Doğal gaz tüketiminde bölgesel fiyatlandırma modeline geçilmesi talebine ilişkin
Kaynak göster
Mehmet Salih Uzun (CHP), 15 Mayıs 2026 tarihinde 7/44671 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 49 gün sonra, 3 Temmuz 2026).
Mehmet Salih Uzun (CHP, İzmir). “Doğal gaz tüketiminde bölgesel fiyatlandırma modeline geçilmesi talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/44671, 15 Mayıs 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-44671-dogal-gaz-tuketiminde-bolgesel-fiyatlandirma-modeline-gecilmesi-talebine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0464d4aa-2c76-49b7-a14c-019e3a4b0bbb
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlığa iletildi
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 49 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 25 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Saygılarımla 13.05.2026 25 unum 4 Nisan 2026 tarihinde yürürlüğe giren kademeli doğal gaz tarifesi kamuoyuna "adil fiyatlandırma" modeli olarak sunulmuştu. Halbuki aynı büyüklükteki bir evin Erzurum'daki doğal gaz tüketimi, Türkiye'nin birçok ilinin iki hatta üç katına ulaşabilmektedir. Buna rağmen vatandaşlarımız hala büyük ölçüde aynı fiyatlandırma sistemi içerisinde değerlendirilmektedir. Uygulanmakta olan model, Erzurum'daki vatandaşın zorunlu tüketimini "yüksek tüketim" olarak değerlendirmektedir.
Doğal Gaz Piyasası mevzuatında BOTAŞ'a; bölgesel ve iklimsel koşulları dikkate alarak il veya bölge bazında doğal gaz satış fiyatı belirleme yetkisi verilmiştir. Ancak bu yetkinin özellikle sert kış şartlarının yaşandığı illerde neden etkin biçimde kullanılmadığı vatandaşlarımızın bizlere ilettiği sorunlar arasındadır. Sert kış koşullarının yaşandığı illerde yüksek tüketimi cezalandıran değil, zorunlu tüketim gerçeğini merkeze alan yeni bir fiyatlandırma modeline, bölgesel fiyatlandırma modeline ihtiyaç olduğu gerçeği kamuoyunda sıklıkla tartışılmaktadır.
Bu çerçevede;
SORULAR
Uygulanmakta olan kademeli doğal gaz tarifesi hazırlanırken Erzurum, Kars, Ardahan ve Ağrı gibi sert iklim koşullarına sahip ve yüksek rakımda yer alan illerde yaşayan vatandaşların yıllık ortalama zorunlu tüketim miktarı hangi kriterlere göre hesaplanmıştır?
Doğal Gaz Piyasası mevzuatında yer alan "bölgesel ve iklimsel koşullara göre il veya bölge bazında doğal gaz satış fiyatı uygulanabilir" hükmü neden etkin biçimde kullanılmamaktadır?
Erzurum başta olmak üzere sert karasal iklimin yaşandığı illerde daha düşük birim fiyat uygulanmasına dayalı gerçek bir bölgesel doğal gaz tarifesi oluşturulmasına yönelik Bakanlığınızın bir çalışması bulunmakta mıdır?
Mevcut kademeli sistem nedeniyle özellikle Doğu Anadolu Bölgesi'nde yaşayan dar gelirli vatandaşların daha yüksek faturalarla karşı karşıya kaldığı yönünde Bakanlığınıza ulaşan şikayet sayısı kaçtır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu'nun "Tarifeler" başlıklı 11'inci Maddesinde; Bakanlık görüşü alınmak kaydı ile bölgesel ve iklimsel koşullar dikkate alınarak il veya bölge bazında kademeli doğal gaz satış fiyatı uygulanabilir." hükmü yer almaktadır.
Söz konusu hüküm çerçevesinde üniversiteler ve ilgili Kurum/Kuruluşlar ile yapılan çalışmalar neticesinde; doğal gazın verimli kullanılmasını sağlamak, kullanıcıyı tasarrufa teşvik etmek ve gelir düzeyi yüksek olup doğal gaz desteğine ihtiyacı bulunmayan vatandaşlara devlet desteğinin azaltılması amacıyla 4 Nisan 2026 tarihinden itibaren Konut Tüketicileri İçin Kademeli Fiyat Uygulaması'na geçilmiştir.
Konut Tüketicileri İçin Kademeli Fiyat Uygulaması'na esas Aylık Tüketim Limitleri; Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından son 5 yıllık tüketim verileri doğrultusunda belirlenen her il için hane başına düşen aylık ortalama doğal gaz tüketim miktarları esas alınarak tüketicilerin kullanım alışkanlıkları ve mevsimsellik gibi değişkenler de gözetilerek aylık tüketim ortalamalarının %75 fazlası olacak şekilde belirlenmiştir.
Bu uygulama esasının belirlenmesinde önergede bahsi geçen yıllık ortalama zorunlu tüketim adı altında herhangi bir kavram yer almamaktadır.
Yapılan bu hesaplamalar neticesinde illere göre aylık ortalama tüketimi %75'in üzerinde olan aboneler kademe 2, altında kalanlar ise kademe 1 üzerinden devlet desteğinden faydalanmaya devam etmektedir. Kademeli Fiyat Uygulaması ile ilgili olarak bugüne kadar Bakanlığımıza ulaşan başvuru sayısı ülkemizdeki toplam doğal gaz abonesi sayısının yalnızca %0,0033'üne karşılık gelmektedir. Doğal gaz fiyatlarının belirlenmesinde piyasa koşulları, piyasa fiyat istikrarı, EPDK'nın tarife ile ilgili kararları, alım, satım ve işletme giderleri dikkate alınmakta, yanı sıra doğal gaz alım maliyetlerini doğrudan etkileyen uluslararası hub fiyatları, petrol ve petrol türevleri fiyatlarındaki değişim ile döviz kurundaki değişimler de doğal gaz satış fiyatlarının belirlenmesinde etken olmaktadır. Tüm bu bileşenlerin denkleme dahil edilmesi suretiyle yapılan değerlendirmeler çerçevesinde fiyatlar mümkün olan en makul seviyede belirlenmektedir.
Ayrıca Kovid-19 salgını sonrası başlayan ve bölgemizdeki savaşlarla devam eden küresel enerji ve emtia fiyatlarındaki olağan dışı artışlar sebebiyle oluşan yüksek maliyetlerden vatandaşlarımızın etkilenmemesi için Devletimiz tarafından mesken, sanayi ve elektrik üretiminde kullanılan doğal gaza önemli ölçüde tatuna desteği uygulanmakta olup; özellikle mesken aboneleri ile ihtiyaç sahibi vatandaşlarımızın korunması esas alınmaktadır. Kademeli doğal gaz fiyatlandırma modeli çerçevesinde uluslararası piyasalarda oluşan maliyet değişimleri tarifelere dengeli ve kademeli şekilde yansıtılmakta, bu süreçte ihtiyaç sahibi kesimlere yönelik destek politikalarının sürdürülmesine devam edilmektedir.