Konya'da kenevir yetiştiriciliği için çiftçiye verilecek desteklere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın, Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96 ve 99'uncu maddeleri uyarınca, Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak

Yel

Kondr Alp KOÇAK Konya Milletvekili

SORULAR

1. 07.2025 tarihli ve 7557 sayılı Sağlıkla İlgili Bazı Kanunlarda ve 663 Sayılı Kanun Hükmünde Kararmamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile tarım, sanayi ve ekonomi açısından stratejik önem arz eden kenevirin yetiştiriciliğinin kapsamının genişletilmesi, yetiştirilmesi ve hasadına ilişkin sürecin Tarım ve Orman Bakanlığının uhdesinde bırakılması; tıbbi kenevirin işlenmesi, ihzarı, ihracı, ruhsatlandırılması, kayıt işlemleri, izin ve satışının ise Sağlık Bakanlığının uhdesine verilmesi hüküm altına alınmıştı. 31.01.2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolüne Dair Yönetmelik ile de kenevir yetiştiriciliğinin ekim/dikimden hasada kadar olan süreci, amacı dışında kullanımını engelleyecek her türlü tedbirin alınması ve gerekli kontrollere ilişkin hususlar belirlenmiş; kenevir yetiştiriciliğinin Konya dâhil 21 ilde ve bu illerin ilçelerinde yapılabileceği düzenlenmişti.

   Türkiye'de tarımın başkenti olarak bilinen Konya, giderek artan şekilde tarımsal kuraklık sorunu ile karşı karşıya kalmakta, tarımsal üretimin ve tarım kaynaklı gelirin artırılması için ciddi tedbir ve düzenlemelere ihtiyaç duymaktadır. Bu kapsamda, su tüketimi nispeten düşük olan ve yüksek katma değer sağlama potansiyeli olan kenevir Konya için büyük önem arz etmektedir. Gıda, yem, lif, tekstil, kağıt, inşaat, sağlık, kozmetik gibi birçok sektörde kullanılan ve sürdürülebilir bir ekonomi için üretimi ve sanayide kullanımı teşvik edilmesi gereken kenevirin bölgesel kalkınma için de büyük katkı sağlayacağı öngörülmektedir.

   Konya'nın coğrafya ve iklim şartları, tarımsal üretim tecrübesi, sanayi altyapısı ve lojistik kapasitesi gibi hususlar dikkate alındığında, kenevirin yetiştirilmesinden sanayi ürünü haline gelmesine kadar işlenip pazarlanması açısından avantajlı bir konumda olduğu görülecektir. Dolayısıyla, Konya'nın diğer birçok tarımsal üründe olduğu gibi kenevir üretiminde de en önde gelen şehirlerden birisi olması için bazı teşviklerin sunulmasının yerinde olacağı değerlendirilmektedir. Bu çerçevede;

2. Kenevirin lif, tohum ve yan ürünleri itibarıyla Türkiye genelindeki mevcut ekim alanı, üretim miktarı ve ekonomik değeri nedir? Gelecek yıllara ilişkin olarak Bakanlığınızca hazırlanmış bir üretim projeksiyonu bulunmakta mıdır?

   BİST BİS ETE İTE IN mile lk) H yine i

   EGEMENLİK KAYITSIZ ŞARTSIZ MİLLETİNDİR

   Konur Alp KOÇAK hi 906 Konya Milletvekili

   . Kenevir üretiminin, tarımsal kuraklıkla mücadele ve sürdürülebilir tarım politikaları çerçevesinde Konya Ovası için stratejik bir araç olarak ele alınması planlanmakta mıdır? Kenevirin su tüketimi, verimlilik ve kuraklığa dayanıklılık açısından buğday, mısır ve şeker pancarı gibi Konya'da yaygın olarak ekilen ürünlerle karşılaştırmalı analizleri yapılmış mıdır?

3. . Kenevir üretimine izin verilen 21 il arasında Konya'nın ekim alanı, üretim potansiyeli ve hedeflenen payı nedir? Konya'nın bu ürün açısından öncelikli il olarak değerlendirilmesine yönelik bir çalışma yürütülmekte midir?

4. . Konya'nın tarımsal altyapısı, çiftçi profili, sanayi kapasitesi ve lojistik imkânları dikkate alındığında, kenevir üretiminde öncü illerden biri hâline gelmesi amacıyla özel bir teşvik, destek veya yönlendirme politikası planlanmakta mıdır?

5. . Kenevirin lif, tekstil, biyokompozit, yem, yağ ve benzeri alanlarda sanayi girdisi olarak değerlendirilmesine yönelik Bakanlığınızca yürütülen veya planlanan entegre sanayileşme çalışmaları var mıdır?

6. . Konya'da kenevir üretimine dayalı olarak ihtisas Organize Tarım Bölgesi (OTB) veya tarım—sanayi entegrasyonunu esas alan özel üretim havzaları kurulması gündemde midir? Bu yönde yapılmış fizibilite, yer tespiti veya planlama çalışmaları var mıdır?

7. . Kenevir üretimi yapan çiftçilere yönelik tohum temini, alım garantisi, sözleşmeli üretim, prim veya destekleme mekanizmalarının hayata geçirilmesi planlanmakta mıdır? Bu desteklerin Konya'da uygulanmasına dair özel bir takvim öngörülmekte midir?

   . Kenevirin sanayiye kazandırılmasına yönelik olarak Tarım ve Orman Bakanlığı ile

   Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı arasında eşgüdümlü bir çalışma veya ortak program bulunmakta mıdır? Konya bu çalışmalar kapsamında değerlendirilmekte midir?

8. . Kenevir üretiminden katma değerli ürüne uzanan tüm zinciri —tarımsal üretim, hasat, işleme, lif#/#ohum/özüt teknolojileri, biyokompozit, sağlık ve kozmetik ürün geliştirme dâhil — kapsayan, disiplinlerarası ve entegre bir araştırma-uygulama altyapısının Türkiye'de ve/veya Konya'da kurulması planlanmakta mıdır? Bu kapsamda; üniversiteler, araştırma merkezleri veya yükseköğretim kurumlarıyla ortaklık modelleri, ortak Ar-Ge programları ya da ihtisas merkezi kurulmasına yönelik herhangi bir planlama, protokol veya fizibilite çalışması yürütülmekte midir? Söz konusu yapılanma sürecinde alanda birikimli akademik kadro ve kurumların bu platforma dâhil edilmesine ilişkin bir mekanizma öngörülmekte midir?

   EGEMENLİK KAYITSIZ ŞARTSIZ MİLLETİNDİR