MESEM uygulamasına ve bu kapsamda çalışırken hayatını kaybeden öğrencilere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından Anayasanın 98, İBMM İç Tüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

SORULAR

1. 09.2026

   8 Eylül 2026 tarihinde Hatay'ın Samandağ ilçesinde MESEM kapsamında oto tamirhanesinde çırak olarak çalıştırılan 13 yaşındaki Tunç Çam, motor bölümünde meydana gelen patlama sonucu yaşamını yitirmiştir. Aynı gün Düzce Akçakoca'da 10 yaşındaki Mehmet Doğan Cebe fındık hasadında traktör altında kalarak can vermiştir. Bu iki çocukla birlikte 2026 yılının ilk 9 ayında iş cinayetlerinde yaşamını yitiren çocuk sayısı 61'e ulaşmıştır.

   Okulların açılmasına sayılı günler kala, yüzbinlerce çocuk okul zili değil paydos zilini beklemektedir. Sayısı milyonu bulan çocuk işçiler, devlet tarafından korunması gerekirken bizzat atölye ve fabrikalara sürülmekte, yoksulluğun çaresizliğini "istihdam ve diploma garantisi" kılıfıyla istismar etmektedir. Haftada 6 gün, en az bir yetişkin kadar ağır koşullarda ve asgari ücretin en fazla yarısı kadar ücretlerle çalıştırılan çocuklar; kuralsız çalışmanın düzene dönüştüğü işyerlerinde cinayetlere kurban edilmektedir. Patronlara bedava işgücü sunmak uğruna, işçi ebeveynlerinden kesilerek işsizlik fonuna aktarılan paralarla çocuklara ücret ödenmektedir.

   2027-2029 yılları için açıklanan Orta Vadeli Program'da (OVP) ile mesleki ve teknik eğitim adi altında sermayedarların taleplerinden oluşan bir dizi istek, hedef olarak konulmuştur. Mesleki ve teknik eğitim müfredatından, staj ve işbaşı eğitimi programlarına, çocukların MESEM'lere yönlendirilmesinden, yapılacak protokollere kadar her alanın sermayedarlarla planlandığı da gizlenmemiştir.

   Buna karşın çalışmaya mahkum edilen çocukların yoksulluğun giderilmesi, burslarla akademik eğitimlerinin desteklenmesi, çocuklarını çalıştırmadan geçinemeyen emekçilerin insanca yaşam sürmesi için çalışma şartlarının iyileştirilmesi gibi esas görevler es geçilmiştir.

   Bu bağlamda;

   UDDSS

   13 yaşındaki Tunç Çam'ın yaşamını yitirdiği oto tamirhanesi daha önce Bakanlığınız veya Çalışma Bakanlığı müfettişlerince denetlenmiş midir? Bu işyeri bir çocuğun çalışması için uygun bulunmuş mudur?

2. MESEM uygulaması başladığı günden bu yana kaç çocuk iş kazası geçirmiş, kaç çocuk yaşamını yitirmiştir? Yaşamını yitiren ve yaralanan çocukların yaşlarına ve iş kollarına göre dağılımı nedir?

3. MESEM kapsamında çalışırken iş cinayetinde hayatını kaybeden çocukların ölümünden sorumlu olan kaç işveren hakkında sözleşme feshi, idari para cezası veya adli işlem uygulanmıştır?

4. Çocuk işçiliğini meşrulaştıran ve patronlara ucuz işgücü sağlayan MESEM uygulamalarını, artan çocuk ölümlerine rağmen sürdürmekte ısrar etme nedeniniz nedir? MESEM'lerin kapatılmasına yönelik bir çalışmanız var mıdır?

5. Mevsimlik tarım işçilerinin çocuklarını da yanlarında çalıştırma ya da bulundurma zarureti göz önüne alındığında, 10 yaşındaki Mehmet Doğan Cebe gibi ölümlerin yaşanmaması için Bakanlığınızca bir çalışma yapılmış mıdır? Okul çağındaki mevsimlik işçi çocuklar hakkında ne tür planlarınız bulunmaktadır?

6. Patronların talepleri doğrultusunda hazırlanan OVP ve mesleki eğitim protokolleri yerine; çocukların örgün eğitime devam etmesini sağlayacak burs ve kamusal destek programlarını artırmaya yönelik bir bütçe planlamanız bulunmakta mıdır?

   TBMM İletişim : 0312 420 60 22-23

   E-Posta

   : sevdakaraca Otbmm.gov.tr