Konya'nın Seydişehir ilçesinde özel endüstri bölgesi olarak ilan edilen bir alana ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından Anayasanın 98. ve TBMM içtüzüğünün 96. Maddelerine göre yazılı olarak yanıtlandırılmasını saygılarımla arz ederim.

25 Nisan 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 11208 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile, Cengiz Holding bünyesindeki Konya İli Seydişehir İlçesi'nde bulunan Eti Alüminyum tesislerine ait alan "Özel Endüstri Bölgesi" ilan edilmiştir.

4737 sayılı Endüstri Bölgeleri Kanunu kapsamında oluşturulan Özel Endüstri Bölgeleri; yatırım ortamını iyileştirme amacı taşımakla birlikte, uygulamada belirli yatırımeılara geniş kapsamlı mali ve idari ayrıcalıklar sağlayan istisnai alanlara dönüşmüştür. Bu bölgelerde vergi ve harç muafiyetleri, arazi tahsis kolaylıkları, planlama ve ruhsat süreçlerinde istisnai hızlandırmalar sağlanmakta; ayrıca Cumhurbaşkanına tanınan yetki çerçevesinde teşviklerin kapsamı herhangi bir açık üst sınır ve nesnel kriter olmaksızın genişletilebilmektedir. Bu durum, başta Anayasa'nın 10. maddesi olmak üzere; vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımını düzenleyen Anayasamın 73. maddesi ve devletin piyasaların sağlıklı ve düzenli işlemesini sağlama yükümlülüğünü düzenleyen Anayasa'nın 167. maddesi kapsamında ciddi hukuki tartışmalar doğurmaktadır. Belirli bir şirket lehine bu ölçekte ayrıcalık tanınması, eşitlik ilkesinin ihlali ve rekabet koşullarının bozulması riskini barındırmaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Öte yandan, bu tür teşviklerin kamu mâliyesi üzerindeki etkisi de açıklığa muhtaçtır. Vergi ve harç istisnaları ile kamuya ait taşınmazların avantajlı koşullarla tahsisi, doğrudan veya dolaylı olarak kamu gelirlerinde azalmaya yol açmaktadır. Bu çerçevede, kamu kaynaklarının kullanımına ilişkin etkinlik, verimlilik ve hesap verebilirlik ilkeleri bakımından söz konusu kararın değerlendirilmesi gerekmektedir. Ancak karar öncesinde yapılmış herhangi bir şeffaf maliyet-fayda analizi veya bağımsız etki değerlendirmesi kamuoyuna yansımamıştır. Bunun yanı sıra, rekabet hukuku açısından da ciddi soru işaretleri bulunmaktadır. Aynı sektörde faaliyet gösteren diğer yatırımcıların benzer teşviklere erişim imkânı bulunmaksızın belirli bir şirkete bu ölçüde avantaj sağlanması, piyasa bozucu etkiler ve haksız rekabet riski doğurmaktadır. Bu durumun Rekabet Kurumu mevzuatı ve uygulamaları bakımından değerlendirilip değerlendirilmediği belirsizdir.

Ayrıca, çevresel etkiler ve yerel düzeyde doğabilecek sonuçlar açısından da sürecin şeffaf yürütülüp yürütülmediği tartışmalıdır. Bu ölçekte sanayi faaliyetlerini kapsayan bir alanın özel statüye kavuşturulmasının, çevresel etkileri bakımından kapsamlı şekilde değerlendirilmesi ve kamuoyunun bilgilendirilmesi gerekmektedir.

Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde; 11208 sayılı Cumhurbaşkanı KararTnm hukuki dayanağı, kamu yararı gerekçesi, mali etkileri ve rekabet üzerindeki sonuçlarının açıklığa kavuşturulması kamu yararı ve demokratik denetim ilkeleri açısından zorunluluk arz etmektedir.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Seydişehirli müteşebbisler başta olmak üzere, bölgede yatırımı bulunan Konyalı yatırımcılar bu istisnai imkanlardan faydalanabilecek midir?

2. Söz konusu "Özel Endüstri Bölgesi" ilanı yalnızca Cengiz Holding'in faydasına yönelik mi hazırlanmıştır?

3. Söz konusu alanın "Özel Endüstri Bölgesi" ilan edilmesine ilişkin somut kamu yaran gerekçesi nedir?

4. Bu karar öncesinde herhangi bir maliyet-fayda analizi veya ekonomik etki değerlendirmesi yapılmış mıdır?

5. Eti Alüminyum için sağlanan vergi, harç ve diğer teşviklerin toplam mali büyüklüğü nedir?

6. Bu teşviklerin kamu bütçesine yıllık etkisi ne olacaktır?

7. Aynı sektörde faaliyet gösteren diğer yatırımcılar için benzer teşvik mekanizmaları mevcut mudur?

8. Cumhurbaşkanınca verilebilecek ilave teşviklerin hukuki sınırları ve denetim mekanizmaları nelerdir?

9. Söz konusu karar. Rekabet Kurumu tarafından rekabet hukuku açısından incelenmiş midir?

10. Karar sürecinde hangi kamu kurum ve kuruluşlarının görüşü alınmıştır?

11. Kararın bölgesel kalkınma, çevresel sürdürülebilirlik ve istihdam üzerindeki öngörülen etkileri nelerdir?