Espiye L Tipi Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkumun koşullu salıverilmeden yararlandırılmadığı iddiasına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Akın GÜRLEK tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Espiye L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu İdare ve Gözlem Kurulu tarafından, hükümlü Abidin Kabişen hakkında düzenlenen 22.07.2026 tarihli Koşullu Salıverilmeye Esas Değerlendirme Kararı"nda, hükümlünün uzun süre iyi hâlli olduğu, kurum kurallarına uyduğu, aile ilişkilerini sürdürdüğü, sosyal, sportif ve kültürel faaliyetlere katıldığı, kurum personeli ve diğer hükümlülerle ilişkilerinde olumsuz bir durum gözlemlenmediği gibi çok sayıda olumlu tespitte bulunulmasına rağmen, aynı kararda "toplumla bütünleşmeye hazır olmadığı", "gelişim motivasyonunun yeterli olmadığı", "suçunu kabul etmediği", "pişmanlık göstermediği" ve "tekrar suç işleme riskinin bulunduğu" yönündeki subjektif değerlendirmeler gerekçe gösterilerek koşullu salıverilmesinin uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Kararda yer alan olumlu tespitler ile olumsuz sonuç arasında açık bir çelişki bulunmaktadır. Özellikle "suçu kabul etmeme" ve "pişmanlık göstermeme" yönündeki değerlendirmelerin, iyi hâl incelemesinde belirleyici unsur hâline getirilmesi; infaz hukukunun objektif kriterlerden uzaklaştırıldığı ve mahpusların düşünce ve kanaatleri üzerinden değerlendirildiği yönündeki eleştirileri güçlendirmektedir. Benzer nitelikteki değerlendirmelerin özellikle siyasi mahpuslar hakkında sistematik biçimde uygulandığı, İdare ve Gözlem Kurullarının koşullu salıverme mekanizmasını fiilen ek bir infaz aracına dönüştürdüğü yönünde çok sayıda başvuru ve kamuoyu değerlendirmesi bulunmaktadır. Bu durum hukuk devleti, eşitlik ve hukuki öngörülebilirlik ilkeleri bakımından ciddi tartışmalara neden olmaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Abidin Kabişen hakkında verilen "iyi hâlli değildir" kararında, olumlu gözlem ve tespitlere rağmen koşullu salıverilmenin reddedilmesinin somut ve objektif gerekçeleri nelerdir?

2. Abidin Kabişen'in dosyasında yer alan "suçunu kabul etmediği" ve "pişmanlık göstermediği" yönündeki değerlendirmeler hangi hukuki düzenleme uyarınca iyi hâl değerlendirmesinde belirleyici kriter olarak kabul edilmiştir?

3. Hükümlünün disiplin cezasının bulunmaması, kurum kurallarına uyumu ve sosyal faaliyetlere katılımına ilişkin olumlu tespitler hangi gerekçeyle yeterli görülmemiştir?

4. İdare ve Gözlem Kurullarının kararlarında yer verilen itoplumla bütünleşmeye hazır olmama", "gelişim motivasyonunun yetersizliği" ve "suç farkındalığının oluşmaması" gibi değerlendirmeler hangi standart ölçütlere göre belirlenmektedir?

5. Son bir yılda "iyi hâlli değildir" kararı verilerek koşullu salıverilmesi ertelenen hükümlü sayısı kaçtır?

6. Son bir yılda "suçunu kabul etmediği" veya "pişmanlık göstermediği" gerekçesiyle koşullu salıverilmesi ertelenen hükümlü sayısı kaçtır?

7. Bakanlığınız, İdare ve Gözlem Kurullarının kararlarında nesnellik ve ülke genelinde uygulama birliğinin sağlanması amacıyla yeni bir yasal veya idari düzenleme yapmayı planlamakta mıdır?