Son 10 yılda yükseköğretim kurumlarında yaşanan taciz ve cinsel saldırı olaylarına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet YILMAZ tarafından Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Son dönemde Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi başta olmak üzere çeşitli üniversitelerde öğrencilerin maruz kaldığı cinsel taciz, cinsel saldırı, mobbing ve farklı hak ihlallerine ilişkin iddialar kamuoyunda geniş yankı uyandırmaktadır. Basma ve sosyal medyaya yansıyan haberler ile öğrenciler tarafından paylaşılan görüntü ve beyanlar, yükseköğretim kurumları ile beraber diğer eğitim kademelerinde güvenli eğitim ortamının sağlanmasına ilişkin ciddi kaygılara neden olmaktadır. Üniversite ve diğer eğitim kademlerinde iddia edilen olaylara ilişkin kamuoyunu tatmin edecek kapsamlı açıklamaların yapılmamış olması ise endişeleri daha da artırmaktadır.

Özellikle öğrencilerin yaşadığı ekonomik sorunlar, barınma ve sosyal yaşam koşullarındaki güçlükler ile birlikte dile getirilen taciz ve şiddet iddiaları, yükseköğretim kurumlarında öğrencilerin can güvenliği ve eğitim hakkı bakımından mevcut mekanizmaların yeterliliğinin sorgulanmasma yol açmaktadır. Bu nedenle kamuoyuna yansıyan iddiaların etkin, bağımsız, tarafsız ve şeffaf biçimde araştırılması büyük önem taşımaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi öğrencisi Rojin Kabaiş, 27 Eylül 2024 tarihinde kaldığı yurttan ayrıldıktan sonra kaybolmuş, 18 gün sonra Van Gölü Molla Kasım Sahili'nde cansız bedenine ulaşılmıştır. Aradan geçen zamana rağmen olayın tüm yönleriyle aydınlatılamamış olması kamuoyundaki soru işaretlerinin devam etmesine neden olmaktadır. Her geçen gün Rojinin şüpheli ölümüne ilişkin farklı soru işaretlerini barındıran durumlar yaşanmaktadır.

Benzer şekilde Munzur Üniversitesi öğrencisi Gülistan Doku, 5 Ocak 2020 tarihinde kaybolmuş; ailesi, avukatları, kadın örgütleri ve çok sayıda yurttaş yıllardır olayın aydınlatılması için çağrıda bulunmuştur. Dosya kapsamında zaman içerisinde yeni adli gelişmeler yaşandığı ve çeşitli operasyonların gerçekleştirildiği kamuoyuna yansımaktadır.

Basında yer alan haberlerde soruşturma sürecinde bazı delillerin değerlendirilmesine ve yürütülen işlemlere ilişkin çeşitli iddialar dile getirilmektedir. Bu durum, kadınların yaşam hakkının korunmasına yönelik kamu kurumlarının sorumluluğu konusunda toplumsal hassasiyeti artırmaktadır.

Bunun yanı sıra özellikle bölge illerinde görev yapan bazı kamu görevlileri hakkında kadınlara yönelik cinsel istismar, cinsel saldırı, görevin kötüye kullanılması ve çeşitli hak ihlallerine ilişkin iddialar zaman zaman adli soruşturma ve dava dosyalarına da konu olmaktadır. Ancak bu iddiaların önlenmesine yönelik alınan tedbirler ile yürütülen çalışmalar hakkında kamuoyuna düzenli ve kapsamlı bilgi verilmediği görülmektedir.

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi ile sınırlı olmadığı değerlendirilen ve Türkiye'nin farklı üniversitelerinde de ve diğer eğitim kademelerinde benzer biçimde gündeme gelen taciz ve şiddet iddiaları, öğrencilerin güvenliğinin sağlanmasına yönelik politikaların yeniden gözden geçirilmesini zorunlu kılmaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Bakanlığınıza bağlı kurumlar ve yükseköğretim kurumlarında son on yıl içerisinde cinsel taciz, cinsel saldırı, cinsiyete dayalı şiddet ve benzeri iddialar nedeniyle kaç idari inceleme veya soruşturma başlatılmıştır? Bu soruşturmaların kaçı sonuçlandırılmış, kaçı halen devam etmektedir?

2. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesinde kamuoyuna yansıyan taciz iddialarına ilişkin Bakanlığınızın bilgisi bulunmakta mıdır? Bu kapsamda herhangi bir idari inceleme veya denetim başlatılmış mıdır?

3. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesinde öğrencilerin güvenliğini sağlamak amacıyla son beş yıl içerisinde hangi önleyici tedbirler alınmıştır?

4. Üniversitelerde cinsel taciz ve şiddet iddialarının etkin biçimde soruşturulmasını sağlamak amacıyla Bakanlığınız tarafından hazırlanan ulusal bir eylem planı veya standart uygulama rehberi bulunmakta mıdır?

5. Üniversitelerde faaliyet gösteren Cinsel Taciz ve Saldırıya Karşı Destek Birimlerinin sayısı kaçtır? Bu birimlerin işleyişi Bakanlığınız tarafından düzenli olarak denetlenmekte midir?

6. Son beş yıl içerisinde üniversitelerde görev yapan akademik ve idari personel hakkında cinsel taciz veya cinsel saldırı iddiasıyla kaç disiplin soruşturması açılmıştır? Bu soruşturmaların sonuçları nelerdir?

7. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi öğrencisi Rojin Kabaiş'in yaşamını yitirmesiyle sonuçlanan olay sonrasında üniversite kampüsünde öğrenci güvenliğinin artırılmasına yönelik hangi tedbirler alınmıştır?

8. Üniversite kampüsleri, yurtlar ve sosyal yaşam alanlarında öğrencilerin güvenliğini artırmak amacıyla, aydınlatma, acil yardım mekanizmaları ve psikososyal destek hizmetlerinin yaygınlaştırılmasına yönelik Bakanlığınızın yürüttüğü çalışmalar nelerdir?

9. Kadın öğrencilerin maruz kaldığı şiddet ve taciz iddialarının önlenmesi amacıyla üniversite yönetimlerine yönelik herhangi bir denetim veya performans değerlendirme mekanizması bulunmakta mıdır?

10. Kamuoyuna yansıyan taciz ve şiddet iddialarının etkin, bağımsız ve şeffaf şekilde soruşturulması ile benzer olayların önlenmesine yönelik Bakanlığınızın kısa, orta ve uzun vadeli eylem planı var mıdır? Varsa bu planın kapsamı nedir?