Son 10 yılda mülkiyeti vakıflara devredilen taşınmazlara ilişkin
Kaynak göster
Rıfat Turuntay Nalbantoğlu (CHP), 15 Mayıs 2026 tarihinde 7/44700 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 77 gün sonra, 31 Temmuz 2026).
Rıfat Turuntay Nalbantoğlu (CHP, İzmir). “Son 10 yılda mülkiyeti vakıflara devredilen taşınmazlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/44700, 15 Mayıs 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-44700-son-10-yilda-mulkiyeti-vakiflara-devredilen-tasinmazlara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4283fc41-fe53-497a-950a-019e2c3d8e84
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 77 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri ERSOY tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Rıfat T. NALBANTOĞLU
Son dönemde ülkemiz genelinde bazı taşınmazların vakıflar adına tescil edilmesi, devredilmesi veya kullanım haklarına ilişkin yürütülen işlemler kamuoyunda tartışmalara neden olmuştur. Özellikle kamusal kullanımda bulunan ya da tarihi ve kültürel niteliği bulunan bazı alanlara ilişkin süreçler büyük tepki toplamış ve çeşitli soru işaretlerinin doğmasına yol açmıştır. Bu bağlamda;
SORULAR
Son 10 yıl içerisinde ülkemiz genelinde vakıflar adına tescil edilen veya mülkiyeti vakıflara geçirilen taşınmaz sayısı kaçtır?
Mülkiyeti vakıflara geçen bu taşınmazların illere göre dağılımı nasıldır?
Yerel yönetimler tarafından kamu yararına yönelik hizmetlerde kullanılan taşınmazların vakıflara tescil edilmesinin veya geçirilmesinin gerekçeleri nelerdir?
Mülkiyeti vakıflara devredilen taşınmazlarla ilgili açılmış dava veya itiraz süreçleri hangi aşamadadır?
Vakıf taşınmazlarına ilişkin işlemlerde yerel yönetimlerin görüşüne neden başvurulmamaktadır?
Kamuoyunda tartışma yaratan taşınmaz işlemleri hakkında Bakanlığınız tarafından yürütülen herhangi bir inceleme veya denetim mevcut mudur?
Tarihi ve kültürel niteliğe sahip taşınmazların kullanımına ilişkin kamu yararı kriterleri nasıl belirlenmektedir?
Vakıf mülkiyetine geçen veya vakıflar adına tescil edilen taşınmazlar hangi amaçlarla kullanılmaktadır? Yeni tescil edilen veya geçirilen taşınmazlar hangi amaçlarla kullanılacaktır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Vakıflar Genel Müdürlüğü)'ca;
5737 sayılı Vakıflar Kanunu'nun "Vakıf kültür varlıklarının devri" başlıklı 30'uncu maddesinde, "Vakıf yoluyla meydana gelip de her ne suretle olursa olsun Hazine, belediye, özel idareler, köy veya diğer kamu tüzel kişileri ile bunlara ait müessese, iktisadi işletme ve bağlı ortaklıklarının mülkiyetine geçmiş vakıf kültür varlıkları mazbut vakfına devrolunur.
Birinci fıkrada sayılan tüzel kişilerin mülkiyetinde olup doğrudan vakfedilen veya mevcut olup olmadığına bakılmaksızın vakıf kaynaklarından inşa edilmiş, onarılmış veya ilaveler yapılmak suretiyle katkı sağlanmış vakıf kültür varlıkları, vakıf yoluyla meydana gelmiş sayılır." denilmektedir.
Son 10 yıl içerisinde, 01.01.2016-15.06.2026 tarihleri baz alındığında 5737 sayılı Kanun'un 30'uncu maddesi kapsamında vakfına devrolunan vakıf kültür varlığı sayısı 864'tür.
864 taşınmazın illere göre dağılımı şu şekildedir: Adana 1, Adıyaman 1, Afyonkarahisar 3, Aksaray 1, Amasya 4, Ankara 5, Antalya 7, Artvin 3, Aydın 3, Balıkesir 2, Bartın 1, Batman 1, Bilecik 3, Bolu 2, Bursa 83, Çanakkale 4, Çankırı 4, Çorum 3, Denizli 1, Diyarbakır 1, Edirne 11, Elazığ 1, Erzincan 9, Erzurum 4, Eskişehir 5, Gaziantep 2, Giresun 5, Hatay 1, Isparta 1, Istanbul Anadolu 57, Istanbul Avrupa 462, Izmir 20, Karabük 43, Karaman 2, Kastamonu 14, Kayseri 5, Kırıkkale 2, Kocaeli 3, Konya 12, Kütahya 11, Malatya 3, Manisa 3, Mardin 2, Mersin 6, Nevşehir 1, Niğde 1, Rize 2, Sakarya 2, Samsun 1, Siirt 1, Sinop 4, Sivas 10, Şanlıurfa 1, Tekirdağ 3, Trabzon 12, Uşak 3, Van 2, Yozgat 2, Zonguldak 2'dir.
