Çeşme Turizm Projesi'ne ilişkin

Aşağıdaki soruların Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasa'nın 98'inci ve Içtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Kamuoyuna tanıtılan ve Izmir'in Çeşme ilçesiyle ilgili olan "Çeşme Turizm Projesi" kapsamında deniz suyunun arıtılarak kullanılması, atık su arıtma kapasitesinin artırılması ve çok sayıda golf sahası ile turizm tesisinin inşa edilmesi planlanmaktadır. Projede su sorununun çözüleceği ileri sürülmekle birlikte, bölgenin mevcut ve gelecekteki su bütçesi, iklim değişikliği nedeniyle artacak kuraklık riski, yeraltı ve yerüstü su kaynaklarının sürdürülebilirliği ile tarımsal üretim üzerindeki etkilerine ilişkin bilimsel değerlendirmeler kamuoyu ile paylaşılmamıştır.

Bilimsel çalışmalar, Akdeniz Havzası'nın iklim değişikliğinden en fazla etkilenecek bölgeler arasında yer aldığını; Ege Bölgesi'nde ise su stresi ve kuraklık riskinin giderek artacağını ortaya koymaktadır. Bu nedenle içme ve kullanma suyu, tarımsal sulama, doğal ekosistemlerin korunması ve rekreasyon amaçlı su kullanımı arasındaki önceliklerin havza ölçeğinde bilimsel esaslarla belirlenmesi büyük önem taşımaktadır.

Özellikle proje kapsamında planlandığı belirtilen sekiz golf sahasının su tüketimi, deniz suyu arıtma tesislerinin enerji ve çevresel maliyetleri ile arıtma sonucunda oluşacak yüksek tuzluluk içeren deşarjın deniz ekosistemi üzerindeki etkileri konusunda kamuoyunda ciddi endişeler bulunmaktadır. Aşağıdaki hususların Bakanlığınızın görev ve sorumluluk alanı kapsamında açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Proje tamamlandığında ortaya çıkacak toplam su ihtiyacı ne kadar olacaktır ve bu ihtiyacın hangi kaynaklardan karşılanacağına ilişkin bir planlama yapılmış mıdır?

2. Proje kapsamında planlanan golf sahalarının yıllık ve günlük su tüketimine ilişkin Bakanlığınızca hazırlanmış herhangi bir hesaplama veya teknik rapor bulunmakta mıdır?

3. Golf sahalarının su ihtiyacının karşılanmasının, bölgedeki içme ve kullanma suyu ile tarımsal sulama kaynakları üzerinde oluşturacağı etkilere ilişkin analiz yapılmış mıdır?

4. Deniz suyunun arıtılması amacıyla kurulması planlanan tesislerin denizden su çekimi sırasında denizel canlılar ve biyoçeşitlilik üzerinde oluşturabileceği etkiler değerlendirilmiş midir?

5. Deniz suyu arıtımı sonucunda oluşacak yüksek tuzluluk içeren atık suyun (brine) deniz ekosistemine etkilerine ilişkin Bakanlığınızca hazırlanmış bilimsel rapor veya uygunluk değerlendirmesi bulunmakta mıdır?

6. Ege Bölgesi'nde iklim değişikliği nedeniyle artması beklenen kuraklık riski dikkate alınarak, projenin su güvenliği açısından uzun vadeli sürdürülebilirliğine ilişkin herhangi bir çalışma yapılmış mıdır?

7. Proje kapsamında kullanılacak su miktarının, bölgedeki tarımsal üretim, mera alanları, doğal ekosistemler ve orman varlığı üzerinde oluşturabileceği etkilerin izlenmesine yönelik bir izleme ve denetim mekanizması oluşturulacak mıdır?