Kürtçenin kamusal hizmetlerde kullanımına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ tarafından Anayasa'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Türkiye'de milyonlarca yurttaşın anadili olan Kürtçe, uzun yıllar boyunca inkâr, yasak ve ayrımcı politikalar sonucu kamusal alanda yasaklama, sınırlandırma ve dışlayıcı uygulamalarla karşı karşıya kalmıştır. Kürtçenin eğitimden kamu hizmetlerine, kültürel faaliyetlerden idari işlemlere kadar birçok alanda yeterince tanınmaması ve kullanılmasının engellenmesi, yurttaşların temel hak ve özgürlüklerden eşit biçimde yararlanmasının önünde ciddi engeller yaratmıştır. Anadilin kamusal yaşamda görünmez kılınması, toplumsal eşitlik ilkesini zedeleyen sonuçlar doğurmuştur.

Kürtçe konuşan yurttaşlar özellikle sağlık, adalet, eğitim, sosyal hizmetler ve yerel yönetim hizmetlerinde anadilinde erişim imkânlarının yetersizliği nedeniyle ciddi mağduriyetler yaşamaktadır. Anadilde bilgilendirme, tercüme, rehberlik ve iletişim mekanizmalarının eksikliği; kamu hizmetlerinden etkili, eşit ve ayrımcılıktan uzak biçimde yararlanılmasını zorlaştırmaktadır. Bu durum, başta Kürtler olmak üzere anadili Türkçe olmayan yurttaşlar açısından hak kayıplarına neden olmaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Uluslararası insan hakları sözleşmeleri, kültürel haklar ve dil hakları bakımından devletlere anadillerin korunması, geliştirilmesi ve kamusal yaşamda kullanılabilmesi yönünde sorumluluklar yüklemektedir. Anadilin korunması yalnızca kültürel bir mesele değil; aynı zamanda demokratik katılım, eşit yurttaşlık ve sosyal adalet meselesidir. Bu çerçevede Kürtçenin kamusal alanda kullanımının önündeki engellerin kaldırılması, toplumsal barış ve demokratikleşme açısından da önem taşımaktadır.

15 Mayıs Kürt Dil Bayramı vesilesiyle; Kürtçenin kamusal hizmetlerde, eğitim politikalarında, kültürel faaliyetlerde ve resmi kurumların iletişim süreçlerinde daha etkin kullanılmasına yönelik mevcut uygulamaların değerlendirilmesi, yaşanan hak ihlallerinin tespit edilmesi ve anadilde eşit hizmet erişimini sağlayacak adımların açıklığa kavuşturulması amacıyla aşağıdaki soruların bakanlığınız tarafından yanıtlanması kamuoyu açısından önem taşımaktadır.

Bu Bağlamda,

SORULAR

1. Bakanlığınıza bağlı sosyal hizmet merkezleri, kadın destek birimleri, çocuk izlem merkezleri ve yaşlı bakım hizmetlerinde Kürtçe hizmet verebilen personel sayısı kaçtır?

2. Kürt kadınların, çocukların ve yaşlıların sosyal destek mekanizmalarına erişimde anadilin engellenmesinden kaynaklı yaşadığı sorunlara ilişkin Bakanlığınıza ulaşan başvuru ve şikâyet sayısı nedir?

3. Şiddet mağduru kadınlar için hizmet veren ŞÖNİM'ler, sığınma evleri ve danışma hatlarında Kürtçe tercüme veya çok dilli destek hizmeti sunulmakta mıdır?

4. Bakanlığınıza bağlı kreş, çocuk bakım ve aile destek programlarında Kürt çocukların anadillerini koruyabilmelerine yönelik herhangi bir kültürel veya pedagojik çalışma yürütülmekte midir?

5. 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı kapsamında, Kürt yurttaşların sosyal hizmetlere anadillerinde erişimini güçlendirmek ve kamu hizmetlerinde yaşanan dil temelli eşitsizlikleri gidermek amacıyla Bakanlığınızın yürüttüğü herhangi bir çalışma veya hazırlık bulunmakta mıdır?