Boğulma vakalarının önlenmesine yönelik çalışmalara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Mustafa ÇİFTÇİ tarafından Anayasanın 98' inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Türkiye'de son yıllarda artan boğulma vakaları, çocuklar ve gençler başta olmak üzere her yaştan yurttaşın yaşamını tehdit eden bir sorun haline gelmiş durumdadır. Boğulma vakaları her yıl belli aylarda artmaktadır. Ve özellikle deniz, göl, gölet, baraj, sulama kanalı, dere, çay ve nehirlerde meydana gelmektedir. İlkbahar aylarında kar erimeleri ve yoğun yağışlar sonucu dere ve çayların debilerinde yaşanan ani yükselişler, yaz aylarında ise serinleme amacıyla riskli alanlarda suya girilmesi nedeniyle boğulma olaylarında artışa neden olmaktadır Boğulma vakalarının önemli bir kısmı; kontrolsüz alanlarda yüzülmesi, sulama kanalları ve baraj çevrelerinde yeterli güvenlik önlemlerinin bulunmaması, akarsulardaki ani debi değişimleri, güçlü akıntılar, yetersiz uyarı sistemleri ve su güvenliği konusundaki farkındalık eksikliğinden kaynaklanmaktadır. Ayrıca riskli dere, gölet ve sulama kanallarının tamamında fiziksel bariyer bulunmaması, bazı bölgelerde uyarı levhalarının yetersiz veya görünmez olması, çocuklara yönelik su güvenliği eğitimlerinin sınırlı kalması ve boğulma vakalarına ilişkin ulusal ölçekte güncel ve bütüncül bir veri sisteminin bulunup bulunmadığı hususu kamuoyu tarafından tartışılmaktadır.

Boğulma vakalarının yoğun yaşandığı illerden biri de Van'dır. Yaz aylarında özellikle Van Gölü kıyılarında serinlemek amacıyla suya giren çocuk ve gençlerde boğulma vakaları meydana gelmektedir. Sahil şeridinin bazı bölümlerinde cankurtaran hizmetinin bulunmaması ve kıyı yapısının ani derinleşmesi risk oluşturmaktadır. Özellikle Edremit, Tuşba, Gevaş ve Erciş ilçelerinde vakalar yoğunlaşmaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Yakın dönemde yaşanan olaylar sorunun boyutlarını açıkça ortaya koymaktadır. Basına yansıyan bilgilere göre; Mayıs 2026 tarihinde Van'ın Çaldıran ilçesinde göle giren iki göçmenden biri hayatını kaybetmiş, hipotermi geçiren diğer kişi ise hastaneye kaldırılarak tedavi altına alınmıştır. 4 Haziran 2026 tarihinde Van'ın Bahçesaray ilçesinde dengesini kaybederek Müküs Çayı'na düşen ve akıntıya kapılan Eren Tunç hayatını kaybetmiştir. Ayrıca Muş'un Cevizlidere köyünde dereye düşerek kaybolan Gülsima Yıldız'ın cansız bedenine sekiz gün süren arama çalışmalarının ardından ulaşılmıştır. Bu vakalar, göl, dere ve akarsularda yaşanan can kayıplarının önlenmesine yönelik tedbirlerin gözden geçirilmesi gerektiğini göstermektedir.

Van başta olmak üzere ülke genelinde belli su alanlarında güvenlik ve denetim tedbirlerinin yetersiz kaldığına ilişkin tespitler ve telkinler dikkate alınmalıdır.

Ayrıca tarımsal sulama kanallarıyla ilgili önlem ve tedbirleri almak, Tarım ve Orman Bakanlığı'na bağlı Devlet Su İşleri (DSİ)'nin görev ve sorumluluğundadır. Yönetmeliklere uygun, ihtiyaca yönelik tedbirlerin alınmaması yaşanabilecek ölümler ve kazaların en önemli sebebidir.

Boğulma vakalarının azaltılabilmesi için risk haritalarının hazırlanması, güvenlik bariyerlerinin artırılması, cankurtaran hizmetlerinin yaygınlaştırılması, erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesi, su güvenliği eğitimlerinin güçlendirilmesi ve ilgili kurumlar arasında koordinasyonun artırılması büyük önem taşımaktadır. Her yıl yaşanan boğulma vakalarının tekrar etmemesi için acilen gerekli önlemler alınmalıdır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Boğulma vakalarına ilişkin 2026 yılı içinde alınan önlemler nelerdir? 2020 yılından bu yana Türkiye genelinde meydana gelen suda boğulma vakalarının yıllara göre sayısı kaçtır? Bu vakaların illere, yaş gruplarına ve cinsiyete göre dağılımı nedir?

2. Bakanlığınız tarafından suda boğulma vakalarının azaltılmasına yönelik yürütülen çalışmalar ve alınan tedbirler nelerdir?

3. Son beş yılda meydana gelen boğulma vakalarına ilişkin kaç idari ve adli soruşturma yürütülmüştür? Bu soruşturmalar kapsamında hakkında işlem yapılan kamu görevlisi sayısı kaçtır?

4. Türkiye genelinde cankurtaran hizmeti verilen alan sayısı kaçtır? Bu alanlarda görev yapan personel sayısı nedir? Illere göre dağılımı nasıldır?

5. Van ilinde suda boğulma vakalarının en sık meydana geldiği bölgeler hangileridir? Van Gölü kıyıları ile il sınırları içerisindeki su kaynaklarında yüzme açısından riskli alanlar belirlenmiş midir? Bu alanlarda hangi önleyici tedbirler uygulanmaktadır?

6. Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından sulama kanalları, barajlar ve göletler çevresinde alınan güvenlik önlemleri nelerdir? Bu önlemlerin uygulanması ve denetimi nasıl sağlanmaktadır?

7. Son beş yılda Van ilinde su güvenliği, yüzme eğitimi ve boğulmaların önlenmesine yönelik hangi eğitim ve farkındalık faaliyetleri yürütülmüştür? Bu faaliyetlerden yararlanan kişi sayısı kaçtır?

8. Bakanlığınız tarafından Van başta olmak üzere boğulma vakalarının yoğun görüldüğü iller için özel bir eylem planı veya risk azaltma programı hazırlanmış mıdır?

9. Yerleşim alanlarına yakın sulama kanalları çevresinde çevre sakinlerinin güvenliğini sağlamak amacıyla alınan önlemler nelerdir?

10. Türkiye genelinde bulunan göl, gölet, baraj, sulama kanalı ve benzeri su alanlarında uyarı levhaları ve güvenlik işaretleri bulunmakta mıdır? Bu alanların ne kadarında standartlara uygun uyan sistemi mevcuttur?

11. Boğulma vakalarının yoğun yaşandığı bölgelerde kurtarma ekipmanları (cankurtaran simidi, kurtarma ipi, kurtarma botu ve benzeri araçlar) bulundurulmakta mıdır? ihtiyaç duyulan bölgelerdeki eksikliklerin giderilmesine yönelik bir çalışma yürütülmekte midir?

12. Bakanlığınız tarafından yerel yönetimler ve ilgili kurumlarla iş birliği içerisinde çocuklar, gençler ve yetişkinlerin güvenli şekilde yararlanabileceği yüzme ve serinleme alanlarının oluşturulmasına yönelik herhangi bir proje yürütülmekte midir?