Sayıştayın 2025 yılı Denetim Raporu'nda Bakanlık ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin

Aşağıdaki soruların Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat KURUM tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

İbrahim AKIN İzmir Milletvekili

Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı 2025 yılı Sayıştay Raporunun BULGU 5 ve Diğer BULGU 3'ü Bakanlığın yapım işleri ve mali raporlama sistemindeki süreklilik arz eden hataları göstermektedir.

Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin 187 ve 188. maddeleri gereği yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan tüm harcamaların geçici kabul yapılana kadar 258- Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmesi gerekirken, Bakanlık tarafından 14.520.133.611,29 TL tutarındaki inşaat, bina onarımı, büyük onarım ve güçlendirme ödemesinin doğrudan 630-Giderler hesabına gider yazıldığı tespit edilmiştir. Bu hata 2024 raporunda da yer almış, İdare düzeltme yaptığını söylemiş ancak 2025'te aynı hatayı tekrar etmiştir.

İç Kontrol Değerlendirmesi bölümünde de Bakanlığın performans hedeflerine ve faaliyetlere ilişkin bütçe gerçekleşmelerini takip edecek bir sisteminin olmadığı, faaliyet raporunda hangi faaliyet için ne kadar harcama yapıldığının raporlanmadığı, plan-program-bütçe bağının kurulamadığı belirtilmiştir.

Diğer yandan yapım işlerinde proje değişiklikleri sonrası Yapım İşleri Genel Şartnamesi Madde 22'ye göre yeni birim fiyatların proje değişikliği onayından itibaren 30 gün içinde ve imalata başlanmadan önce tespit edilmesi gerekirken, Bakanlıkta mukayese işlemlerinin sürekli sonraki hakedişlere bırakıldığı, fiyat farkı matrahının sağlıklı tesis edilemediği, iş artışı-eksilişi sınırlarının izlenemediği ve İdare ile yüklenici arasında ihtilaf riski doğduğu belirtilmiştir.

Bu çerçevede;

SORULAR

1. 14,5 milyar TL'lik yatırımın 258 hesap yerine 630 hesapta gider gösterilmesiyle Bakanlığın 2025 yılı bilançosunda maddi duran varlıklar ne kadar eksik gösterilmiştir? Bu tutarın ne kadarı deprem bölgesindeki yapım işlerine aittir?

2. Yapılmakta olan yatırımların doğrudan gider yazılması, amortisman ayrılmamasına ve bu varlıkların envanter dışında kalmasına neden olmuş mudur?

3. Performans esaslı bütçeleme sisteminin temelini oluşturan plan-program-bütçe bağının kurulamaması nedeniyle 2025 yılında 360 milyar TL'lik bütçe harcamasının hangi faaliyete ne kadar gittiği bilinmekte midir? Faaliyet bazlı maliyet takibi neden yapılmamaktadır?

   SUSL

   . 2025 yılında Yapım İşleri Genel Müdürlüğü ve İl Müdürlüklerince ihale edilen yapım işlerinin kaçında proje değişikliği İdare Oluru alınmıştır?

4. Bu işlerin kaçında Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 22. maddesindeki 30 günlük süre içinde yeni fiyat tespiti yapılmadan imalata başlanmıştır?

5. Mukayese işlemlerinin zamanında yapılmaması nedeniyle hakedişlerde fazla ödeme yapıldığı veya fiyat farkının fazla hesaplandığı tespit edilen dosya var mıdır?

6. Bu nedenle İdare aleyhine açılan dava sayısı ve ödenen yargılama gideri ne kadardır? . 2024 raporunda da yer alan bu bulgunun tekrar etmesi nedeniyle iç kontrol ve ön mali kontrol birimlerinin sorumluluğu değerlendirilmiş midir? İç Denetçi kadrosunun 25'ten 11'inin dolu olması bu zafiyette etkili midir?

7. Bakanlık bütçesi 219 milyar TL'den 375 milyar TL'ye revize edilip 360 milyar TL harcanmışken, bu revizenin büyük kısmının sermaye giderlerine (29,7 milyardan 192,3 milyara) gittiği görülmektedir. Bu artışın ne kadarı 258 hesapta izlenmeyen işlere aittir?