ABD tarafından Türkiye menşeli tekstil ve hazır giyim ürünlerine uygulanan ilave gümrük vergisine ilişkin
Kaynak göster
Mehmet Akalın (İYİ Parti), 30 Temmuz 2026 tarihinde 7/47415 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 50 gün sonra, 18 Eylül 2026).
Mehmet Akalın (İYİ Parti, Edirne). “ABD tarafından Türkiye menşeli tekstil ve hazır giyim ürünlerine uygulanan ilave gümrük vergisine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/47415, 30 Temmuz 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-47415-abd-tarafindan-turkiye-menseli-tekstil-ve-hazir-giyim-urunlerine-uygulanan-ilave-gumruk-ve (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/146ed3c5-c26c-4cef-afb7-019fb35b4cf8
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 50 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 42 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Ticaret Bakanı sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddesi uyarınca arz ederim.
ABD Ticaret Temsilciliği tarafından yürütülen Section 301 soruşturması tamamlanmış; ABD Başkanı'nın 23 Temmuz 2026 tarihli kararıyla Türkiye menşeli tekstil ve hazır giyim ürünlerine %12,5 ilave gümrük vergisi getirilmiş ve bu uygulama 24 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe girmiştir.
Bazı ülkelere ABD menşeli girdi kullanımına bağlı tarife kontenjanı ve vergi muafiyeti tanınırken Türkiye bu kapsama alınmamıştır.
Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Türkiye'nin süreçte hangi somut teklifleri sunduğu, hangi diplomatik ve teknik girişimlerde bulunduğu ve neden daha avantajlı vergi dilimi veya kontenjan mekanizmasına dahil edilmediği kamuoyuna açıklanmamıştır.
Öte yandan tekstil ve hazır giyim sektörü; maliyet artışları, kur baskısı ve dış talep daralmasıylai ' zorlanırken ABD pazarında getirilen ek vergi rekabet gücünü daha da zayıflatma riski taşımaktadır.
Adres: Halkla İüşldler Binası B Blok F-310 TBMM/ANKARA
Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi Türk Delegasyonu Üyesi
Bu çerçevede;
SORULAR
Section 301 soruşturması Bakanlığınıza ne zaman bildirilmiş, etkilerine ilişkin çalışma hangi tarihte başlatılmıştır?
Türkiye-ABD istişareleri hangi tarihlerde yapılmış, kimler katılmıştır?
Bu görüşmelerde ABD tarafına hangi bilgi, belge ve teklif sunulmuştur?
Türkiye'nin zorla çalıştırma ile mücadele mevzuatı ABD'ye nasıl anlatılmıştır?
Yazılı görüş sürecinde Türkiye resmî görüş sunmuş mudur? Sunulduysa içeriği nedir?
Kamuya açık duruşmalara Türkiye katılmış mıdır? Katılmadıysa gerekçesi nedir?
Türkiye'nin %10 vergi dilimine alınması için herhangi bir taahhüt veya düzenleme degerlendirilmiş midir?
ABD'ye %10 vergi dilimi için herhangi bir eylem planı veya ticaret teklifi sunulmuş mudur?
Bangladeş, Kamboçya, Endonezya ve Malezya'ya tanınan tarife kontenjanı Türkiye için talep edilmiş midir?
ABD girdi kullanımı ile ihracat arasında bir kontenjan modeli önerilmiş midir?
Türkiye'nin kontenjan dışında bırakılma gerekçesi ABD'den yazılı olarak istenmiş midir?
İlave verginin sektör ve iller bazında ekonomik etkisine ilişkin analiz yapılmış mıdır?
Kaç firma bu vergiden etkilenecektir?
Sektörün istihdam ve ihracat verileri nedir?
Özel destek programı planlanmakta mıdır?
Eximbank ve diğer destek mekanizmaları devreye alınacak mıdır?
Ürün bazlı vergi muafiyeti için girişim yapılmış mıdır?
Tedarik zinciri için izlenebilirlik sistemi planlanmakta mıdır?
Zorla çalıştırma ile mücadeleye yönelik yeni mevzuat hazırlanmakta mıdır?
Cumhurbaşkanlığı düzeyinde vergi konusu gündeme getirilmiş midir?
