Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü bünyesinde çalışan sanatçıların mali ve özlük haklarına ilişkin
Kaynak göster
Serhat Eren (DEM Parti), 12 Mart 2026 tarihinde 7/42065 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 145 gün sonra, 4 Ağustos 2026).
Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü bünyesinde çalışan sanatçıların mali ve özlük haklarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/42065, 12 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-42065-devlet-tiyatrolari-genel-mudurlugu-bunyesinde-calisan-sanatcilarin-mali-ve-ozluk-haklarina (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0ae49235-7211-46e3-8072-019ce72fbbf2
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 145 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki soruların, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Serhat Eren
Devlet Tiyatroları, Türkiye'de sahne sanatlarının gelişmesi, tiyatro sanatının geniş kitlelere ulaştırılması ve kültürel üretimin kamusal nitelik taşıması bakımından önemli bir kamu kurumudur. Kurum bünyesinde görev yapan sanat emekçileri yalnızca sahnede rol alan oyuncular değil, aynı zamanda uzun prova süreçleri, sezon boyunca yürütülen yoğun çalışmalar, turneler ve farklı yapımlarda üstlenilen görevlerle kamusal kültür üretiminin sürekliliğini sağlayan emekçilerden oluşmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Ancak Devlet Tiyatroları bünyesinde çalışan sanatçılar arasında istihdam biçimleri bakımından önemli farklılıklar bulunduğu ifade edilmektedir. Aynı kurumda, aynı sahnelerde ve benzer sorumluluklarla görev yapan bazı sanatçılar kadrolu veya sözleşmeli statüde çalışırken, bazı sanat emekçilerinin günlük ücret karşılığı çalıştırıldığı ve gelirlerinin temsil sayısına bağlı olduğu belirtilmektedir. Bu durum, özellikle temsil sayısının düştüğü veya oyun sahnelenmeyen dönemlerde söz konusu sanatçıların ciddi gelir kaybı yaşamasına ve çalışma yaşamında güvencesizliğe yol açmaktadır.
Bilindiği üzere 2019 yılında yapılan düzenleme ile Devlet Tiyatrolarında görev yapan bazı sanatçılar 4/B sözleşmeli statüsüne geçirilmiş, 2022 yılında yapılan başka bir düzenleme ile ise bu sanatçılar için kadro ihdası gerçekleştirilerek "yıllık sözleşmeli sanatkâr memur" statüsü oluşturulmuştur. Buna rağmen aynı kurumda benzer görevleri yerine getiren bazı sanat emekçilerinin bu düzenlemelerin dışında kaldığı ve günlük ücret karşılığı çalışmaya devam ettiği ifade edilmektedir. Kamusal kültür kurumlarında aynı işi yapan emekçiler arasında farklı statülerin bulunması, çalışma hakkı, sosyal güvence ve eşitlik ilkeleri bakımından tartışma yaratmaktadır. Kültür ve sanat alanında sürdürülebilir bir kamusal üretimin sağlanabilmesi için sanat emekçilerinin güvenceli çalışma koşullarına sahip olması büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle Devlet Tiyatrolarında görev yapan sanat emekçilerinin çalışma koşullarının ve istihdam biçimlerinin kamuoyu nezdinde açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Devlet Tiyatroları bünyesinde halen kadrolu, sözleşmeli ve günlük ücretli statüde çalışan sanatçı sayısı kaçtır? Bu sayıların bölge müdürlüklerine göre dağılımı nedir? Devlet Tiyatrolarında günlük ücret karşılığı çalışan sanatçı sayısı kaçtır? Bu sanatçıların görev yaptıkları yapım ve görev alanlarına ilişkin dağılım nedir?
2019 yılında yapılan düzenleme ile 4/B sözleşmeli statüsüne geçirilen sanatçı sayısı kaçtır?
2022 yılında yapılan düzenleme ile "yıllık sözleşmeli sanatkâr memur" statüsüne geçirilen sanatçı sayısı kaçtır?
Aynı kurumda benzer görevleri yerine getiren sanatçılar arasında farklı istihdam biçimlerinin bulunmasının gerekçesi nedir?
Günlük ücret karşılığı çalışan sanatçıların temsil sayısına bağlı olarak gelir elde etmesi nedeniyle ortaya çıkan gelir güvencesi sorununa ilişkin Bakanlığınızın bir çalışması bulunmakta mıdır?
Günlük ücretli çalışan sanatçıların sözleşmeli veya kadrolu statüye geçirilmesine yönelik herhangi bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?
Devlet Tiyatrolarında sanat emekçilerinin çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve özlük haklarının güçlendirilmesine yönelik son beş yıl içerisinde Bakanlığınız tarafından hangi düzenlemeler yapılmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü)'ca;
Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünde sanatçı ünvanı ile görev yapılan iki farklı mevzuat statüsü bulunmaktadır. Bunlardan biri Genel Müdürlüğün asli istihdamının sağlandığı 5441 sayılı Devlet Tiyatroları Personeli Hakkında Kanun, diğeri ise bir yıldan az süreli hizmetlerde Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın Ek-8'inci maddesidir.
Genel Müdürlük bünyesinde, 5441 sayılı Kanun kapsamında kadro karşılığı sözleşmeli olarak istihdam edilen sanatçı pozisyonundaki personel sayısı toplam 917'dir. Söz konusu Ek-8'inci madde kapsamında ise 2 personel görev yapmaktadır.
Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünde, günlük ücret karşılığı sanatçı ünvanlı personel istihdam edilmemekte; ihtiyaç duyulan boş pozisyonlara bahse konu mevzuat doğrultusunda yetenek sınavı usulü ile yeni personel istihdamı sağlanmaktadır. Günlük ücretle sadece 65 yaş üstü ve figüran ünvanlı personel görev yapmakta olup bu personelin toplam sayısı 470/'tir.
2019 yılı öncesinde Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünde bir yıldan az süreli işlerde istihdam, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından adedi, ünvanı, ücreti, istihdam süresi belirtilen şekilde günlük ücret üzerinden akdedilen sözleşmelerle 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek-7'nci maddesi kapsamında yapılmıştır. 2020 yılında, söz konusu madde kapsamında istihdam sonlandırılmış; 399 süreli sözleşmeli personel, 657 sayılı Kanun'un #üncü maddesinin (B) fıkrası gereği, Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın Ek-8'inci maddesi uyarınca, sanatsal faaliyetler için ihtiyaç duyulan solist sanatçı ve sanatçı ile sahne üstünde ve sahne gerisinde ihtiyaç duyulan diğer hizmetler kapsamında aylık ücretle istihdam edilmeye başlanmıştır. Böylelikle günlük ücret üzerinden yılda en fazla 300 gün şeklinde verilen izin kapsamında çalışanların bir yıldan az süreli hizmetlerde aylık ücretlerle istihdamı sağlanmıştır.
Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esasların Ek-8'inci maddesi kapsamında görev yapanlardan 1.173 sözleşmeli personel, 6.01.2023 tarihli ve 32085 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7433 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 5'inci maddesi ile 657 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 50'nci madde uyarınca, 2023 yılında 5441 sayılı Kanun kapsamında görev yapmak üzere, 48Vi Sanatkâr Memur, Vi Uygulatıcı Uzman Memur ve 691'i Uzman Memur olarak, sınıflarında görevlerine ilişkin uygun ünvanlara geçirilmiştir.
Mehmet Nuri ERSOYBakan