Bir çocuk hakkında darp raporu düzenlenmesi ile ilgili bazı iddialara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Kemal MEMİŞOĞLU tarafından Anayasa'nın 98"inci İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Kızıltepe'de 23 Ocak tarihinde gerçekleşen protestolar sırasında 13 yaşındaki bir çocuğun kolluk görevlileri tarafından ağır şiddete maruz bırakıldığı, havaya kaldırılarak yere firlatıldığı ve darp edildiği görüntülerle kamuoyuna yansımıştır. Olayın ardından çocuk, ailesi ve avukatlarıyla birlikte Kızıltepe Devlet Hastanesi'ne başvurarak maruz kaldığı şiddetin belgelenmesini talep etmiştir. Buna rağmen, çocuğun vücudunda görünür darp izleri bulunmasına karşın ilk aşamada adli rapor düzenlenmediği, çocuğun kolluk görevlilerine yönlendirildiği ve rapor sürecinin fiilen engellendiği ifade edilmiştir. Daha sonra düzenlenen raporda ise darp izlerinin tamamının yer almadığı, bulguların eksik kayda geçirildiği belirtilmiştir.

Bu durum, yalnızca bireysel bir ihmal ya da usul hatası olarak değerlendirilemez. Adli rapor düzenlenmesi, özellikle çocuklar söz konusu olduğunda, sağlık personelinin hukuki, etik ve mesleki sorumluluğu kapsamında yer almakta olup, işkence ve kötü muamele iddialarının ortaya çıkarılması bakımından hayati önemdedir. Sağlık çalışanlarının kolluk baskısı altında hareket etmesi, rapor düzenlemekten imtina etmesi ya da bulguları eksik kayda geçirmesi, işkence ve kötü muamele fiillerinin cezasızlıkla sonuçlanmasına doğrudan katkı sunmaktadır. Bu tür uygulamalar, hem hasta haklarının hem de Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerden doğan yükümlülüklerin ihlali anlamına gelmektedir.

Çocuklara yönelik şiddet vakalarında sağlık kurumlarının bağımsızlığı ve hekimlerin mesleki özerkliği, devletin pozitif yükümlülüklerinin merkezinde yer almaktadır. Buna karşın, özellikle güvenlikçi politikaların yoğunlaştığı bölgelerde, sağlık hizmetlerinin kolluk denetimi altına girdiğine ve adli rapor süreçlerinin sistematik biçimde engellendiğine dair ciddi iddialar bulunmaktadır. Kızıltepe'de yaşanan bu olay, sağlık sisteminin işkence ve kötü muameleyi önleyici bir mekanizma olmaktan çıkarılıp, hak ihlallerini görünmez kılan bir araca dönüştürüldüğü yönündeki kaygıları güçlendirmiştir.

Bu bağlamda:

SORULAR

1. Kızıltepe Devlet Hastanesi'nde 13 yaşındaki bir çocuğa yönelik şiddet iddiasına rağmen ilk aşamada adli rapor düzenlenmemesinin gerekçesi nedir?

2. . Görünür darp izleri bulunan bir çocuğa adli rapor verilmemesi ve kolluğa yönlendirilmesi, Sağlık Bakanlığı mevzuatı ve tıbbi etik açısından nasıl değerlendirilmektedir?

3. Söz konusu olayda görev alan hekimler ve diğer sağlık personeli hakkında idari inceleme ya da disiplin soruşturması başlatılmış mıdır? Başlatılmadıysa gerekçesi nedir?

   . Daha sonra düzenlenen adli raporda darp bulgularının eksik kayda geçirilmesi iddiası

   Bakanlığınızca araştırılmakta mıdır?

4. . Sağlık personelinin kolluk görevlilerinin baskısı, yönlendirmesi veya müdahalesi altında adli rapor düzenlemesini engelleyen uygulamalara karşı Bakanlığınızın geliştirdiği özel bir denetim ve koruma mekanizması bulunmakta mıdır?

5. . Çocuklara yönelik işkence ve kötü muamele iddialarında adli rapor düzenlenmesinin geciktirilmesi ya da engellenmesinin, delillerin karartılması anlamına geldiği yönündeki değerlendirmelere Bakanlığınız katılmakta mıdır?

6. Son beş yıl içerisinde, çocuklara yönelik kolluk şiddeti iddialarında adli rapor düzenlemediği veya eksik düzenlediği gerekçesiyle hakkında işlem yapılan sağlık personeli sayısı kaçtır?

   . Sağlık Bakanlığı, çocuklara yönelik kolluk şiddeti vakalarında hekimlerin mesleki bağımsızlığını güvence altına almak ve kolluk baskısını ortadan kaldırmak için hangi somut adımları atacaktır