasındaki değişim oranı kaçtır?
Adres: Halkla İlişkiler Binası 2. Kat Oda No: F219 TBMM-Çankaya/ANKARA
15 km'lik hattın 11 km'lik kısmında tünel açılmasına yönelik herhangi bir teknik kısıtlama olmamasına rağmen projeye ek maliyet getiren tünel açma yöntemi hangi gerekçeyle değiştirilmiştir?
2021 sonunda yüzde 70'i tamamlanan ve 31 Aralık 2022 yılında bitmesi taahhüt edilen projedeki gecikmelerin sebebi nedir?
Gebze — Darıca Metrosunun tam olarak açılış ve hizmete gireceği tarih nedir?
Gebze — Darıca Metrosunun yapımına yönelik, Sayıştay raporlarını da içeren haber ve köşe yazılarına yayın yasağı getirilmesinin sebebi nedir? Sayıştay raporlarında yer alan bilgilerin kamuoyuyla paylaşılması hususunda hangi çekinceler bulunmaktadır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Abdulkadir Uraloğlu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı ·
Metro projeleri yer altı ortamında gerçekleştiğinden yapım sürecindeki şartlara göre "optimizasyon" yapılması proje için gerekli olabilmektedir. Gebze-Darıca Metro Projesi yapımında devir öncesi ve devir sonrası yapılan çalışmalarda herhangi bir zarar durumu söz konusu değildir.
Devir tarihi itibariyle Proje genelinde 942 seviyesinde ilerleme sağlandığı görülmüş ve bunun en büyük nedeninin kamulaştırma süreçlerinin uzaması olduğu tespit edilmiştir. Devir sonrası yapılan proje revizyonu ve optimizasyon çalışmaları ile kamulaştırma ihtiyacı en aza indirgenerek, kamulaştırma ve inşaat yapım maliyetlerinde tasarruf sağlanmıştır.
Kamulaştırma süreçlerinin Proje?ye olumsuz etkileri ve güzergahın jeolojik yapısı ile ilgili teknik analiz sonuçları değerlendirilmiş ve kamu yararı göz önünde bulundurularak TBM (Tünel Açma Makinası) ile açılmasına uygun bulunmayan tünel kesimlerinin NATM metodu (Yeni Avusturya Tünel Açma Metodu) ile açılmasına karar verilmiştir. Böylece projenin önü açılmış ve kamulaştırma ihtiyacında "056 oranında azalma sağlanmıştır.
2021 yılı sonunda 9640 seviyelerinde olan Proje 2023 yılı Kasım ayı itibariyle 7070 seviyesine ulaşmıştır. Proje'nin yapım sürecinde, kamulaştırma işlemleri, altyapı hatları deplasmanları, Covid-19 pandemisi ve 6 Şubat depremi gibi öngörülemeyen durumlardan kaynaklanan iş gücü ve malzeme temini zorlukları gibi nedenlerle birtakım gecikmeler yaşanmıştır. Proje'nin inşaat, yerli araç üretimi ve yerli sinyalizasyon sisteminin test ve devreye alma işlemleri ile birlikte 2025 yılı sonunda tamamlanması planlanmaktadır.
Diğer yandan; tüm kamu kurumlarınca yapılan iş ve işlemler ilgili kanun ve mevzuat gereği Sayıştay incelemesine tabi olup, Bakanlığımızca yürütülen projelerde de Sayıştay denetimleri yapılmaktadır. Sayıştay tarafından yapılan denetleme sonunda hazırlanan raporlar Sayıştay Başkanlığının internet sitesi üzerinden yayımlanmaktadır. Bununla birlikte Bakanlığımızca yürütülen proje ve işlemlere dair Cimer vb. bilgi talepleri de şeffaf bir şekilde cevaplanmaktadır.
Abdulkadir URALOĞLUBakan