Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olup Suriye'de bulunan IŞİD'li kadın ve çocukların Türkiye'ye getirileceği iddiasına ilişkin

Gazeteci Hale Gönültaş'ın diplomatik kaynaklarına dayandırdığı haberine göre; Türkiye, geçen Mart ayından bu yana Washington-Bağdat-Şam hattında sürdürülen görüşmelerde Kuzey Suriye'de tutulan Türk kimliği taşıyan IŞİD bağlantılı kadınlar ile çocukların teslim alma garantisi vermiştir. Hatta Türkiye'den bir ekip geçen Ağustos ayında Al Hol ve Al Roj kamplarına giderek kadınlarla birebir görüşmelerde bulunularak IŞİD'e katılım süreçlerini dinlemiş, parmak izlerini almış ve fotoğraflarını çekmiştir.

Haberde; görüşmeler sırasında, çatışma bölgelerinde doğan çocukların babalarının kimliği ve etnik kökenine ilişkin tespit çalışmalarının da yapılığı; buna göre, annesi Türk vatandaşı olup babası farklı ülkelerden olan çocukların, annelerinin kabul etmesi halinde Türkiye'ye getirilmesinin gündemde olduğu; kimliklerin netleştirilmesi ve anne-çocuk arasında soy bağının kesinleştirilmesi amacıyla Türkiye'ye getirilme sürecinden önce DNA testi yapılacağının belirtildiği yönünde iddialar vardır.

Birleşmiş Milletler'in Kasım 2025 verilerine yer verilen haberde; Al Hol ve Roj kamplarında, 70'ten fazla ülkeden yaklaşık 35 bin kadın ve çocuğun bulunduğu; Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı kadınlar ile 12 yaş altı çocukların toplam sayısının ise bin 300 civarında olduğu ifade edildiğine yer verilmiştir.

Haberde; kadın ve çocukların Türkiye'ye getirilmeden önce kamplarda rehabilitasyon ve entegrasyon sürecine tabi tutulmasının öngörüldüğü; psikolojik tedavi ve entegrasyon için Türkiye'den psikologlar ve sosyal hizmet uzmanlarının kamplara giderek çalışma yürütmesinin planlandığı; bu çalışmanın 2027 ortasına kadar tamamlanmasının beklendiği iddia edilmektedir. Ayrıca Türkiye'ye getirilecek çocukların, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı koordinasyonunda, travma konusunda uzman ekipler tarafından rehabilite edilmesi; çocukların devlet korumasına alınması; velayet süreçlerinin, terapi ve entegrasyon programlarının tamamlanmasının ardından başlatılacağı; Bakanlığın, çocukları birinci ve ikinci derece yakınlarına teslim etmeden önce (büyükanne—büyükbaba dahil) ailelere psikolojik danışmanlık vereceği bilgileri vardır.

Haberdeki bilgilere göre; Al Hol ve Roj kamplarında tutulan 12-18 yaş aralığındaki erkek çocukları, 2023'ten itibaren radikalleşmenin önlenmesi amacıyla SDG tarafından Haseke'ye yakın bölgelerde kurulan gözetimevlerinde tutulmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan yaklaşık 600 erkek çocuğun olduğu, aralarında IŞİD'in askeri eğitiminden geçirilen, silah ve kesici alet kullanmayı bilen ve çatışma bölgelerinde ölümlere karışan çocuklar da olduğu; söz konusu grup için de öncelikle yerinde rehabilitasyon, ardından Türkiye"ye transfer planlandığı; Türkiye'ye getirilmeleri halinde bu erkek çocukların da devlet korumasına alınarak terapi ve entegrasyon sürecine dahil edileceği belirtilmektedir.

Ayrıca kamplarda geçen Ağustos ayında Türk güvenlik güçlerince birebir görüşme yapılan kadınlara ilişkin dosyaların; ön görüşmelerde verilen beyanların yanı sıra, sosyal medya paylaşımları ve istihbarat bilgileri ışığında değerlendirildiği; kadınların peyderpey Türkiye'ye getirilmesi planlanırken, yargılamaların güvenlik gerekçesiyle sınırda kurulacak mahkemelerde yapılması seçeneğinin de gündemde olduğu; Ankara'da güvenlik ve yargı makamlarının masasında, 2009'daki "Kürt açılımı" sürecinde Habur'dan giriş yapan PKK'lıların sorgulanması için kurulan ve siyasi-yargı tarihine "Habur sınır mahkemesi" olarak geçen modelin benzerinin uygulanmasına ilişkin değerlendirmelerin olduğu da iddialar arasındadır.

Tüm bunlara göre;

I- Mart 2029'ten bu yana Washington-Bağdat-Şam hattında yürütüldüğü belirtilen görüşmeler kapsamında, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan IŞİD'li kadınlar ve çocuklarının Türkiye'ye getirilmelerine dair resmi bir taahhüt verilmiş midir? Verildiyse bunun gerekçesi ve kapsamı nedir?