2020'den bu yana Malatya'da bulunan üniversiteler tarafından engelli bireylere yönelik gerçekleştirilen çalışmalara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. Millî Eğitim Bakanı Sayın Yusuf Tekin tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Üniversiteler yalnızca akademik bilgi üreten kurumlar değil; bulundukları şehirlerin ekonomik, sosyal, kültürel ve bilimsel potansiyelini toplumsal faydaya dönüştürmesi beklenen kamusal yapılardır. Bu sorumluluğun en önemli başlıklarından biri de engelli ve özel gereksinimli bireylerin eğitime, üretime, istihdama ve sosyal yaşama eşit katılımını sağlayacak çalışmaların geliştirilmesidir.

Malatya ili; Doğu Anadolu'nun önemli merkezlerinden biri olması, tarım, kayısı üretimi, sanayi, ticaret, sağlık, eğitim, lojistik ve kültür alanlarındaki potansiyeli, kırsal yerleşim yapısı, deprem riski ve 6 Şubat depremleri sonrasında ortaya çıkan ağır sosyal ihtiyaçlarıyla özel öneme sahip illerden biridir. Deprem sonrası barınma, ulaşım, sağlık, rehabilitasyon, psikososyal destek, eğitim ve istihdam başlıklarında yaşanan sorunlar, engelli ve özel gereksinimli bireyler açısından çok daha ağır sonuçlar doğurmuştur.

Malatya'da engelli bireylerin yükseköğretime erişimi yalnızca üniversiteye kayıt yaptırabilme meselesi değildir. Deprem sonrası yer değiştirme, geçici barınma, ulaşım altyapısındaki aksaklıklar, kampüslerin fiziki durumu, derslik ve laboratuvar erişimi, sağlık ve rehabilitasyon hizmetlerine ulaşım, dijital altyapı, sınav uyarlamaları, staj süreçleri, psikososyal destek, sosyal yaşama katılım ve mezuniyet sonrası istihdam olanakları birlikte değerlendirilmelidir.

Inönü Üniversitesi ve Malatya Turgut Özal Üniversitesi; Malatya'nın yükseköğretim kapasitesini güçlendiren, deprem sonrası toplumsal toparlanma sürecinde bilimsel ve kamusal sorumluluk taşıyan en önemli kurumlardandır. Inönü Üniversitesi'nin tıp, diş hekimliği, eczacılık, eğitim, mühendislik, sağlık bilimleri, fen-edebiyat, hukuk, iktisadi ve idari bilimler, ilahiyat, güzel sanatlar, spor ve meslek yüksekokulları alanındaki kapasitesi ile Malatya Turgut Özal Üniversitesi'nin tarım, ziraat, mühendislik, sağlık, sosyal bilimler, meslek yüksekokulları, yerel kalkınma ve uygulamalı bilimler alanındaki yapısı, engelli bireylerin eğitime erişimi, mesleki beceri kazanması ve istihdama hazırlanması bakımından özel bir sorumluluk doğurmaktadır. Bu üniversitelerin engelli bireylere yönelik çalışmaları yalnızca kampüs içinde rampa, asansör veya fiziki düzenlemelerle sınırlı kalmamalıdır. Üniversiteler; Malatya'nın deprem sonrası yeniden yapılanma sürecini, kayısı ve tarım ekonomisini, sanayi ve ticaret kapasitesini, sağlık merkezi niteliğini, kırsal yerleşim yapısını ve engelli bireylerin artan destek ihtiyaçlarını dikkate alarak eğitimden istihdama uzanan somut modeller geliştirmelidir. Bu üniversitelerdeki yurtdışı projeleri, akademik çalışmalar ve istihdam politikalarının da kamuoyu ile paylaşılması gerekmektedir. Ayrıca Malatya gibi depremden ağır etkilenmiş bir ilde üniversiteler ile Malatya İl Milli Eğitim Müdürlüğü, Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü, İl Sağlık Müdürlüğü, AFAD, IŞKUR, belediyeler, kaymakamlıklar, organize sanayi bölgeleri, meslek odaları, tarım örgütleri, sivil toplum kuruluşları ve engelli dernekleri arasında güçlü bir koordinasyon kurulması gerekmektedir. Özel eğitimden yükseköğretime geçiş, rehberlik, sağlık ve rehabilitasyon hizmetleri, psikososyal destek, mesleki yönlendirme ve istihdam başlıkları ancak kurumlar arası ortak çalışma ile etkili hale gelebilir. Bu bağlamda;

SORULAR

1. Inönü Üniversitesi ve Malatya Turgut Özal Üniversitesi tarafından 2020-2026 yılları arasında engelli ve özel gereksinimli bireylere yönelik gerçekleştirilen faaliyetler, projeler, programlar, etkinlikler ve kurumsal düzenlemeler nelerdir?

