2025 yılında yaşanan kadın cinayetleri ve şüpheli kadın ölümlerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Ali YERLİKAYA tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

2025 yılı siyasi iktidar tarafından "Aile Yılı" ilan edilmiş ve tüm kamu kurumlarının politika ve uygulamalarında ön planda tutulmuştur. Ancak kadına yönelik şiddetle mücadele eden platformlar, kadın kurumları ve bağımsız basın kuruluşları tarafından yayımlanan veriler, "Aile Yılı" ilan edilen

2025'te kadın cinayetlerinin, kadınlara ve çocuklara yönelik şiddetin arttığını ortaya koymaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Jinnews Ajansı'nın 2025 yılı Ocak-Aralık dönemini kapsayan verilerine göre; en az 297 kadın ve 29 çocuk erkekler tarafından öldürülmüş, 191 kadın ve 28 çocuk ise şüpheli şekilde yaşamını yitirmiştir. Haberde ayrıca, kadın ve çocuklara yönelik şiddetin yıl boyunca sistematik biçimde sürdüğü ve faillerin büyük çoğunluğunu en yakın çevrede yer alan erkeklerin oluşturduğu ifade edilmiştir.

Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu'nun raporuna göre ise 2025 yılında erkekler tarafından en az 294 kadın öldürülürken, 297 kadın şüpheli şekilde yaşamını yitirmiştir.

Bu verilerde görüldüğü gibi şüpheli kadın ölümlerinin kadın cinayetlerinin sayısını geçtiğini göstermektedir.

Ayrıca raporda; şüpheli kadın ölümlerinin büyük bölümünde etkin, bağımsız ve şeffaf soruşturmaların yürütülmediği, dosyaların "intihar" veya "kaza" olarak kapatılmaya çalışıldığı, delil toplama ve sorumluların tespiti yükümlülüklerinin yerine getirilmediği belirtilmektedir. Son beş yılda en az 1267 şüpheli kadın ölümü kayda geçmiş, bu dosyaların büyük bir kısmı hâlâ aydınlatılamamıştır.

Öte yandan, 2025 yılı içerisinde en az 23 kadının, hakkında verilmiş koruma kararlarına rağmen öldürüldüğü; 17 kadının ise kolluk görevlileri tarafından yaşamını yitirdiği kamuoyuna yansımıştır. Ayrıca 11. Yargı paketindeki yeni infaz düzenlemesi kapsamında tahliye edilen Okay Gür'ün tahliye olduktan hemen sonra Rojda Yakışıklı'yı katletmesi, cezasızlık politikalarının kadınların yaşam hakkı üzerindeki ağır sonuçlarını bir kez daha ortaya koymuştur.

Kadınların kazanılmış haklarına yönelik saldırılar, İstanbul Sözleşmesi'nin feshi ve 6284 sayılı

Kanun'un etkin uygulanmaması, yargıda süren cezasızlık politikaları failleri daha da cesaretlendirmektedir. Kadınlar her gün sistematik biçimde yaşamın her alanında şiddetin hedefi hâline gelirken, basına yansımayan vakaların çokluğu tablonun gerçekte daha ağır olduğunu göstermektedir.

Bu tablo; cezasızlığı ve kuralsızlığı yapısal biçimde besleyen bir devlet pratiğinin sonucu olarak ortaya çıkmakta olup, Anayasa'nın 17*nci maddesi ile güvence altına alınan yaşam hakkı kapsamında devletin pozitif yükümlülüklerini yerine getirmediğini; ayrıca Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 2'nci maddesi uyarınca, kadınlara yönelik şiddeti önleme, etkin soruşturma yürütme ve failleri cezalandırma yükümlülüklerinin ihlal edildiğini açıkça ortaya koymaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. 2025 yılının "Aile Yılı" ilan edilmesine rağmen kadın cinayetleri ve şüpheli kadın ölümlerindeki artış Bakanlığınız tarafından nasıl değerlendirilmektedir?

2. 2025 yılı içerisinde öldürülen kadınlara ilişkin Bakanlığınızın resmi verileri nelerdir? Kadına yönelik şiddetle mücadele eden kadın platformlarının ve bağımsız basın kuruluşlarının açıkladığı verilere dair bir açıklamanız olacak mıdır?

3. 2025 yılında kayda geçen şüpheli kadın ölümlerinden kaçı hakkında etkin ve bağımsız soruşturma yürütülmüştür? Kaçı sonuçlandırılmıştır? Etkili soruşturma yapılmadığı iddiaları doğru mu? Şüpheli kadın ölümlerinde etkili soruşturma yapılmama gerekçesi nedir?

4. Şüpheli kadın ölümlerinin "intihar" veya "kaza" olarak değerlendirilerek kapatıldığı doğru mu? Bu dosyalar hakkında Bakanlığınızın denetim ve izleme mekanizması bulunmakta mıdır?

5. Hakkında koruma kararı bulunmasına rağmen öldürülen en az 23 kadına ilişkin olarak, koruma kararlarını uygulamayan kamu görevlileri hakkında herhangi bir idari veya cezai işlem yapılmış mıdır?

6. Koruma kararı alınmasına rağmen kadınların öldürülmesinde ihmali bulunan ve soruşturmaya tabi tutulan personel sayısı kaçtır? Buna benzer olayların yaşanmaması için bakanlığınızca alınan önlemler nelerdir?

7. 2025 yılında kolluk görevlileri tarafından öldürülen 17 kadına ilişkin yürütülen soruşturmaların akıbeti nedir? Kadına yönelik şiddeti önlemeye ilişkin Kolluk birimlerine verilen eğitimler var mıdır?

8. Yeni infaz düzenlemesi sonrası tahliye edilen ve sonrasında kadın cinayeti işleyen faillerle ilgili olarak Bakanlığınızın herhangi bir risk analizi veya önleyici çalışması bulunmakta mıdır?

9. Kadınların yaşam hakkını korumaya yönelik olarak 2025 yılı içinde Bakanlığınız tarafından alınan ve uygulanan somut ve etkili önlemler var mıydı? Varsa bunlar nelerdir?

10. Bakanlığınız tarafından kadına, çocuğa ve toplumda artan şiddet sarmalını önlemeye ilişkin 2026 yılında hayata geçirilecek plan ve önlemler nelerdir?