Finlandiya Büyükelçiliği için yapılan atamaya ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. Dış İşleri Bakanı Sayın Hakan Fidan tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Op. Dr. Ali KARAOBA

Fon vurgununda adı milyarlarca TL'lik skandala karışan, Aile ve Sosyal Politikalar eski Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya'nın ablası Ayşe Hilal Sayan Koytak'ın 5 Eylül 2026 tarihli atama kararıyla Türkiye Cumhuriyeti'nin Finlandiya Büyükelçisi olarak görevlendirildiği ve Helsinki'de görevine başladığı belirtilmektedir. Türkiye'yi uluslararası düzeyde temsil eden büyükelçilik makamlarına yapılan atamalarda hangi objektif liyakat ve yeterlilik ölçütlerinin esas alındığı, atamaların hangi diplomatik ihtiyaçlara dayandığı ve görevlendirilen kişilerden hangi somut başarıların beklendiği bu atamadan sonra kamuoyu tarafından merak edilmektedir.

Öte yandan, Fatma Betül Sayan Kaya ve eşinin adlarının geçtiği sermaye piyasası işlemlerine ilişkin soruşturma ile Finlandiya merkezli bazı finansal kuruluşlar ve Türkiye-Finlandiya ekonomik ilişkilerinde görev üstlenen kişilere yönelik basına yansıyan iddialar, söz konusu büyükelçilik atamasının kamuoyunda ayrıca tartışılmasına neden olmuştur.

Bir büyükelçinin yalnızca siyasi yakınlıkları veya aile ilişkileri üzerinden değerlendirilmesi doğru olmadığı gibi, böylesi önemli kamu görevlerine yapılan atamaların nesnel ölçütlerle açıklanamaması da diplomatik kurumlara duyulan güveni zedelemektedir. Türkiye Cumhuriyeti büyükelçilikleri hiçbir siyasi çevrenin veya ailenin temsil makamı değildir. Bu makamlar, Türk milletinin tamamını temsil eden ve kamu yararı doğrultusunda faaliyet göstermesi gereken devlet SİS$T kurumlarıdır. İlgili büyükelçilik atamasının gerekçelerinin, diplomatik hedeflerinin ve olası çıkar çatışması risklerine karşı alınan önlemlerin açıklanması gerekmektedir. Bu bağlamda;

SORULAR

1. Türkiye Cumhuriyeti büyükelçisi olarak atanacak kişilerde aranan eğitim, yabancı dil, mesleki deneyim, diplomatik birikim ve yöneticilik yeterlilikleri nelerdir? Büyükelçi atamalarında bu ölçütlerin karşılandığı hangi somut değerlendirme usulleriyle belirlenmektedir?

2. Ayşe Hilal Sayan Koytak'ın Finlandiya Büyükelçiliğine atanmasının gerekçesi nedir? Bu görevlendirmede hangi mesleki yeterlilikleri, diplomatik deneyimleri ve Finlandiya'ya özgü uzmanlıkları esas alınmıştır?

3. Ayşe Hilal Sayan Koytak'ın daha önce görev yaptığı Kuveyt ve Bahreyn'de Türkiye'nin ticari, siyasi, kültürel ve diplomatik ilişkilerine sağladığı somut katkılar nelerdir? Bu görevler bakımından Bakanlığınızca yapılmış herhangi bir performans değerlendirmesi bulunmakta mıdır?

4. 4 Finlandiya Büyükelçiliği için 2026-2029 döneminde belirlenen siyasi, diplomatik, ekonomik, ticari ve kültürel hedefler nelerdir? Yeni Büyükelçiden hangi somut çalışmaların ve sonuçların gerçekleştirilmesi beklenmektedir?

5. Fatma Betül Sayan Kaya ve eşi hakkındaki sermaye piyasası işlemlerine ilişkin soruşturmanın kamuoyuna yansıması ile Ayşe Hilal Sayan Koytak'ın Finlandiya Büyükelçiliğine atanmasının Türkiye'nin diplomatik itibarı ve kamu kurumlarına duyulan güven üzerindeki olası etkileri Bakanlığınızca değerlendirilmiş midir?

6. Basına yansıyan, fon soruşturmasında adı geçen bazı kişilerin Finlandiya merkezli finansal kuruluşlarla ilişkileri ve Türkiye-Finlandiya İş Konseyi'ndeki görevleri hakkındaki iddialar dikkate alındığında, Helsinki Büyükelçiliği ile söz konusu kişi ve kuruluşlar arasında herhangi bir resmi temas, aracılık veya iş birliği bulunmakta mıdır? Varsa bu temasların konusu ve kapsamı nedir?

7. Büyükelçi atamalarında siyasi veya ailevi yakınlıkların liyakat ilkesinin önüne geçmemesi ve görev sırasında olası çıkar çatışmalarının önlenmesi amacıyla Bakanlığınız hangi etik denetim ve şeffaflık mekanizmalarını uygulamaktadır?