2. Bu üniversitelerde engelli bireylere yönelik koordinasyon hangi birimler aracılığıyla yürütülmektedir? Bu birimlerde görev yapan personel sayısı üniversite bazında kaçtır?

3. 2020-2026 yılları arasında bu üniversitelerin kampüslerinde erişilebilirlik kapsamında yapılan fiziki düzenlemeler nelerdir? Bu düzenlemeler hangi yerleşkelerde, fakültelerde, yüksekokullarda, meslek yüksekokullarında, hastanelerde, kütüphanelerde, laboratuvarlarda, yemekhanelerde, spor alanlarında ve sosyal tesislerde uygulanmıştır?

4. 6 Şubat depremleri sonrasında engelli hale gelen, özel gereksinimi artan, yer değiştirmek zorunda kalan veya barınma sorunu yaşayan öğrenciler için özel destek programları oluşturulmuş mudur?

5. Bu üniversitelerde 2020-2026 yılları arasında öğrenim gören engelli öğrenci sayısı kaçtır?

6. Bu öğrencilerin engel gruplarına, üniversiteye, fakülteye, yüksekokula, meslek yüksekokuluna, enstitüye, programa ve yıllara göre dağılımı nasıldır?

7. Aynı dönemde bu üniversitelerde görev yapan engelli akademik personel ve engelli idari personel sayısı kaçtır?

8. Malatya İl Millî Eğitim Müdürlüğü ile özel eğitim, kapsayıcı eğitim, rehberlik, engelli öğrencilerin yükseköğretime geçişi, deprem sonrası eğitim desteği ve aile bilgilendirme çalışmaları kapsamında yürütülen ortak çalışmalar nelerdir?

9. Malatya'nın deprem sonrası koşulları, kırsal yerleşim yapısı, ilçe-köy bağlantıları, sağlık ve rehabilitasyon ihtiyaçları dikkate alınarak engelli öğrencilerin kampüse ulaşımı, barınması, kampüs içi hareketliliği ve sağlık hizmetlerine erişimi için özel düzenlemeler yapılmış mıdır?

10. Malatya'nın kayısı, tarım, gıda, sanayi, ticaret, lojistik, sağlık ve hizmet sektörü potansiyeli dikkate alınarak engelli bireylerin beceri kazanmasına ve istihdama hazırlanmasına yönelik özel çalışmalar yürütülmüş müdür?

11. Üniversiteler tarafından 2020-2026 döneminde engelli bireyler odağında TÜBİTAK, Erasmus+, Avrupa Birliği fonları. Birleşmiş Milletler programları, kalkınma ajansı destekleri veya afet sonrası iyileşme fonları kapsamında proje yürütülmüş müdür?

12. Inönü Üniversitesi ve Malatya Turgut Özal Üniversitesi ile yerel yönetimler, kamu kurumları, organize sanayi bölgeleri, meslek odaları, tarım örgütleri, sağlık kuruluşları, sivil toplum kuruluşları ve engelli demekleri arasında yürütülen iş birlikleri nelerdir?

13. Bu üniversitelerin dijital platformları, öğrenci bilgi sistemleri, uzaktan eğitim altyapıları, kütüphane hizmetleri, hastane başvuru sistemleri ve kurumsal dijital platformları engelli bireylerin kullanımına uygun mudur?

14. 2020-2026 yılları arasında bu üniversitelere veya Bakanlığınıza ÇİMER üzerinden iletilen ve engelli bireylerle ilgili başvuru sayısı kaçtır?

15. Malatya ili özelinde engelli ve özel gereksinimli bireylerin yükseköğretime erişimi, kampüs yaşamına katılımı, deprem sonrası destek hizmetlerinden yararlanması, mezuniyet sonrası istihdamı ve bağımsız yaşam becerilerinin güçlendirilmesi bakımından tespit edilen başlıca sorunlar nelerdir?

16. Bu sorunların çözümüne yönelik olarak Millî Eğitim Bakanlığı'nın İnönü Üniversitesi, Malatya Turgut Özal Üniversitesi, Malatya İl Millî Eğitim Müdürlüğü, yerel yönetimler, kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşlarıyla birlikte yürüttüğü veya 2026 ve sonrası için planladığı özel bir çalışma, program veya strateji belgesi bulunmakta mıdır?