İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/4041 GEÇ CEVAPLANDI · 399 GÜN

Tarsus T Tipi Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkuma ilişkin

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. 15. gün
  3. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 399 gün. Tarihler TBMM kaydından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 05/09/2023. evroz Uysal ASLAN Şırnak Milletvekili

Hak ihlallerin artış gösterdiği cezaevlerinde hasta mahpuslar yaşam mücadelesi vermektedir. Özellikle infazlarını tamamlamalarına rağmen İdare ve Gözlem Kurullarının keyfi ve hukuksuz kararları ile hasta mahpusların infazları yakılmaktadır. Bu mahpuslardan biri bakanlığınıza bağlı Tarsus T Tipi Kapalı Cezaevi'ne bulunan Nesim Kalkan'dır.

Daha önce İdare ve Gözlem Kurulu'nun hakkında "İYİ HALLİ OLDUĞUNA" karar verdiği Nesim Kalkan, 16/08/2023 olan koşullu salıverme tarihinden önce tahliyesi tersi ve keyfi bir karar ile engellenmiştir. Hasta mahpus hakkında 04/04/2023 tarihinde yapılan gözlem ve değerlendirme raporunda iyi halli olmadığı yönündeki değerlendirmeye gerekçe; daha önce farklı tarihlerde verilmiş ve infazı tamamlanmış olan disiplin cezaları ve örgün veya yaygın eğitim programının aktif öğrencisi olmaması, temel eğitim kurslarına (okuma yazma veya 2.kademe başarı kursu ve sınavları) katılmamasıdır. Oysaki ileri derecede okuma ve yazması olan ve muhtemelen kararı verenlerden çok daha fazla kitap okumuş olan mahpusa okuma yazma kursuna katılmadı gerekçesi üretilmiş ve puanı maksatlı bir biçimde düşürülmüştür. 16/08/2023 tarihinde yani koşullu salıverilme tarihinde alınan kararda ise salt hasta tutsağın infazının yakılmasına yönelik düşürülen "Esas Gelişim Puanı" esas alınmış soyut ve dayanaksız gerekçe üretilmiştir.

Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Kronik Hepatit B ve Çölyak hastası olan Nesim Kalkan hakkında sağlık raporlarında açıkça ömür boyunca glutensiz diyet yapması ve düzenli aralıklarla kontrol edilmesi gerektiği belirtilmesine rağmen mahpusa cezaevinde glutensiz diyetin düzensiz uygulandığı ve tedavi hakkının engellendiği belirtilmektedir.

Diğer yandan aileden uzak sevk uygulanmasına maruz bırakılan hasta mahpus ailesi tarafından ziyaret edilememektedir. Sevk uygulamaları aileler için ekonomik külfet, çileli ve zorlu bir yolculuğa dönüştürülmektedir. Kimi zaman uzak cezaevlerine yakınlarını ziyarete giden aileler trafik kazalarında yaralanmakta ve/veya yaşamlarını yitirmektedir.

Nesim Kalkan'ın babası 90 annesi ise 75 yaşındadır. Anne ve baba ileri yaşları ve rahatsızlıkları nedeniyle uzak cezaevindeki çocuklarını ziyaret edememektedir. Mahpusun babası en son 15 yıl önce ziyaret edebildiği oğlunu, 30 yıl boyunca sadece 2 kere görebilmiştir. Bunun başlıca nedeni ise mahpusun sürekli aileden uzak sevk uygulanmasına maruz bırakılmış olmasıdır.

Bu bağlamda;

SORULAR

  1. Nesimi Kalkan'ın gerekli tedavileri neden sağlanmamaktadır?

  2. Ömür boyunca sadece glutensiz gıdalar yiyerek yaşamını sürdürebileceği raporla sabit olan Nesimi Kalkan'a cezaevinde glutensiz diyet neden uygulanmamaktadır?

  3. Tedavi hakkını engelleyen ve ihmali bulunan kişiler hakkında açılmış bir soruşturma var mıdır?

  4. Daha önce iyi halli olduğuna" karar verilen ancak infazını tamamlamasına rağmen koşullu salıvermeden yararlanmaması için İdare ve Gözlem Kurulu'nun keyfi ve hukuksuz kararı ile infazı yakılan hasta mahpus hakkında bir girişimde bulunacak Mısınız?

  5. İdare ve Gözlem Kurullarının özellikle ve açıkça siyasi hükümlülere iyi hal raporu vermemesinin nedeni Bakanlığınızca alınmış bir karara mı dayanmaktadır?

  6. Son bir yıl içinde iyi halli olmadığı gerekçesiyle infazı yakılan kaç hükümlü bulunmaktadır? Bu hükümlülerden kaç tanesi adli kaç tanesi siyasi hükümlüdür?

  7. İdari bir organ olmasına rağmen yargı organı gibi hareket eden İdare ve Gözlem kurullarının siyasi görüşleri nedeniyle ayrımcılığa maruz bıraktığı ve infazını yaktığı mahkumlara yönelik bir çalışmanız var mı?

