Hatay'ın Samandağ ilçesinde inşa edilecek beton santralinin çevresel etkilerine ilişkin

Aşağıdaki sorulanın, Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Hatay ili, Samandağ ilçesinde, 6 Şubat depremlerinin ardından artan talep gerekçesiyle çok sayıda beton santrali, taş ocağı gibi tesis faaliyete alınmış; bunun sonucunda çevre kirliliğinde artış görüldüğü gibi mülkiyet hakkının ihlal edildiği gerekçesiyle kamuoyunda tepkiler oluşmuştur. Son olarak Uzunbağ mahallesinde, Gürtaş Inşaat Taahhüt Ltd. Şti. tarafından bir beton santrali inşa edileceği; bu beton santralinin Mızraklı ve Yeşilköy mahalleleri başta olmak üzere tüm Samandağ'da hava ve toprak kirliliği yaratabilecek bir mevkide bulunduğu; tesisin hazine arazisi üzerine inşa edileceği ve bu nedenle arazi için ecri misil ödeyen yurttaşların da mağdur edildiği basına yansımıştır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Samandağ ilçesi, Uzunbağ mahallesinde inşa edileceği belirtilen beton santrali projesinin teknik detayları nedir? Projelendirme süreci hangi aşamadadır?

2. Söz konusu beton santralinin çevre etki değerlendirmesi raporu hazırlanmış ya da hazırlanacak mıdır? Hazırlandıysa, rapora göre santralin işletilmesi sırasında ortaya çıkacak kirlilik yükü nasıl hesaplanmıştır?

3. Samandağ'da, 1 Mayıs 2026 itibarıyla kaç beton santrali, taş ve maden ocağı faaliyet göstermektedir?

   • 4 - Samandağ'daki beton santrali, taş ve maden ocaklarına son üç yıl içinde hangi sebeplerle ne kadar maddi ceza uygulanmıştır?

4. Bahsi geçen tesisin kurulacağı alanın yerleşim yerlerine, tarım arazilerine ve su kaynaklarına olan mesafesi ne kadardır? Tesisin yer seçimi yapılırken bölgenin ekolojik dengesi ve tarımsal üretim kapasitesi üzerine bir ön inceleme yapılmış mıdır? 6 - Samandağ ilçesinde halihazırda faaliyet gösteren beton santralleri ve taş ocaklarının yarattığı kümülatif (toplam) hava kirliliği yükü düzenli olarak ölçülmekte midir? İlçedeki hava kalitesi ölçüm istasyonlarının verilerine göre, partikül madde (PM10 ve PM2.5) değerleri yasal sınırların ne kadar üzerindedir?

5. Uzunbağ'daki hazine arazisi üzerine inşa edilmesi planlanan tesis için ilgili bölgedeki hak sahibi vatandaşların (ecrimisil ödeyenlerin) görüşleri alınmış mıdır? Mülkiyet ve kullanım hakkı tartışmaları sürerken tesisin inşaatına izin verilmesinin hukuki gerekçesi nedir?

6. Deprem sonrası artan yapılaşma ihtiyacı gözetilmekle birlikte; bu tesislerin çevre ve insan sağlığına zarar vermeyecek, yerleşim yerlerinden uzak alternatif alanlara kaydırılması konusunda Bakanlığınızca yürütülen bir planlama çalışması bulunmakta mıdır?

7. Son üç yıl içerisinde Samandağ'da faaliyet gösteren beton santralleri ve taş ocaklarında yapılan denetim sayısı kaçtır? Bu denetimlerin kaçı vatandaş şikâyeti üzerine, kaçı rutin kontrol amacıyla gerçekleştirilmiştir?

8. Bölgede artan tesisleşme ile paralel olarak; bölge halkında solunum yolu hastalıkları, alerjik reaksiyonlar ve diğer çevresel kaynaklı sağlık sorunlarında artış olup olmadığına dair Sağlık Bakanlığı ile koordineli bir çalışma yürütülmekte midir?