Vakıflar Yönetmeliği'nin "Vakıf kültür varlıklarının devri" başlıklı 178'inci maddesinde; "(1) Vakıf yoluyla meydana gelip de her ne suretle olursa olsun Hazine, belediye, özel idarelerin veya köy tüzel kişiliğinin mülkiyetine geçmiş vakıf kültür varlıkları tapu sicil müdürlüğünce mazbut vakıfları adına tescil edilir.
(2) Vakıf yolu ile meydana gelen kültür varlıklarının tespiti; vakfiyeler, vakıf veya tapu kütüklerindeki kayıtlar, kadastro tespit evrakı, fermanlar, beratlar, atik senetler, yoklama kayıtları, kitabeler, tarihi kayıtlar, müze kayıtları, tescil kayıtları ile mülknâme, temessük, tefviz, hazine-i hassa, mütevelli, mültezim, sipahi senetleri gibi belgelerden biri veya birkaçı ile yapılır.
(3) Eserin vakıf yoluyla meydana gelmiş vakıf kültür varlığı olduğunun ikinci fıkrada belirtilen belgelerle tespiti hâlinde bölge müdürlüğünün talebi üzerine mazbut vakıfları adına tescili yapılır." denilmekte olup bu kapsamda kaldığı tespit edilen vakıf kültür varlıklarının mazbut vakfına devredilmesi yasal zorunluluktur.
Vakfına devrolunan vakıf kültür varlıklarında her taşınmazın durumu ayrıca değerlendirilmekte olup önceki malikin dava açması durumunda dava süreci mahkeme kararlarına göre şekillenmekte olup genelleştirilmesine imkân bulunmamaktadır.
5737 sayılı Vakıflar Kanunu'nun 30'uncu maddesi kapsamında kaldığı tespit edilen taşınmazların mazbut vakfına devrolunması yasal zorunluluk olup herhangi bir kamu kurum veya kuruluşunun görüşünün alınması gerekmemektedir.
Vakıflar Genel Müdürlüğü, Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı kurum ve kuruluşlar arasında yer almakta olup hem Bakanlık tarafından hem de Genel Müdürlük iç işleyişi bakımından inceleme ve denetim süreçleri olağan şekilde devam etmektedir.
Vakfına devrolunan vakıf kültür varlıklarında tarihi ve kültürel niteliğe sahip taşınmazlar vakfiyeler doğrultusunda, vakıf hak ve hukuku, vakfedenin iradesi gözetilerek değerlendirilmektedir. Vakfın taşınmazlardan elde ettiği kira gelirleri; tescilli eski eserlerin restorasyonu, ihtiyaç sahibi ailelere kuru gıda ve ayni yardımlar, ögrencilere burs ve eğitim desteği, iftar ve sünnet gibi sosyal etkinlikler vb. olarak toplum yararına kullanılmaktadır. Taşınmazların vakıf mülkiyetine geçmesi, bu hizmetlerin sürdürülebilirliğini sağlayacak hukuki altyapıyı güçlendirmektedir.
Vakıflar Genel Müdürlüğü, hukukî statüyü ve vakfetme geleneğini yaşatıp koruyarak kamu yararına uygun kullanım modellerini uygulamakta ve vakıf eserin sonraki nesillere aktarılmasını sağlamaktadır.
Vakıflar Genel Müdürlüğü, Vakıfları, vakfedenlerin iradesi (vakfiyesi) doğrultusunda, günümüz şartlarına uygun olarak yaşatmak, geliştirmek ve sonraki nesillere aktarmak misyonu gereğince, vakıf kültür varlıklarının bakım, onarım, restorasyon gibi iş ve işlemlerini büyük bir özveri ve titizlikle yürütmekte olup bu kapsamda vakfına devrolunan vakıf kültür varlıklarının bakım, onarım ve restorasyonları yapılmakta ve sonraki nesillere aktarılması sağlanmaktadır. Ayrıca, vakfına devrolunan vakıf taşınmazları, vakfiyesinde yer alan şartlar doğrultusunda aslına uygun olarak yönetilmektedir.
Mehmet Nuri ERSOYBakan