  8. Keyfi ve açıkça hukuksuz kararlar alan İdare ve Gözlem Kurulları hakkında şimdiye kadar kaç soruşturma açılmıştır? Açılmadıysa sebebi nedir?

  9. Hasta mahpus Nesim Kalkan'ın hakkında verilen karar sonrası cezaevinde hayatını kaybetmesi halinde bunun sorumlusu/sorumluları kim/kimler olacaktır?

  10. Cezaevlerinde son beş yılda kaç hasta mahpus yaşamını yitirmiştir?

  11. Anne ve babanın ileri yaşları ve rahatsızlıkları nedeniyle uzak cezaevine sevk edilen çocuklarını yıllardır görememelerine sebep olan cezaevleri ziyaretlerini önleyici bir uygulama olarak uzak illere sevk uygulamasına son verecek misiniz? Bu yönlü bir çalışmanız var mı?

  12. Hasta mahpusların tahliye edilmesi ve tedavilerinin sağlanmasına yönelik bir çalışmanız var mı? Yoksa nedeni nedir?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·

1282935 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Şırnak Milletvekili Nevroz Uysal Aslan tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/4041 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

Dipigil izi

ADALET BAKANLIĞI in om Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-726-4033/5827 m Konu : Yazılı soru önergesi 2 AÇ /2024

Sayın Nevroz Uysal ASLAN Şırnak Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/4041 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- Ceza ve infaz mevzuatımızda "siyasi hükümlü" kavramı bulunmamaktadır. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 2. maddesinde terör suçlusu, 3. maddesinde ise terör suçları tanımlanmıştır. Ayrıca 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun, hükümlülerin gruplandırılmasını düzenleyen 24. maddesi ile hükümlünün barındırılması ve yatırılmasını düzenleyen 63. maddesinde "terör suçluları"ndan söz edilmektedir. Buna göre ceza infaz kurumlarında, terör suçlarından hükümlü terör suçluları ile terör suçlarından tutuklu veya hükümözlü kişiler barındırılmaktadır.

N- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik çerçevesinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte; ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk edilmektedir.

B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasında Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır.

M- A) 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.

B) 5275 sayılı Kanunun;

I- "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği; dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak

ADALET B AK ANLIĞI TÜRKİYE CUMRURİYETİ NİN YÜZÜNÜ LI Mevzuat Genel Müdürlüğü koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı,

2- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup

" uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fikrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

C) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin;

1. "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109. maddesinin; birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı,

2. "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fıkrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış meli Inji

AD ALET B AK ANLI ĞI TÜRKİYE CUMRURİYEYİ' MEN YÜZÜNCÜ Vk Mevzuat Genel Müdürlüğü olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz Sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fıkrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir.

IW- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Hükümlülerin Nakilleri" başlıklı Dokuzuncu Bölümünün "Kendi istekleri ile nakil" kenar başlıklı 54. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlülerin kendi istekleri ile bulundukları kurumdan başka kurumlara nakledilebilmeleri için; gitmek istedikleri kurumlardan durumlarına uygun en az üç yeri belirten bir dilekçe vermeleri, çocuk hükümlüler ile maddi durumunun yetersiz olduğunu belgelendiren hükümlüler hariç olmak üzere nakil giderlerini peşin olarak ödemeyi kabul etmeleri, ceza infaz kurumlarında bulunması gereken sürenin üç aydan fazla olması, iyi hâl göstermeleri, disiplin cezası almamış veya kaldırılmış olması, istekte bulunulan kurumda yer, kapsama gücü ve sınıfının uygun bulunması ve tutukevi olmaması, mahkumiyet sürelerine uygun hükümlülerin barındırıldığı bir kurum olması, daha önce disiplin nedeniyle ayrılmak zorunda kaldıkları kurum olmaması gerektiği; ikinci fıkrasında ise bu hükümlülerin nakledildikleri kurumlarda, eğitim öğretim veya hastalık nedeniyle nakil hariç, bir yıl kalmak zorunda olduğu, çocuklar bakımından bu sürenin altı ay olarak uygulanacağı hükmünün yer aldığı malâmlarıdır.

V- Tarsus Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 05/07/2024 tarihli cevapta;

A) Soru önergesinde adı geçen hükümlünün Tarsus 2 Nolu T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılmaktayken 16/11/2023 tarihinde koşullu salıverilmeden faydalanmak suretiyle Kurumdan tahliye edildiği,

B) Adı geçenin Kuruma kabul muayenesinde çölyak hastası olduğunun anlaşıldığı ve hastalığa uygun diyet programı yapılarak adı geçene uygun yemek verildiği, hükümlünün Kurumda barındırıldığı dönemde tüm muayene, tetkik ve tedavi işlemlerinin gerek Kurum revirinde gerekse diğer sağlık kuruluşlarında aksatılmadan gerçekleştirildiği ve reçete edilen ilaçların kendisine teslim edildiği,

C) Kurumda tüm uygulamaların mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı,

Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

Yılmaz TUNÇBakan

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir