Uşak'ta engelli bireylere yönelik faaliyet gösteren derneklere sağlanan desteklere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. İçişleri Bakanı tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını

Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim. 27/01/2026

Op. Dr. Ali KARAOBA Sivil toplum kuruluşları, hak temelli birçok alanda olduğu gibi özellikle engelli bireylerin haklarının korunması, sosyal hayata katılımlarının artırılması ve kamusal hizmetlerde yaşanan eksikliklerin görünür kılınıp çözümlerin üretilmesi açısından hayati bir rol üstlenmektedir. Türkiye'de derneklerin faaliyetlerinin düzenlenmesi, izlenmesi ve desteklenmesi İçişleri Bakanlığı Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir. Bu nedenle, engelli alanında faaliyet gösteren derneklerin kamusal desteklere erişimi ve kurumsal kapasitelerinin güçlendirilmesi, Bakanlığınızın sorumluluk alanları içerisinde yer almaktadır.

Uşak ili ve ilçelerinde engelli alanında faaliyet gösteren dernekler; sınırlı mali imkânlara, gönüllülük esasına dayalı insan kaynağına ve çoğu zaman yetersiz kurumsal kapasiteye rağmen önemli bir toplumsal boşluğu doldurmak adına çalışmalarını yürütmektedir. Ancak bu derneklerin kamu desteklerinden yeterince yararlanıp yararlanamadığı, başvurularının hangi gerekçelerle reddedildiği ve destek mekanizmalarının adil, şeffaf ve kapsayıcı biçimde işletilip işletilmediği konusunda sahadan sorular ve talepler tarafımıza iletilmektedir. Öte yandan, engelli alanında çalışan derneklerin yalnızca ulusal değil, uluslararası fonlara ve hibe programlarına erişimi de büyük önem taşımaktadır. Avrupa Birliği, Birleşmiş Milletler ve diğer uluslararası kuruluşlar YoOMOT tarafından sağlanan hibe programları; bu derneklerin hem kurumsal kapasitelerini güçlendirmelerine hem de engelli bireyler için daha nitelikli projeler üretmelerine imkân sağlamaktadır. Ancak küçük ölçekli ve yerel derneklerin bu fonlara erişimde ciddi bilgi ve teknik destek eksikliği yaşadığı yönünde yaygın bir kanaat bulunmaktadır. Bu bağlamda,

SORULAR

1. Uşak il merkezi ve ilçelerinde engelli alanında faaliyet gösteren dernek sayısı kaçtır? Bu derneklerin ilçe bazında dağılımı nasıldır?

2. Uşak'ta engelli alanında faaliyet gösteren derneklerin 2020-2025 yılları arasında İçişleri Bakanlığı Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü aracılığıyla yararlandığı ayni ve nakdi desteklerin toplam tutarı nedir? Bu desteklerin yıllara göre dağılımı nasıldır?

3. Aynı dönem içerisinde Uşak'taki engelli dernekleri tarafından yapılan destek başvurularından kaçı kabul edilmiş, kaçı reddedilmiştir? Reddedilen başvuruların temel gerekçeleri nelerdir?

4. Engelli alanında faaliyet gösteren derneklerin destek başvurularının değerlendirilmesinde kullanılan kriterler nelerdir? Bu kriterler kamuoyuna açık ve şeffaf biçimde ilan edilmekte midir?

5. Uşak'taki engelli derneklerinin uluslararası proje yazabilmeleri ve Avrupa Birliği, Birleşmiş Milletler veya benzeri uluslararası fonlara erişebilmeleri için Bakanlığınız tarafından eğitim, danışmanlık veya teknik destek sağlanmakta mıdır?

6. Yerel ve küçük ölçekli engelli derneklerinin uluslararası hibe programlarına erişimini kolaylaştırmak amacıyla özel bir kapasite geliştirme programı veya rehberlik mekanizması bulunmakta mıdır?

7. Engelli alanında çalışan derneklerin kamu kurumlarıyla iş birliğini artırmak, projelerinin sürdürülebilirliğini sağlamak ve sahadaki ihtiyaçlara daha etkin yanıt verebilmeleri için Bakanlığınızın planladığı yeni bir destek modeli veya politika değişikliği bulunmakta mıdır?

8. Uşak'ta şu an aktif olmayan ancak 2010-2025 yılları arasında aktif olup kapanmış engelli dernekleri var mıdır? Bu dernekler hangi alanda çalışmalar yapmıştır?