Olası bir hantavirüs salgınına karşı alınan önlemlere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. Sağlık Bakanı Sayın Kemal Memişoğlu tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Saygılarımla, Son günlerde uluslararası basına yansıyan hantavirüs vakaları, özellikle bir yolcu gemisinde görülen kümelenme nedeniyle kamuoyunda ve vatandaşlarımız arasında haklı bir tedirginlik yaratmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü'nün 2026 tarihli bilgi notuna göre hantavirüs enfeksiyonları küresel ölçekte sık görülmemekle birlikte ciddi seyredebilmekte; özellikle bazı türlerde ağır akciğer tutulumu ve böbrek yetmezliği tablolarına yol açabilmektedir. Aynı kaynakta, 2025 yılı 47. epidemiyolojik haftası itibarıyla Amerika kıtasında 8 ülkede 229 vaka ve 59 ölüm bildirildiği, bu durumun hantavirüsün nadir ama yüksek risk taşıyan bir zoonotik enfeksiyon olarak ciddiyetle izlenmesi gerektiğini gösterdiği belirtilmektedir. Öte yandan DSÖ, son günlerde gemi bağlantılı kümelenmede teyit edilmiş vakalar bulunduğunu, ancak genel kamu riski değerlendirmesinin düşük olduğunu da açıklamıştır.

Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü tarafından 2026 yılında yayımlanan hekimlere ve hekim dışı sağlık personeline yönelik hantavirüs sunumları, Türkiye'de bu hastalığın Bakanlığınızın bilgisi ve izlem alanı içinde olduğunu açık biçimde ortaya koymaktadır. Aynı eğitim materyallerinde Türkiye'de 2009-2025 dönemine ait vaka ve ölüm verilerine yer verilmesi. ayrıca illerde "Hantavirüs Vaka Bildirim Formu" ve laboratuvar istem formlarının kullanımda olması, ülkemizde hantavirüs açısından bir izlem, bildirim ve sevk sisteminin bulunduğunu göstermektedir. Bununla birlikte kamuoyuna açık ve düzenli biçimde paylaşılan güncel vaka bilgileri, risk değerlendirmeleri ve hazırlık düzeyi konusunda yeterli açıklık bulunmamaktadır. Hantavirüslerin temel rezervuarının kemiriciler olduğu ve insanlara çoğunlukla enfekte kemiricilerin idrar, dışkı ve tükürükleriyle kontamine ortamlara maruziyet sonucu bulaştığı hem DSÖ hem de Sağlık Bakanlığı'na bağlı taşra teşkilatı bilgilendirmelerinde ifade edilmektedir. Bu nedenle limanlar, depolar, kırsal alanlar, gemiler, ambarlar, tahıl ve yem depolama alanları, kapalı işyerleri ve kemirici teması riski bulunan çalışma alanlarında erken uyarı ve korunma önlemleri büyük önem taşımaktadır. Son uluslararası kümelenmenin bir yolcu gemisiyle ilişkilendirilmiş olması, Türkiye' de limanlar, hudut kapıları, gemi sağlık denetimleri ve olası ithal vaka senaryoları bakımından hazırlık düzeyinin kamuoyu tarafından sorgulanmasına yol açmıştır. Nadir ama ölümcül seyredebilme ihtimali bulunan enfeksiyonlarda esas olan erken uyarı, laboratuvar kapasitesi, vaka bildirimi, temaslı yönetimi, hastane hazırlığı ve risk iletişimidir. Sağlık Bakanlığı'nın mevcut hazırlık düzeyinin, Türkiye'de hâlihazırda görülen veya şüphelenilen vaka olup olmadığının ve olası ithal vaka ya da kümelenmelere karşı hangi somut önlemlerin alındığının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir. Bu bağlamda,

SORULAR

1. Türkiye'de 2020-2026 yıllarında hantavirüs şüphesiyle incelenen, doğrulanan ve hayatını kaybeden vaka sayısı kaçtır? Bu vakaların illere göre dağılımı nasıldır?

2. Bakanlığınız kayıtlarına göre Türkiye'de hâlihazırda doğrulanmış veya şüpheli hantavirüs vakası bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa sayısı, illere göre dağılımı ve klinik durumları nedir?

3. Son günlerde uluslararası basına yansıyan gemi bağlantılı hantavirüs kümelenmesi sonrasında Bakanlığınızca Türkiye'de hudut kapıları, limanlar, gemi denetimleri, seyahat öyküsü sorgulaması ve olası ithal vaka yönetimi bakımından hangi ilave önlemler alınmıştır?

4. Hantavirüs enfeksiyonlarına karşı Türkiye'de görevli sağlık personeline yönelik güncel tanı, izolasyon, sevk ve vaka yönetim algoritmaları nelerdir? 2026 yılında bu konuda yeni bir genelge, rehber veya eğitim çalışması yapılmış mıdır?

5. Türkiye'de hantavirüs tanısı için yetkili laboratuvar sayısı kaçtır? Bu laboratuvarların illere veya bölgelere göre dağılımı nasıldır? Numunelerin sonuçlanma süresi ortalama ne kadardır?

6. Bakanlığınızın, kemirici teması riski bulunan kırsal alanlar, depolama alanları, limanlar, gemiler, ambarlar ve benzeri yerlerde çalışanlara ve halka yönelik yürüttüğü farkındalık, korunma ve risk iletişimi çalışmaları nelerdir?

7. Olası bir hantavirüs vakası veya kümelenmesi durumunda temaslı takibi, hastane izolasyonu, yoğun bakım hazırlığı ve iller arası sevk planlaması bakımından Bakanlığınızın oluşturduğu acil müdahale prosedürü nedir?

8. Bakanlığınız, Türkiye'de hantavirüs açısından mevcut riski nasıl değerlendirmektedir?

9. 2026 yılı için kamuoyuna açık biçimde paylaşılacak bir risk değerlendirmesi, hazırlık planı veya izleme raporu yayımlanacak mıdır?