Şırnak'ta meydana gelen protestolar esnasında kolluğun gözaltına alınanlara kötü muamelede bulunduğu iddiasına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Akın GÜRLEK tarafından Anayasa'nın 98'inci,

İçtüzüğün 96'ıncı ve 99"uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim

SORULAR

1. 02.2026.

   Şırn

   Milletvekili

   Suriye'de Kürtlere yönelik toplu katliam girişimi ile başlayan saldırılar sonrasında bölgede ve Türkiye'de yükselen barışçıl tepkiler birçok kentte olduğu gibi Şırnak'ta da demokratik protesto ve gösteriler biçiminde görünür olmuştur. Ne var ki Şımak'ta bu barışçıl gösteriler, kolluk tarafından bastırılmak istenmiş; ev baskınları. gece operasyonları ve sokak ortasında fiili alıkoymalarla çok sayıda kişi gözaltına alınmıştır.

   Gözaltı merkezlerinde işkencelerin yaşandığı. kimi durumlarda ise gözaltına alınan kişilere yorgunluk ve baskı koşullarında "teşhis" tutanakları düzenlenerek beyanlar alındığı kamuoyuna yansımıştır.

   Ortaya çıkan tablo, aynı zamanda demokratik siyasal faaliyet alanının daraltılması ve parti çalışmalarının örgütlenme hakkı zemininde tiilen kriminalize edilmesi sorununa işaret etmektedir. Bölgede yürütülen siyasal ve toplumsal faaliyetlere katılımın soruşturma gerekçesine dönüştürülebildiğine dair veriler ve başvurular. demokratik katılım ile suç isnadı arasındaki sınırın bulanıklaştığı yönündeki kaygıları derinleştirmektedir.

   Şırnak'taki bu genel çerçeve içinde Demokratik Bölgeler Partisi Parti Meclisi üyesi Ramazan Kalkan'ın gözaltına alınması, söz konusu sorunun somut görünümlerinden biri olarak öne çıkmaktadır. Kalkan'ın bölgede bulunma amacının DBP parti ve gençlik çalışmaları kapsamında yürütülen örgütlenme faaliyetleri olduğu bilinmesine rağmen gözaltına alınması; siyasal faaliyetlerin cezai soruşturma konusu yapılabildiği yönündeki endişeleri güçlendiren bir örnek niteliği taşımaktadır.

   Ramazan Kalkan'ın gözaltına alınması sonrasında ailesi ve kendisinin başvurusu üzerine insan hakları savunucusu avukat heyetinin yaptığı görüşmede aktarılanlar. yalnızca bir gözaltı anlatısı değil; aynı zamanda delil üretimi/delile müdahale şüphesini de doğuran ağır iddialar bütünüdür.

   Kalkan'ın gözaltına alındığı ilk gün başına siyah poşet geçirildiği. parmağına iğne benzeri bir cisim batırıldığı. arkadan kelepçeliyken rızası olmaksızın elinin "kağıt/poşet benzeri" bir materyale dokundurulduğu ve görevliler arasında "iş tamam" türü ifadelerin geçtiği beyanları; y 8 g Ş geçliği bey işkence yasağı ile adil yargılanma hakkının birlikte ihlal edilme riskini büyütmekte, dosyaya girecek her belgenin kaynağı ve üretim zincirinin şeffaf biçimde denetlenmesi gereğini ortaya koymaktadır.

   Bu bağlamda;

   Rojava protestoları nedeniyle Şırnak'ta kaç gözaltı olmuş. gözaltına alınan kişilerden kaçı tutuklanmıştır; tutuklananların kaçı çocuktur?

2. Bu gözaltı işlemlerinin tamamında yakalama anı ve sonrasına ilişkin kamera kayıtları mevcut mudur? Mevcut ise bu kayıtlar bağımsız biçimde incelenmiş midir?

3. İşkence ile gözaltına alındığı belirtilen Ramazan Kalkan'ın başına poşet geçirilmesi, fiziksel müdahale ve zorla temas ettirme iddiaları hakkında resen soruşturma açılmış mıdır? Açılmadıysa gerekçesi nedir?

4. Ramazan Kalkan dosyasına sunulan tüm delillerin elde edilme zamanı, yeri, yöntemi ve işlemi gerçekleştiren görevlilerin kimlik bilgileri ayrı ayrı tutanak altına alınmış mıdır? Bu kayıtlar bağımsız denetime açık mıdır?

5. Gözaltı sürecinde alınan ifade ve tutanakların tamamı avukat huzurunda mı düzenlenmiştir? Avukat olmaksızın yapılan işlemler hakkında inceleme başlatılmış mıdır?

6. İşkence ve kötü muamele iddialarına ilişkin İstanbul Protokolü standartlarında bağımsız sağlık raporu alınmış mıdır?

7. İşkence iddiası bulunan dosyalarda savcılıkların resen soruşturma açması zorunlu olduğu halde bu olayda derhal soruşturma başlatılmış mıdır? Başlatılmadıysa hangi hukuki gerekçeyle başlatılmamıştır?

8. Şırnak'ta gözaltı işlemleri sırasında resmi kayıt öncesi farklı bir birimde tutulma uygulaması olduğu iddiaları doğru mudur? Bu yönde Bakanlığınıza ulaşan şikayet sayısı kaçtır?

   ĞMOZ1

   Yazi,

9. Kolluk görevlilerinin delil üretimi, delile müdahale veya sahte tutanak düzenleme iddialarıyla ilgili son beş yılda açılan soruşturma ve dava sayısı kaçtır?

10. Bakanlığınız, gözaltı süreçlerinde işkence ve kötü muamele iddialarını önlemek için son dönemde hangi denetim mekanizmalarını işletmiştir ve bu mekanizmaların sonuçları nelerdir?