ABD pazarına yönelik kısa, orta ve uzun vadeli ihracat koruma planı nedir? Adres: Halkla İlişkiler Binası B Blok F-310 TBMM/ANKARA
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Edirne Milletvekili Sayın Prof. Dr. Mehmet AKALIN tarafından verilen 7/47415 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Faks No: 03124491341 Veri Hazırlama ve Kontrol Işletmeni
Edirne Milletvekili Sayın Prof. Dr. Mehmet AKALIN'a Ait 7/47415 Sayılı Yazılı Soru Onergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 21) Ülkemizin ekonomik kalkınmasına, istihdamına ve ihracatına büyük katkılar sağlayan tekstil ve konfeksiyon ile deri ve deri mamulleri sektörleri, Bakanlığımız tarafından desteklenmektedir. Bakanlığımızca, ihracatın tüm aşamalarında firmalarımıza destek sağlamak amacıyla kapsamlı bir yaklaşım benimsenmekte ve özellikle KOBİ'lerin yeni pazarlara açılmaları, ihracat kapasitelerini artırmaları ve markalı, katma değerli ürün ihracatını gerçekleştirmeleri teşvik edilmektedir.
Bu çerçevede; Bakanlığımızca, 2025 yılında mal ihracatına 25,5 milyar TL, hizmet ihracatına ise 7,4 milyar TL destek sağlanmış ve 2026 yılı için yaklaşık 45 milyar TL'lik bir bütçe öngörülmektedir. Ayrıca; Uzak Ulkeler Stratejisi ve İslam Işbirliği Teşkilatı ülkeleriyle ticareti güçlendirme hedefi gibi uzun vadeli politikalarla Türkiye'nin küresel ihracat alanındaki rekabet gücünün artırılması amaçlanmıştır.
İhracatçılarımızın uygun koşullarda finansmana erişimi de büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda; Bakanlığımız, Türk Eximbank, Türk Ticaret Bankası ve Ihracatı Geliştirme (İGE) A.Ş. ile iş birliği yaparak ihracatçılara maliyet açısından avantajlı finansman çözümleri sunmaktadır. Türk Eximbank, 2025 yılında 54 milyar dolar kredi sağlamış; 2026 yılı hedefi ise 59 milyar dolar olarak belirlenmiştir.
Diğer taraftan, Ihracatı Geliştirme A.Ş. (İGE A.Ş) tarafından (11/08/2026 tarihi itibarıyla) 313,2 milyar TL'lik kredi talebi için 273,9 milyar TL kefalet sağlanmıştır. 2026 yılında ise İGE A.Ş. tarafından 290 milyar TL'lik kredi için destek sağlanması hedeflenmektedir. İGE A.Ş. tarafından devralındıktan sonra faaliyetlerine yeniden başlayan Türk Ticaret Bankası da 2025 yılında 11 aktif şubesiyle ihracatçılarımıza 76,3 milyar TL finansman desteği sağlamıştır. 2026 yılı için ise 100 milyar TL'lik finansman desteği sağlamayı hedeflemektedir.
İlaveten, daha önce 300 milyon TL olan reeskont kredilerinin günlük limiti 5 milyar TL'ye çıkartılmıştır. Bu limitin 1,5 milyar TL'lik kısmı tekstil, giyim, deri ve ayakkabı sektörlerine tahsis edilmiştir.
Bunun yanında, yurt dışından döviz sağlayan ihracatçılarımıza sağlanan %2'lik döviz dönüşüm desteğinin %3 olarak uygulanması kararlaştırılmış olup, söz konusu uygulama 31/01/2027 tarihine kadar uzatılmıştır.
Ayrıca; tekstil, giyim, deri, ayakkabı gibi emek yoğun üretim yapan sektörlerde faaliyet gösteren ve istihdamlarını koruyan KOBİ'lere KOSGEB aracılığıyla çalışan başına aylık 3.500 TL geri ödemesiz destek sağlanmaktadır. Aynı zamanda bu destekten yalnızca KOBİ'lerin değil, büyük ölçekli firmaların da yararlanması sağlanarak kapsam genişletilmiştir.
Bakanlığımız, tekstil ve konfeksiyon sektörümüz başta olmak üzere ihracatçılarımızın ABD pazarındaki rekabet gücünün artırılması ve Türkiye-ABD ticari ilişkilerinin daha dengeli, karşılıklı faydaya dayalı ve sürdürülebilir bir şekilde geliştirilmesi amacıyla çalışmalarını kararlılıkla sürdürmektedir. Önümüzdeki dönemde de ABD ile ticari ve ekonomik ilişkilerimizin geliştirilmesi, ticaretin önündeki engellerin kaldırılması ve ihracatçılarımızın karşılaştığı sorunların çözümü amacıyla gerekli tüm girişimler sürdürülecektir.
Son olarak, 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu kapsamında istatistiksel bilgilerin saklanması, kullanıcıya sunulması, söz konusu alanlara ilişkin sistemlerin geliştirilmesi ve bu amaçla ulusal ve uluslararası bir bilgi ağı ve bilgi akış sisteminin oluşturulmasını koordine etme görevi Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)'nuri uhdesinde bulunmaktadır. Bu veriler TÜİK tarafından aylık ve yıllık bazda düzenli olarak ve şeffaf bir şekilde tüm kamuoyunun bilgisine açıktır.