Konya'nın Karacadağ bölgesinde yürütülen madencilik faaliyetlerinin çevresel etkilerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum tarafından

Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı maddesi uyarınca yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim. 19.10.2026 et ŞIK İstanbul Milletvekili

Konya ili Karapınar, Ereğli ve Emirgazi ilçe sınırları içinde yer alan Karacadağ, milyonlarca yıllık jeolojik oluşumu, doğal varlıkları, biyolojik çeşitliliği, kaynak suyu, kuş göç yolu özelliği ile öne çıkması ve medeniyetlere ev sahipliği yapmasıyla coğrafyamız bakımından yeri doldurulamaz bir değerdir. Aynı zamanda yöre halkına ve yaban hayatına ev olan, meraları, yaylaları ile hayvancılık ve tarım yapılan Karacadağ'da, maden arama ihalesi yapılmıştır. 5 Ağustos 2024 tarihinde maden arama ruhsatı ihalesini alan ESAN Eczacıbaşı firmasının fiili olarak bölgede sondaj çalışmalarının 23.09.2026 tarihinde başlayıp şu anda durdurulduğu ve laboratuvar sonuçlarının beklendiği tespit edilmektedir. Bölgenin, jeolojik miras alanlarından biri olduğu ve bu konuda UNESCO Dünya Mirası inceleme ve başvuru süreçlerinin yürütüldüğü bilinmekte; buna rağmen alanın jeolojik mirasının önemli parçası olan jeotermal varlıkları ve ilgili parseller içinde yer alan Akören Yeraltı Şehri'ni tehdit eden, maden arama izni verilmesi yöre halkı tarafından endişe ve tepkiyle karşılanmaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Konya Karapınar Jeopark Projesi kapsamında bölgenin jeotermal varlıkları bütüncül olarak UNESCO'ya Dünya Mirası listesine doğal varlıklar statüsü için başvuru yapılması planlanırken, aynı bölgede maden ihalesi, maden arama izni, maden ruhsatı ve işletmelerine izin verilmesi çelişki içermemekte midir?

2. Konya Karapınar Jeopark Projesi'nin alan koruma yönetimi nasıl gerçekleştirilecektir?

3. Konya'da kaç adet, ne miktarda maden arama ve işletme ruhsatı vardır? Bu ruhsatlar hangi şirketlere, kaçıncı grup madenler söz konusu olarak verilmiştir? Ni

4. ESAN Eczacıbaşı Şirketi'ne ihale edilen ilgili ruhsat ihalesine söz konusu âlanın koordinatları nelerdir? İlgili arama ruhsatı hangi grup maden için verilmiştir?

5. Bilindiği gibi iklim krizi, tarımsal sulama, sanayi ve insani kullanım suları gibi etkilerle, Konya'nın yer altı su varlıklarının durumu son derece kırılganlaşmıştır. Aralıklarla ortaya çıkan obrukların oluşumunda, yer altı su varlıklarını da kullanan madenlerin etkisi incelenmiş midir?

6. Hangi metotlarla maden faaliyetleri gerçekleştirilecek ve hangi tür kimyasallar kullanılacak? Bölge ile ilgili rüzgâr erozyonu riskini de içeren herhangi bir hazırlanmış bütünleşik ekolojik etkileri inceleyen bir rapor halihazırda hazırlanmış mıdır? Hazırlanmışsa, raporun sonuçları nelerdir? Eğer bir ekolojik etki raporu hazırlanmışsa, bu rapor koruma yaklaşımını ve izlenecek yol haritasını içermekte midir?

7. 2022 tarihinden itibaren ilerleyen süreçte ihale öncesinde, yöre halkının, hayvancılık ve tarım ile geçinenlerin görüşleri alınmış mıdır? İhale sonrasında ve sondaj çalışmaları başlarken

   SULH yapılan bilgilendirme toplantılarının neye hizmet ettiği düşünülmektedir? Bu yöntemin halkı bilgilendirmekten çok, halkı ikna etmek anlamına geldiği söylenemez mi?

8. Konya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ile Konya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kuruluna yapılan bilgi edinme başvuruları neden yanıtsız bırakılmaktadır? ÇED gerekliliği, aranan maden türleri, faaliyet alanları ve bölgedeki yer altı şehirleri ile kültür varlıklarının korunmasına ilişkin sorular neden açıklığa kavuşturulmamaktadır? İlgili kurumların bölgedeki faaliyetlerden haberi var mıdır?

9. Yerin altı ile yerin üstü arasında bir tercih mi yapılmıştır? Bu tercihin sonuçlarını ve sorumluluğunu hangi kurumlar üstlenmektedir?

10. Sondaj çalışmalarında belirlenen koordinatların dışına çıkılmasına izin veren bir tolerans payı var mıdır? Varsa sınırları nedir? Çalışmaların yer altı şehirlerine ve kültür varlıklarına zarar vermemesi nasıl güvence altına alınmaktadır?

11. Sondaj sırasında oluşan kimyasal atıklar, kırılan makine ve boru parçaları ile kullanılan polimerler nerede bertaraf edilmektedir? Su kaynaklarının ve doğanın kirlenmesini önlemek için hangi tedbirler alınmaktadır?