Kanser ilaçlarının temininde yaşanan sorunlara ilişkin

"İlgi © :27.09.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1290201 sayılı yazınız.

Ankara Milletvekili Sayın Yüksel ARSLAN tarafından verilen "Kanser ilaçlarının temininde yaşanan sorunlara ilişkin" 7/4515 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabı ilişikte sunulmaktadır.

Ek-1 Önerge Cevabı Bilkent Yerleşkesi Üniversiteler Mah. Dumlupınar Bulvarı E-posta: esra.pekince(Dsaglik.gov.tr Ankara Milletvekili Sayın Yüksel ARSLAN tarafından verilen "Kanser ilaçlarının temininde yaşanan sorunlara ilişkin" 7/4515 sıra sayılı yazılı soru önergesine ilişkin cevabıdır:

Kanser, biyolojik ve genetik nedenlerden kaynaklandığı gibi insanların yaşam koşullarının da etken olduğu bir hastalıktır. Yapılan araştırmalar göstermektedir ki; barınma, çalışma, beslenme, kişisel hijyen de dahil olmak üzere yaşamın tüm alanlarında ortaya çıkan sorunlar kanserin görülme sıklığını etkilemektedir.

Ekonomik nedenlerden ötürü kötü ve sağlıksız beslenme, barınma sorunun yaşanması, çalışma hayatında alınmayan güvenlik tedbirleri nedeniyle ağır kimyasallara maruz kalınması, ucuz olduğu için çokça tüketilen yüksek kalorili işlenmiş GDO'lu gıdalar, yine ucuz olması nedeniyle hijyen için kullanılan sentetikli ve kimyasallı ürünler gibi vb. faktörler kanser hastalarının sayısını arttırmaktadır.

Ülkemizin içinde bulunduğu ekonomik durum, denetimsiz çalışma koşulları ve gıda denetiminin yetersizliği göz önüne alındığında; mevcutta bulunan sağlık ve tarım politikaları ile hızla artan kanser vakalarının önüne geçilebilmesinin pek mümkün olmadığı görülmektedir.

Dünyada yılda 19,5 milyon, Ülkemizde ise 250 bin kişiye kanser teşhisi konulmaktadır. Kanser tanısı konulan hastaların tedavisi, kamu ve özel hastanelerde yapılmaktadır. Ancak kanser hastaları, tedaviye giden yolun her aşamasında, Ülkemizde ekonomik ve idari zorluklarla karşılaşmaktadır.

Örnek vermek gerekirse; ilaç temininde yaşanan sorunların giderek artması, kanser hastalarının tedavisinde gecikme yaşanmasına neden olup; hayati sıkıntılara yol açmaktadır.

Hastalar, SGK tarafından ödemesi yapılan ilaçları piyasada bulamadıklarında, muadiline 3 bin TL fark ödemesi yapmak zorunda kalmaktadır. Bazı ilaçların da geri ödemesi için dava açılması ve dava sonucun beklenmesi gerekiyor. 4. Evre kanserlerde kullanılan ilaçlar hastalar tarafından dışarıdan temin edilmekte ve 50 bin TL ye kadar ücret ödenmektedir. Yine hastanelerde bulunması gereken kanser ilaçları, bulunmamaktadır. Söz konusu bu durum ise dakika/saatlerin dahi önemli olduğu kanser tedavisinde hayati sorunları da beraberinde getirmektedir.

Yine SUT' nin (Sağlık Uygulama Tebliği) 1.9.3. Maddesinde ilave ücret alınmayacak sağlık hizmetleri belirlenmiştir. Bu maddenin (ç) bendinde kanser tedavisine ilişkin ilave ücret alınmayacak sağlık hizmetleri; radyoterapi, kemoterapi, radyo izotop tedavileri olarak geçmektedir.

Bu kapsamda SUT' nin ilgili maddesi çok açık iken bazı özel hastaneler, kanser hastalarından kanser tedavisi için (radyoterapi, kemoterapi, radyo izotop tedavileri) ücret talep etmektedir. Söz konusu bu durum hastalar ve hasta yakınları tarafından şikâyet konusu olmaktadır. Bu tür şikâyetlerin Bakanlığınıza da yapıldığı ifade edilmektedir. Öyle ki bazı özel hastaneler, kanser tedavisi için ücretsiz olan radyoterapi uygulamalarından ücret alabilmek için radyoterapi tedavisini, yatak ücreti olarak makbuzlaştırmakta ve Yatak Ücreti Makbuzu" olarak hastalara sunmaktadır.

Tüm bu sorunlar karşısında;

Soru 1- Kanser ilaçlarının hastanelerde bulunmamasına ilişkin Bakanlığınızca ne tür tedbir almaktasınız? Kanser ilaçları hastanelerde bulunabilmekte midir?

Soru 2- 90 Bin TL ye kadar ulaşan ilaç ülcretlerini kendileri karşılamaya çalışan hastalar için bir düzenlemeniz var mıdır? Yok ise böyle bir düzenleme yapmayı planlıyor musunuz?

Soru 3- İlacın kendisine ulaşamayıp muadiline 3 bin TL fark ücreti ödeyen hastaların durumları ile ilgili bir düzenlemeniz var mıdır? Herhangi bir düzenleme yok ise (en azından fark ücreti alınmaması gibi) planlamanız var mıdır?

Soru 4- SUT'in ilgili maddesi gereğince kanser tedavisine ilişkin ücretsiz olması gereken sağlık hizmetlerinden, ücret alan özel hastanelere mevzuata uygunluk açısından Bakanlığınızca bir denetim yapmakta mısınız? Herhangi bir denetim yapıldı ise adli-idari ne gibi yaptırımlar getirilmiştir? Denetim yapılmıyor ise söz konusu soru önergemizden sonra nasıl bir uygulama içerisinde bulunmayı planlamaktasınız?

Soru 5- Yine SUT gereğince kanser tedavilerinde ücretsiz olması gereken sağlık hizmetlerinden ücret talep edilmesi ve bu ücretin yatak hizmeti olarak makbuzlaştırılmasına ilişkin Bakanlığınız tarafından herhangi bir denetim yapılmış mıdır? Denetim yapıldı ise söz konusu usulsüzlüklere ilişkin adli ve idari yaptırımınız bulunmakta mıdır? Herhangi bir yaptırımda bulunuldu ise sonuçlarının tarafımızca paylaşılması talep edilmektedir. -

Soru 6- Sayın Bakan, şahsınıza ait özel vakıf üniversitesi hastanesi olması nedeniyle özel hastaneler, ücretsiz olması gereken kanser hizmetlerinden ücret talep etme cesaretini sizden mi almaktadır? Sahibi olduğunuz hastanelerinizde kanser tedavilerinden ücret talep edilmekte midir?

CEVAPLAR: 1-6.

Ülkemizde son bir yılda piyasaya arz edilen ilaç sayısı kutu bazında bir önceki yıla nazaran artış göstermiş olup, vatandaşlarımızın ilaca erişimine ilişkin süreçler, İlaç Takip Sistemi veri tabanı aracılığıyla sürekli izlenmektedir.

Artan ilaç taleplerinin karşılanması için sürdürülebilir sağlık hizmet sunumunu sağlamak ve ilaca erişimi temin etmek için Bakanlığımızca gerekli çalışmalar titizlikle yürütülmekte ve bu doğrultuda ilaçlarda uygulanan mevcut fiyat politikaları ihtiyaca göre zamanla güncellenerek değiştirilmektedir.

Göstermiş olduğunuz ilgiden dolayı teşekkür ederim.