Hayvancılık işletmelerine kullandırılan kredilerde canlı hayvanların teminat değerlerinin belirlenme kriterlerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet ŞİMŞEK tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. : zet AKBULUT Burdur Milletvekili

Burdur'da hayvancılık yapan üreticilerin işletmelerini büyütmek, yem ve diğer girdilerini temin etmek, makine-ekipman yatırımı yapmak veya mevcut faaliyetlerini sürdürebilmek amacıyla kullandıkları kredilerde teminat ve ekspertiz işlemleri önemli bir yer tutmaktadır. Üreticilerin sahip oldukları canlı hayvanların kredi işlemlerinde gerçek piyasa değerinin altında değerlendirilmesi, hayvancılık işletmelerinin finansmana erişimini doğrudan sınırlandırabilmektedir. Canlı hayvanın ekonomik değeri yalnızca hayvanın varlığı üzerinden değil; ırkı, yaşı, sağlık durumu, süt veya et verimi, damızlık niteliği ve güncel piyasa koşulları gibi unsurlarla birlikte oluşmaktadır. Buna rağmen kredi işlemlerinde kullanılan ekspertiz ve teminat değerlerinin bu özellikleri yeterince yansıtmaması halinde, üreticinin sahip olduğu ekonomik varlık ile finans kuruluşlarınca kabul edilen teminat değeri arasında önemli farklılıklar ortaya çıkabilmektedir.

Hayvancılığın Burdur ekonomisindeki ağırlığı dikkate alındığında, üreticinin sahip olduğu hayvan varlığının gerçek ekonomik değerine uygun biçimde değerlendirilmesi ve krediye erişimin bu nedenle kısıtlanmaması önem taşımaktadır.

Bu bilgiler ışığında;

SORULAR

1. Kamu bankaları tarafından hayvancılık işletmelerine kullandırılan kredilerde canlı hayvanların ekspertiz ve teminat değerlerinin belirlenmesinde hangi kriterler esas alınmaktadır? Irk, yaş, sağlık durumu, süt veya et verimi ve damızlık niteliği değerleme sürecine hangi ölçüde yansıtılmaktadır?

2. Canlı hayvanların güncel piyasa değeri ile bankaların kredi işlemlerinde kabul ettikleri ekspertiz/teminat değerleri arasında oluşabilecek farklılıkların üreticinin krediye erişimini sınırlandırıp sınırlandırmadığına ilişkin Bakanlığınız veya ilgili kamu bankaları tarafından yapılmış bir çalışma bulunmakta mıdır?

3. Hayvancılık kredilerinde canlı hayvanların değerlemesinde bankalar ve ekspertiz işlemleri arasında farklı uygulamaların önüne geçmek amacıyla, hayvanın niteliğini ve güncel piyasa koşullarını dikkate alan ortak ve şeffaf bir değerleme standardı oluşturulması planlanmakta mıdır?

4. Süt hayvancılığında yüksek verimli veya damızlık niteliğindeki bir hayvan ile daha düşük verim ve ekonomik değere sahip bir hayvanın kredi teminatı bakımından farklı değerlendirilmesini sağlayan kriterler bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa bu kriterler ve değerleme yöntemleri nelerdir? o

5. Ekspertiz veya teminat değerinin gerçek piyasa değerinin altında belirlendiğini düşünen üreticilerin değerlemeye itiraz edebileceği, yeniden ekspertiz talep edebileceği ve değerlendirme sonucunu denetletebileceği etkin bir mekanizma bulunmakta mıdır? Bu süreçte üreticiye yüklenen ilave ekspertiz veya değerleme maliyetleri nelerdir?

6. Burdur gibi hayvancılığın yoğun olduğu illerde üreticilerin finansmana erişimini kölâylaştırmak amacıyla canlı hayvanların kredi teminat değerlerinin güncel piyasa koşullarına ve hayvanın gerçek ekonomik niteliğine daha hızlı uyarlanmasını sağlayacak yeni bir ekspertiz/değerleme sistemi oluşturulması yönünde çalışma yapılmakta mıdır? 0; e