2023 yılı orman yangını sezonu öncesinde yapılan hazırlıklara ilişkin
Kaynak göster
Özgür Karabat (CHP), 16 Haziran 2023 tarihinde 7/405 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 216 gün sonra, 18 Ocak 2024).
Özgür Karabat (CHP, İstanbul). “2023 yılı orman yangını sezonu öncesinde yapılan hazırlıklara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/405, 16 Haziran 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-405-2023-yili-orman-yangini-sezonu-oncesinde-yapilan-hazirliklara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0a781af3-4f0c-4b14-87c9-0188d8878ef4
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 216 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 209 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Özgür KARABAT İstanbul Milletvekili
Ülkemizin en önemli doğal kaynaklarından birini oluşturan ormanlarımız; nüfus artışı, kentleşme, sanayileşme ve giderek genişleyen tarım arazileri gibi faktörler nedeniyle ciddi baskı altındadır. Tüm bu etkenlere ek olarak dünya ölçeğinde yaşanan ormanların azalıp verimsizleşmesi, güncel bir sorun halini almıştır. Orman varlığımızın azalmasının en önemli etkenlerinin başında kuşkusuz orman yangınları ve ormanlık alanların vasıflarının değişmesi gelmektedir.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Türkiye'de orman yangını istatistiklerinin tutulmaya başlandığı 1937-2002 yılları arasında yaklaşık 72 bin yangın meydana gelmiş ve bu yangınlarda 1.5 milyon hektarlık orman varlığımız zarar görmüştür. Daha çok Ege, Akdeniz ve Marmara bölgelerimizde meydana gelen orman yangınları ağırlıklı olarak yaz mevsiminde sıcaklık artışları gibi etkenlerden yoğunlaşmaktadır. Doğal koşullara çeşitli beşeri etkenler de eklenince, yangın riskleri daha da artmaktadır.
Orman Genel Müdürlüğü verilerine göre, Türkiye'de 2012 yılından 2021'in sonuna kadarki 10 yılda toplam 27 bin 150 orman yangını çıkmış, bu yangınlarda 226 bin 845 hektarlık ormanlık alan zarar görmüştür. 2021 yılında çıkan yangınlardan 124'ü yüksek gerilim hattı, santral, trafo gibi enerji tesislerinden kaynaklandı. Her yıl yangınların yaptığı tahribatın 3-4 katı kadar bir orman alanının maden, enerji nakil hatları, yenilebilir enerji tesisi, havaalanı, yol vs. yok edildiği gerçeği dikkate alındığında, orman varlığımıza bakış açısının kökten değişmesi ihtiyacı daha açık biçimde ortaya çıkmaktadır.
Orman varlığımızı korumak ve geliştirmekle mükellef kurumlarımızın temsilciliklerinden yapılan açıklamalara göre 2023 yılı orman yangını sezonu öncesinde gerekli hazırlık çalışmalarının yapıldığı ifade edilmiş, önceki yıllarda tartışma konusu olan yangınlara müdahale araçlarına ilişkin de gerekli adımların atıldığı belirtilmiştir.
Buna göre;
SORULAR
2023 sezonu için yangınlara müdahale için hazır bulundurulan hava aracı sayısı kaçtır?
Yangınlara müdahale için kiralama yoluyla görevlendirilen araçların toplam maliyeti ne kadardır? Bu kiralama işlemi hangi usuller ile gerçekleştirilmiştir?
Orman koruma ve yangınlara müdahale bağlamında değerlendirilen kara aracı, arazözler ve pikapların sayısı kaçtır?
Orman Genel Müdürlüğünün eksik personeli var mıdır? Orman koruma ve yangınlara karşı alınan önlemler bağlamında kaç personel görevlendirilmiştir?
İnsansız hava araçları (İHA) ormanların gözetlenmesinde kullanılmakta mıdır? Bunların kullanım maliyeti ne kadardır?
Son 20 yılda ağaçlandırmayla kazanılan orman alanı ne kadardır?
Son 20 yılda kaç hektarlık orman alanı 2/B ile orman vasfi dışına çıkarılmıştır?
Son 20 yılda ormancılık dışı amaçlarla yapılan orman tahsisi alanı (hektar) ne kadardır?
Ormanlık alanlarda bulunan elektrik nakil hatları, maden ocağı, otel vb. tesislerin yangın risk denetlenmesi yapılmış mıdır? Bu konuda müeyyide uygulanan tesis sayısı kaçtır?
Elektrik nakil hatlarının son yıllarda önemli oranda ormanlık alanımızın yok olmasına neden olduğu dikkate alınarak bu gibi tesislere verilen izinlerin iptal edilmesi yönünde bir çalışma yürütülmekte midir?
Yangınlara müdahalede kullanılan yollarının bakım, onarım ve genişletme çalışmaları tamamlanmış mıdır?
OGM, orman yangınlarını söndürme çalışmalarında yer alacağı açıklanan gönüllülere gerekli eğitimleri vermiş midir? Bu eğitimler yangına müdahale için yeterli midir? Uzmanlık ve tecrübe gerektiren yangınlara müdahalede gönüllülere yer verilmesinin riskleri değerlendirilmiş midir?
2023 yılında orman yangınları ile mücadele için ne kadarlık bir bütçe ayrılmıştır?
Orman yangınlarına karşı alınacak önlemler ve gerekli koordinasyonun sağlanması için yerel yönetimlerle herhangi bir çalışma yürütülmekte midir? Bu kapsamda ne gibi çalışmalar yapılmaktadır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
2023 yılında ülke genelinde 75 adet helikopter, 22 adet uçak ve 8 adet İHA orman yangınlara karşı mücadele etmektedir. Ayrıca Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı bünyesindeki 25 adet helikopter, 2 adet uçak ve 2 İHA rezerv güç olarak orman yangınlarında kullanılmak üzere hazırlanmıştır.
Orman yangınlarıyla mücadele kapsamında, 2023 yılında ülke genelinde arazöz sayımız 1.560'a, ilk müdahale aracı sayımız 2.453'e, iş makinası sayımız 786'ya çıkarılmıştır. Bakanlığımızda bu alanda 41.756 personel istihdam edilmektedir.
İnsansız Hava Araçları (İHA) orman yangınlarıyla mücadelede hem yangınların tespiti hem de üzerinde taşıdıkları kızılötesi kameraları sayesinde yangın yönetimi için kullanılmaktadır.
Türkiye genelinde son 20 yılda yaklaşık 5 milyon 897 bin hektar alan ormancılık tesis çalışmaları ile orman alanına kazandırılmıştır.
2003-2023 yılları arasında 315.750 hektar orman alanı 2/B ile orman sınırları dışına çıkartılmıştır.
Orman alanlarında Orman Kanunu'nun 16, 17/3 ve 18'inci maddelerine dayalı olarak izin verilmektedir. Verilen izinlerle ilgili izin sahiplerinden taahhüt senedi alınmakta olup taahhüt senetlerinde "izin sahibi, kendisine teslim edilen orman alanında ve bitişiğindeki ormanların korunmasına, orman yangınlarına karşı gerekli önlemleri almaya ve orman idaresinin direktiflerine uymaya mecburdur. Bu konudaki kusur ve ihmalinden dolayı muhtemel idare zararından orman idaresine karşı sorumlu olacaktır. İdarenin talebi halinde izin sahibi, her türlü makine ve emrinde çalışan işçi ile orman yangınlarını söndürmeye yardımcı olacaktır." hükmü bulunmaktadır. İzin verilen alanlar her yıl heyet tarafından denetlenmekte, ayrıca koruma ekiplerince periyodik olarak kontrol edilmektedir.
Orman alanlarında talep edilen izinlere ait ÇED ve izin değerlendirme aşamalarında yangın riski ve yangın riskine karşı alınması gereken önlemler değerlendirilmektedir.
Yangınlara müdahalede kapsamında; e 210.322 km orman yolları tamir-bakım faaliyetinin yangına hassas bölgelerindeki çalışmalar tamamlanmıştır. e 1.115 km kule kulübe yolu bakım ve 6 km yapım programı gerçekleştirilmiştir.
" 5.540 km yeni orman yolu yapım faaliyetlerinin yangına hassas bölgelerindeki çalışmalar tamamlanmıştır.
Orman yangınlarını söndürme çalışmalarında yer alan gönüllülük, "Orman Yangınlarıyla Mücadelede Görev Yapan Gönüllüler Hakkında Yönetmelik" esasına göre uygulanır.
Orman yangınlarına müdahalede görev almak isteyen gönüllülerin belirlenmesi ve gönüllülüğün sonlandırılması iş ve işlemleri takip etmek için komisyon kurulur. Gönüllü olmak isteyen adaylar komisyon tarafından belirlenir.
Gönüllü adayları, teorik ve uygulamalı orman yangınlarıyla mücadele eğitimine tabi tutulurlar. Eğitimde yangına müdahale, ilk yardım, kişisel koruyucu donanımların kullanımı, iş güvenliği, orman yangınlarında kullanılan araçlarla ilgili teorik ve uygulamalı eğitimler verilir.
Eğitim sonucunda yapılacak sınavlarda başarı gösterenler orman yangınlarıyla mücadele TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı gönüllüsü olmaya hak kazanır.
Orman Genel Müdürlüğü orman yangınları ile mücadele 2023 yılı bütçesi 10.224.000.000 TU'dir. İ
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) koordinasyonunda, Orman Genel Müdürlüğümüz ve ilgili kurum ve kuruluşların katkılarıyla, Türkiye Afet Müdahale Planı kapsamında Orman Yangınları Müdahale Planı hazırlanmıştır. Bu plan, 2023 yılında AFAD tarafından tüm ilgili kurum ve kuruluşlara iletilerek görev ve sorumluluklar belirlenmiştir.
Bu kapsamda plan, 2023 yılında uygulanmaya başlanmış olup görevli tüm kurumlarla işbirliği yapılmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan