Kocaeli'nin Kandıra ilçesine bağlı Karaağaç köyünde yaşanan elektrik kesintilerine ilişkin

Sakarya Milletvekili Sayın Ümit DİKBAYIR'ın tarafıma tevcih ettiği 7/45002 esas numaralı yazılı soru önergesi Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 99 uncu maddesi gereği ekte cevaplandırılmaktadır.

Bilgilerinizi arz ederim.

Yaşanan elektrik kesintilerine ilişkin olarak; hava muhalefeti kaynaklı olayların dağıtım şebekesine olumsuz etkileri, şebekeye yapılan üçüncü şahıs müdahaleleri, üçüncü şahıs hatlarında meydana gelen arızalar ve üçüncü şahıs elektrikçilerin bu arızalara müdahale yöntemlerinde gözlemlenen uygunsuz çözümler gibi nedenlerden dolayı plansız enerji kesintileri gerçekleşebilmektedir. Bununla birlikte, ilgili elektrik dağıtım şirketince uygulanan yatırım ve bakım çalışmaları kapsamında planlı kesintiler gerçekleşebilmektedir Gerçekleşen kesintiler ilgili dağıtım şirketlerinin internet adreslerinde yayımlanmakta olup, bu bilgiler aynı zamanda Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanlığı'na (EPDK) aylık olarak bildirilmektedir. Türkiye Elektrik Dağıtım Şirketi (TEDAŞ) ve EPDK nezdinde yapılan çalışmalar ile bu kesintiler detaylı olarak incelenmekte ve kesintilerin önlenmesi için yatırım ve bakım programları oluşturulmaktadır. Meydana gelen elektrik kesintilerine yapılan önleyici ve koruyucu bakım onarım çalışmaları ile anında müdahale edilmekte, faaliyet alanındaki elektrik tesislerine yönelik periyodik arıza önleyici bakım programları uygulanmaktadır.

Dağıtım şebekelerinin yenilenmesi işi, mevcut dağıtım şebekelerinin ekonomik ömrüne, kondisyon durumuna, kesinti süre ve sıklığı ile etkilenen kullanıcı sayısına (SAİDİ, SAIFI), arızaya müdahale süresine, gerilim düşümü problemlerine, trafo güç yetersizliğine ve yeni bağlantı talebi kriterlerine göre değerlendirilmekte ve bu kriterlere göre bir programa bağlanmaktadır.

Bakım faaliyetleri kapsamında ise; "Elektrik Dağıtım Şirketlerinin Planlı Bakım Harcamalarının Tarife Hesaplamalarında Dikkate Alınmasına İlişkin Usul ve Esaslar" çerçevesinde geçici kabulü yapılmış tüm dağıtım tesisleri için birinci seviye planlı bakım faaliyetleri 2 yılda bir, ikinci seviye planlı bakım faaliyetleri enerji nakil hatları hariç diğer tesis ve teçhizat için 2 yılda bir, enerji nakil hatları için 5 yılda bir yapılmakta olup, üçüncü seviye planlı bakım faaliyeti ise öngörülen bütçenin altında olmamak kaydıyla bölgesel ihtiyaçlar dikkate alınarak belli periyotlarda gerçekleştirilmektedir. Kocaeli ilimizin de içinde bulunduğu bölgede hizmet veren Sakarya Edaş tarafından 2025 yılında günümüz rakamlarıyla 7.532.250.044 TL tutarında yatırım harcaması gerçekleştirilmiştir. Kandıra ilçesine bağlı Karaağaç Köyünde yaşanan kesintilerin önlenmesi amacıyla; hattın tamamı akustik kısmi deşarj kamerası ile taranmış olup, yapılan tespitler çerçevesinde bakım ekipleri tarafından gerekli izolasyon çalışmaları, ağaç kesimi, izolatör değişimleri ve kuşkonmaz montajları yapılmıştır. Bununla birlikte 2026 yılında "Kurtyeri Kabin - Özbey Alternatif Besleme Projesi" ile bölgeye alternatif besleme sağlanacak olup, Karaağaç Mahallesi Acılık Mevkiinde ve Fevzi Çakmak Mevkiinde bulunan trafolarda kapasite artışı ve şebeke düzenleme çalışmaları yapılması ve SCADA genişlemesi projesi kapsamında bölgenin beslediği kabin tipi trafonun uzaktan izlenip müdahale edilebilecek şekilde revizyon edilmesi planlanmaktadır.

Elektrik dağıtım şirketlerinin tedarik sürekliliği ile teknik kalite ve cihaz hasarlarına ilişkin yükümlülükleri ise Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği (Yönetmelik) çerçevesinde düzenlenmiş olup, yıllık teknik ve teknik olmayan kayıp oranı %40'ın altında olan ilçelerde bulunan kullanıcıların Yönetmeliğin 18'inci ve 27'nci maddeleri kapsamında belirtilen yıllık kesinti eşik süre ve sayılarının aşılması durumunda tazminat hakkı doğmaktadır. Aboneler elektrik dağıtım sisteminden kaynaklanan kalite sorunları nedeniyle teçhizatlarında oluşan hasara ilişkin zararın tazmini için dağıtım şirketlerine talepte bulunabilmekte, dağıtım şirketleri ile aboneler arasında uyuşmazlık olması durumunda ise bu uyuşmazlık tüketici hakem heyetlerinde ve/veya tüketici mahkemelerinde değerlendirilebilmektedir. Yıllık kesinti tazminatına ilave olarak günlük kesinti süresinin kentsel dağıtım bölgesinde 10 saat, kent altı dağıtım bölgesinde 11 saat ve kırsal dağıtım bölgesinde 12 saati aşan ve sebebi şebeke işletmecisi veya dışsal olan kesintiler için kullanıcıların başvurusuna gerek olmaksızın kesintiden etkilenen her bir kullanıcıya dağıtım şirketi tarafından uzun süreli kesinti tazminatı ödenmektedir.

Bununla birlikte lisanslarında belirtilen bölgede dağıtım hizmeti veren elektrik dağıtım şirketleri, TEDAŞ tarafından 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında periyodik olarak denetlenmekte, icra edilen denetimler neticesinde tanzim edilen inceleme ve denetim raporları da gereği için EPDK'ya gönderilmektedir. Söz konusu raporların 6446 sayılı Kanun ve ikincil mevzuat kapsamında değerlendirilmesi neticesinde mevzuata aykırı faaliyetleri sabit görülen elektrik dağıtım şirketleri hakkında idari yaptırımlar uygulanmaktadır.

Alparslan BAYRAKTARBakan