Kilis'te faaliyet gösteren esnafın desteklenmesi talebine ilişkin
Kaynak göster
Mustafa Demir (Bağımsız), 10 Mart 2026 tarihinde 7/41836 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 56 gün sonra, 5 Mayıs 2026).
Mustafa Demir (Bağımsız, Kilis). “Kilis'te faaliyet gösteren esnafın desteklenmesi talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41836, 10 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41836-kilis-te-faaliyet-gosteren-esnafin-desteklenmesi-talebine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7de07ceb-1a17-4607-883a-019cdd188dcd
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 56 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 49 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Mu$tafa DEMİR
Kilis, sınır ili olması, nüfus yapısındaki değişim, ekonomik daralma ve artan maliyetler nedeniyle esnafımız açısından ciddi zorlukların yaşandığı illerimizden biridir. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler; kira, enerji, vergi ve sigorta maliyetlerindeki artış nedeniyle faaliyetlerini sürdürmekte güçlük çekmektedir. Sınır ticaretindeki daralma ve alışveriş hareketliliğinin azalması da Kilis esnafının gelirlerini olumsuz etkilemektedir. Esnafın üretimden kopmaması için daha adil ve sürdürülebilir çözümler geliştirilmesi gerekmektedir.
Bu kapsamda;
SORULAR
Kilis ilinde faaliyet gösteren esnaf ve küçük işletmelerin sayısı son 5 yıl içinde nasıl değişmiştir? Aynı dönemde kapanan işyeri sayısı kaçtır?
Kilis'te faaliyet gösteren esnafa yönelik son 5 yılda verilen kredi, hibe ve desteklerin toplam tutarı ne kadardır?
Sınır ili olan Kilis'te esnafın ekonomik faaliyetlerini canlandırmak amacıyla özel bir destek veya teşvik programı planlanmakta mıdır?
Kilis esnafının yüksek kira, enerji ve SGK prim yüklerinin azaltılmasına yönelik bir çalışma yapılmakta mıdır?
Özellikle küçük esnafın finansmana erişimini kolaylaştırmak için düşük faizli kredi veya yapılandırma programı uygulanması düşünülmekte midir?
Sınır ticaretinin geliştirilmesi ve Kilis ekonomisinin canlandırılması adına Bakanlık tarafından planlanan yeni bir proje veya çalışma var mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi yazınız ekinde alınan Kilis Milletvekili Sayın Mustafa DEMİR"e ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Mev
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
7141836 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Mustafa DEMİR, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
5570 sayılı Kamu Sermayeli Bankalar Tarafından Yürütülen Faiz Destekli Kredi ve Kâr Payı Destekli Fon Kullandırılmasına Dair Kanun çerçevesinde, T. Halk Bankası A.Ş. (Banka) tarafından esnaf ve sanatkârların finansman ihtiyaçlarının uygun koşullarda karşılanmasını teminen, 2002 yılından itibaren yürürlüğe giren kararlar çerçevesinde, Hazine faiz destekli krediler kullandırılmaktadır.
Söz konusu kredilere ilişkin uygulama esasları son olarak 2025-2027 yılları arasında kullandırılacak kredileri kapsayacak olan, 16.01.2025 tarihli ve 9436 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe giren Karar'da belirlenmiştir. Banka aracılığıyla esnaf ve sanatkârlara kullandırılan kredilere, cari faiz oranları esas alınarak 950 indirim oranı uygulanmakta olup, indirim nedeniyle oluşan fark Bakanlığımız bütçesinden karşılanmaktadır.
Bu kapsamda, 2025 yılı sonu itibarıyla 257.709 esnaf ve sanatkâra toplam 176 milyar TL tutarında kredi kullandırılmış olup aynı yıl itibarıyla esnaf kredilerine ilişkin toplam kredi bakiyesi ise 297 milyar TL olarak gerçekleşmiştir. Böylece, 2025 yılında yaklaşık 60 milyar
TL'lik faiz desteği, Bakanlığımız tarafından karşılanmıştır.
Sağlanan bu imkân kapsamında, yıllar içinde geniş bir kesime ulaşılmış olup esnaf ve sanatkârlar için finansmana erişim kolaylaştırılmıştır. Böylece ekonomik faaliyetlerin sürdürülebilirliği desteklenmiştir.
Bununla birlikte, 9436 sayılı Kararın 7'nci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca; 2026 yılı Ocak ayı başından itibaren yapılacak kredi tahsis işlemlerinde "vadesi geçmiş borç durumu" sorgulanması hükme bağlanmıştır. Ancak, 15.02.2026 tarihli ve 10953 sayılı Cumhurbaşkanı
Kararı ile 9436 sayılı Kararda revizyona gidilmiştir.
Yeni düzenleme ile geleneksel, kültürel, sanatsal değeri olan ve kaybolmaya yüz tutmuş meslek kollarında faaliyet gösteren esnafa kullandırılacak krediler 2026 sonuna kadar istisna kapsamına alınmış; diğer kullanımlarda ise borcu bulunan esnaf ve sanatkârlara kredi kullandırım aşamasında yıllık 300.000 TL'yi aşmamak ve kredi tutarının 9625'i ile sınırlı kalmak kaydıyla borcun krediden mahsup edilmesi imkânı getirilmiştir.
Hazine destekli kefalet sistemi kapsamında hâlihazırda, 321,7 milyar TL kredi hacmine sahip 20 adet destek paketi yürürlükte olup, söz konusu destek paketleri kapsamında 17.04.2026
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 tarihi itibarıyla 117,7 milyar TL kefalet karşılığı 137,2 milyar TL kredi kullandırılmıştır. Ayrıca, Bakanlığımıza iletilen muhtelif talepler ve güncel ekonomik ihtiyaçlar, Bakanlığımızca sürekli olarak değerlendirilmekte, sistem kapsamında yürürlüğe alınan destek paketleri özelinde gerekli güncellemeler yapılmakta ve gerekli olması halinde yeni destek paketleri hayata geçirilebilmektedir.
Diğer taraftan, 193 sayılı Kanunda düzenlenen esnaf muaflığı müessesesi kapsamında ticaret ve sanat erbabı, belirlenen koşullarla gelir vergisinden muaftır. Son dönemde yapılan düzenlemeler ile basit usulde vergilendirilen esnafa, gelir vergisi istisnası sağlanmış, esnaf muaflığının kapsamı genişletilmiş; böylelikle ayrı bir iş yeri açmaksızın ve sanayi tipi veya seri üretim yapabilen makine ve alet kullanmaksızın oturdukları evlerde imal ettikleri malları, internet ve benzeri elektronik ortamlar üzerinden satanlar da belirlenen hasılat tutarını (2026 yılı için 1.900.000 TL) aşmamak kaydıyla, esnaf muaflığı kapsamına alınmıştır. Ayrıca, gerek vergiden muaf esnaf gerekse kazançları basit usulde tespit edilen mükellefler tarafından yapılan teslim ve hizmetler, katma değer vergisinden istisna bulunmaktadır.
Öte yandan, başta hane halkı ile küçük ve orta ölçekli işletmeler olmak üzere vatandaşlarımızın elektrik faturalarının makul düzeylerde kalmasını ve enerji arz güvenliğinin korunmasını teminen, Ağustos 2022 tarihinden itibaren düzenlemeye tabi elektrik tarifelerinde sübvansiyon uygulanmaktadır. Söz konusu destek, düzenlemeye tabi tüm elektrik tüketicilerini kapsamakta olup, gelir grubu ya da bölgesel bazda herhangi bir ayrım söz konusu değildir.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan