İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/44144 GEÇ CEVAPLANDI · 50 GÜN

Isparta ilinde iş yerlerini kapatan esnafa dair çeşitli verilere ilişkin

Kaynak göster

Yasin Öztürk (İYİ Parti), 30 Nisan 2026 tarihinde 7/44144 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 50 gün sonra, 19 Haziran 2026).

Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli). “Isparta ilinde iş yerlerini kapatan esnafa dair çeşitli verilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/44144, 30 Nisan 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-44144-isparta-ilinde-is-yerlerini-kapatan-esnafa-dair-cesitli-verilere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9f954c35-46a1-4c65-af73-019df2211a40

Sade metin (Markdown) →

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. Bakanlığa iletildi
  3. 15. gün
  4. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 50 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 39 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını; Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96.maddeleri gereğince saygılarımla arz ederim.

Bir Bir Kapanan Dükkânların Sessiz Çığlığı Bir kepenk inerken çıkan o metalik ses...

Kulağa sıradan gelebilir.

Gerekçenin tamamını göster (19 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Oysa o ses; bir işletmenin değil, bir hayalin, bir emeğin, bir hayatın kapanışıdır. Ve bugün o ses, Türkiye'nin dört bir yanında yankılanıyor.

Küçük esnaf, yıllarca bu Ülkenin omurgası olarak anlatıldı. Sabahın ilk ışığında dükkânını açan, veresiye defteriyle mahalleyi ayakta tutan, krizlerde ilk darbe alan ama en son pes eden kesimdi. Bugün ise aynı esnaf, artık direnemiyor. Çünkü karşısında piyasa değil; ağırlaşan bir yük, görmezden gelinen bir gerçek var.

Elektrik faturası kira ile yarışıyor.

Vergi yükü, kazancı gölgede bırakıyor.

Faizler yükseliyor, krediye ulaşmak zorlaşıyor.

Müşteri azalıyor, maliyet artıyor.

Ve bütün bunların ortasında küçük işletmeler, büyük zincirlerin ve dev platformların gölgesinde yavaş yavaş siliniyor.

Bir zamanlar mahalle kültürünün kalbi olan dükkânlar kapanıyor. Yerlerine gelen şey sadece boş vitrinler değil; sessizlik. O sessizlikte bir babanın "nasıl ödeyeceğim" kaygısı var. Bir çırağın yarım kalan ustalığı, bir gencin ertelenen geleceği var.

Ekonomik politikalar kâğıt üzerinde "bü}mme" rakamlarıyla övünürken, sokakta küçülen bir gerçeklik var. Büyük sermaye korunurken, küçük işletmeler kendi kaderine terk ediliyor. Açıklanan destek paketleri çoğu zaman raflarda kalıyor; bürokrasi, şartlar ve erişim engelleri yüzünden esnafa ulaşamıyor.

KOBİ demek üretim demekti.

KOBİ demek istihdam demekti.

Ama bugün üretim yerine ithalatın teşvik edildiği, yerli üreticinin döviz baskısı altında ezildiği bir düzende; küçük işletmeler yalnız bırakılıyor. Bu yalnızlık sadece ekonomik değil, aynı zamanda sosyal bir çöküşün habercisidir.

Çünkü kapanan her dükkân, yarın büyüyen işsizlik demektir.

Kapanan her kepenk, bir mahallenin hafızasının silinmesi demektir.

Ve en önemlisi; bu sessiz çığlıklar duyulmadıkça, bir Ülke büyüdüğünü sansa bile aslında içten içe küçülüyor demektir.

Bugün mesele yalnızca esnafın meselesi değildir.

Bu, hepimizin meselesidir.

Bu Bağlamda;

Isparta ilimizde, 1) 01.01.2022 - 31.03.2026 tarihleri arasında kapanan şirket sayısı kaçtır? Bu sayı yıllara göre nasıl değişmiştir?

SORULAR

  1. Aynı dönemde faaliyetini sonlandıran esnaf ve sanatkâr işyeri sayısı nedir? Bu kapanışların sektörel dağılımı nasıldır?

  2. Kapanan işletmelerin gerekçelerine ilişkin kapsamlı bir saha araştırması yapılmış mıdır?

  3. Yapıldıysa, en yaygın kapanma nedenleri nelerdir?

  4. Elektrik, kira, vergi ve finansman maliyetlerinin işletmeler üzerindeki baskısını azaltmaya yönelik somut ve doğrudan etkili hangi adımlar atılmıştır?

  5. Açıklanan destek ve teşvik paketlerinden kaç küçük işletme fiilen yararlanabilmiştir? Bu desteklere erişimde yaşanan bürokratik engeller neden hâlâ aşılamamıştır?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·

İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Denizli Milletvekili Sayın Yasin ÖZTÜRK tarafından verilen 7/44143, 7/44144, 7/44145, 7/44146 ve 7/44147 sayılı yazılı soru önergelerinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Denizli Milletvekili Sayın Yasin ÖZTÜRK'e Ait 7/44143, 7/44144, 7/44145, 7/44146 ve 7/44147 Sayılı Yazılı Soru Önergelerine İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergelerinize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:

1. 5) Ticaret sicili kayıtları 238 ticaret sicili müdürlüğü tarafından münferit olarak tutulmakta ve bu kayıtlara ilişkin bütün belgeler de buralarda saklanmakta olup, ticaret sicili işlemleri Bakanlığımız bünyesindeki Merkezi Sicil Kayıt Sistemi (MERSİS) üzerinden elektronik ortamda gerçekleştirilmektedir. MERSİS'te ticaret sicilinde tescil edilen ticaret şirketleri ile ticari işletmelere ilişkin bilgiler yer almakta olup, sistemde işyerlerine ilişkin bilgiler ile sektörel veriler tutulmamaktadır.

Bu itibarla, 01.01.2022 ile 31.03.2026 tarihleri arasında Denizli ilinde 4.911, Isparta ilinde 1.342, Burdur ilinde 753, Kütahya ilinde 1.163 ve Uşak ilinde 1.144 şirket (anonim şirket, limited şirket, kollektif şirket, komandit şirket, kooperatif) kurulmuş olup, aynı tarihler arasında Denizli ilinde 933, Isparta ilinde 358, Burdur ilinde 190, Kütahya ilinde 265 ve Uşak ilinde 259 şirket (anonim şirket, limited şirket, kollektif şirket, komandit şirket, kooperatif) kapanmıştır.

Öte yandan, şirket ve ticari işletmelerin terkin sebepleri arasında, tasfiye süreçlerini tamamlamalarının yanı sıra birleşme, bölünme ve tür değişikliği gibi yapı değişikliği işlemleri de bulunmaktadır.

Esnaf ve Sanatkar Bilgi Sistemi (ESBIS) kayıtlarına göre; Denizli ilinde 01.01.2022 ile 31.03.2026 tarihleri arasında 21.233 terkin işlemi, buna karşılık 64.035 tescil işlemi gerçekleştirilmiş olup, aradaki olumlu tank 42.802, Isparta ilinde 10.028 terkin, 25.401 tescil gerçekleştirilmiş olup, aradaki olumlu tank 15.373, Burdur ilinde 6.989 terkin, 17.071 tescil gerçekleştirilmiş olup, aradaki olumlu fark 10.082, Kütahya ilinde 11.624 terkin, 24.515 tescil, gerçekleştirilmiş olup, aradaki olumlu fark 12.891 ve Uşak ilinde 12.037 terkin, 28.558 tescil gerçekleştirilmiş olup, aradaki olumlu fark 16.521 olmuştur.

Anılan şehirlerde söz konusu tarihlerde en çok tescil işlemi gerçekleştirilen sektörler, ', "Ulaştırma Hizmetleri", "Metal, Otomotiv, Makine" sektörleri iken, en çok terkin "Gıda, Tarım", işlemi gerçekleştirilen sektörler, "Gıda, Tarım", "Ulaştırma Hizmetleri", "Giyim, Deri Ürün, Ev Tekstili, Dokuma" sektörleri olmuştur.

Bununla birlikte, terkin işlemleri, yalnızca ekonomik zorluk kaynaklı olarak değil ticari hayatın doğal akışı içerisinde; esnaf ve sanatkârların meslek değiştirmesi, tacir sınıfına geçmesi, emekli olması, vefat etmesi ya da işini kapatarak farklı sektörlere yönelmesi gibi çok çeşitli nedenlerle de gerçekleşebilmektedir.

Diğer taraftan, faiz indirimli krediler esnaf işletmelerine finansman sağlanması açısından çok önemli bir fonksiyon üstlenmektedir. 2002 yılından bu yana ülkemiz genelinde 793,7 milyar liraya yakın faiz indirimli kredi kullandırmıştır. 2025 yılı içerisinde 257.709 adet kullandırım kapsamında esnaf ve sanatkârlara ülkemiz genelinde 175,8 milyar TL tutarında ve yıllık bazda rekor düzeyde kredi kullandırılmıştır. 2026 yılının ilk 4 ayında ise 71.319 adet kullandırım kapsamında sağlanan kredilerin toplam tutarı 53,9 milyar TL'yi aşmıştır.

Denizli ilinde, 2025 yılı içerisinde 5.562 kullandırım kapsamında 3,9 milyar TL; 2026 yılında Nisan ayı sonu itibarıyla 1.377 kullandırım kapsamında 1,1 milyar TL kredi, Isparta ilinde 2025 yılı içerisinde 1.633 kullandırım kapsamında 1,2 milyar TL; 2026 yılında Nisan ayı sonu itibarıyla 466 kullandırım kapsamında 373 milyon TL kredi, Burdur ilinde 2025 yılı içerisinde 1.735 kullandırım kapsamında 1,2 milyar TL; 2026 yılında Nisan ayı sonu itibarıyla 460 kullandırım kapsamında 357 milyon TL kredi, Kütahya ilinde 2025 yılı içerisinde 2.322 kullandırım kapsamında 1,6 milyar TL; 2026 yılında Nisan ayı sonu itibarıyla 667 kullandırım kapsamında 514 milyon TL kredi, Uşak ilinde 2025 yılı içerisinde 1.655 kullandırım kapsamında 1 milyar TL; 2026 yılında Nisan ayı sonu itibarıyla 493 kullandırım kapsamında 342 milyon TL kredi kullandırılmıştır.

2002 yılından bu yana, söz konusu kredilere ilişkin olarak; faiz oranları ile kesinti ve komisyon oranlarında indirimlerin sağlanması, kredi limitlerinin artırılması, yatırım kredileri ile sıfır faizli kredilerin hayata geçirilmesi, kredi ve kefalet kooperatiflerinin nitelik ve nicelik bakımından geliştirilmesi gibi pek çok önemli imkân ve kolaylık hayata geçirilmiştir. Yine, yakın dönemde, kredi üst limitlerinde yeni artışlar sağlanmış, faiz oranı düşürülmüş, azami taksit ödeme vadesi ile toplam kredi geri ödeme süresinde kolaylıklar sağlanmış, yatırım kredileri içerisine yeni finansman seçenekleri dahil edilmiş, faturalandırma şartı ertelenmiş, SGK ile vergi borçları nedeniyle yaşanan finansmana erişim sorunu ortadan kaldırılmış ayrıca kredi ve kefalet kooperatiflerinin çalışma bölgelerinde düzenleme yapılmıştır. Bunların dışında, Bakanlığımızca, esnaf ve sanatkârlarımızın korunması noktasında gerekli tüm diğer adımlar da atılmaktadır.

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir