Kürtçenin kamusal hizmetlerde kullanımına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur ÖZDEMİR GOKTAŞ tarafından Anayasanın 98' inci ve TBMM İçtüzüğünün 96' ncı ve 99' uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Anadil, bir bireyin kendisini en güvende hissettiği ve duygularını en iyi ifade edebildiği mecradır. Sosyal hizmetler; doğası gereği şiddet mağduru kadınlar, çocuklar, engelliler ve yaşlılar gibi toplumun en hassas kesimlerine hitap etmektedir. Türkiye'de milyonlarca yurttaşın anadili olan Kürtçe (Kurmancî ve Kirmanckî), bu yaşamsal sosyal hizmetlerin sunumunda büyük oranda yok sayılmaktadır. Şiddete maruz kalan bir bireyin veya yardıma muhtaç bir yaşlı yurttaşın, kendisini en iyi ifade edebileceği dilde hizmet alamaması, sosyal devlet ilkesiyle bağdaşmadığı gibi telafisi imkânsız mağduriyetlere yol açmaktadır. Toplumsal barış ve demokratikleşme süreci, kamusal sosyal hizmetlerin her yurttaşın anadilinde, erişilebilir ve kapsayıcı bir şekilde sunulmasını zorunlu kılar.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Bakanlığınızın sunduğu evde bakım desteği, sosyal yardım programları ve koruyucu-önleyici hizmetlere dair bilgilendirici yayınlar (broşür, kılavuz, duyuru vb.) arasında Kürtçe (Kurmancî ve Kirmanckî) dil seçenekleri mevcut mudur? Eğer yoksa, sadece anadilini konuşan yurttaşların bu haklarından haberdar olması nasıl sağlanmaktadır?

2. Bakanlığınızın resmi internet sitesinin ve e-Devlet üzerinden yürütülen sosyal yardım başvuru ekranlarının Kürtçe versiyonlarının oluşturulmamasının idari ve teknik gerekçesi nedir? Sosyal devletin "kapsayıcılık" ilkesi gereği bir çalışma planlanmakta mıdır?

3. Kürt nüfusun yoğun yaşadığı illerdeki Sosyal Hizmet Merkezlerinde (SHM) ve Il Müdürlüklerinde; özellikle okuma-yazması olmayan veya Türkçe bilmeyen yaşlı ve engelli yurttaşlar için kadrolu Kürtçe tercüman istihdam edilmekte midir?

4. "Aile, Kadın, Çocuk ve Engelli Sosyal Danışma Hattı" olan ALO 183'te hangi dillerde hizmet sunulmaktadır? Hayati risk taşıyan şiddet ihbarlarında, sadece Kürtçe konuşabilen bir kadının veya çocuğun yardım talebinin dil bariyeri nedeniyle anlaşılamamasının yarattığı risklere dair bir önleminiz var mıdır? Kürtçe operatör desteği ne zaman hayata geçirilecektir?

5. Bakanlığınıza bağlı kadın konukevlerinde kalan ve sadece Kürtçe konuşabilen kadınların, aldıkları psikososyal destek süreçlerinde anadillerinde uzman desteği (psikolog, sosyal çalışmacı vb.) almaları sağlanmakta mıdır?

6. Yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında (huzurevleri ve rehabilitasyon merkezleri) kalan Kürt yaşlıların, bakıcı personel ile iletişim kuramamaktan kaynaklı yaşadığı izolasyon ve psikolojik yıpranmaları önlemek amacıyla çok dilli personel istihdamı kriterleriniz arasında yer almakta mıdır?

7. Dil bariyeri nedeniyle sosyal yardım. türlerinden haberdar olamayan veya başvuru formlarını dolduramadığı için destek alamayan yurttaşların yaşadığı "sosyal dışlanma" üzerine Bakanlığınızın bir saha araştırması mevcut mudur?