THY'nin bir iştirakinde çalışan personelin mali ve özlük hakları ile ilgili yapılması planlanan değişikliklere ilişkin

Türk Hava Yolları (THY) iştiraki Turkish Support Services (TSS) bünyesinde çalışan yaklaşık 10 bin kargo, temizlik ve teknik servis işçisinin, 1 Ocak 2027 tarihinden itibaren uygulanması planlanan ücret ve çalışma düzenlemeleri nedeniyle ciddi kaygılar yaşadığına ilişkin haberler basında yer almıştır.

İşçilere imzalatılmak istendiği belirtilen muvafakatnameyle aylık sabit ücret sisteminden günlük ücret sistemine geçilmesinin, bazı ücret kalemlerinin niteliğinin değiştirilmesinin ve iş kıyafetleri ile şirket kartlarının iade edilmemesi durumunda işçi ücretlerinden kesinti yapılmasının öngörüldüğü ifade edilmektedir. Ayrıca, şirket prosedürlerinin kurumsal e-posta yoluyla bildirilmiş sayılmasına ilişkin düzenlemelerin de söz konusu belgede yer aldığı belirtilmektedir.

Muvafakatnameyi imzalamayan çalışanlara iş sözleşmelerinin feshedilebileceği yönünde baskı yapıldığı, sendikal örgütlenme sürecinde bazı çalışanların görev yerlerinin değiştirildiği, işçilerin görev tanımları dışında çalıştırıldığı, çalışma koşulları üzerinden baskıya maruz bırakıldığı ve sağlık raporu almalarının veya raporlu olmalarının işten çıkarma gerekçesi hâline getirilebildiği ileri sürülmektedir. Bunun yanı sıra, iş kazaları veya operasyonel hasarlar nedeniyle çalışanların ücretlerinden kesinti yapıldığı yönündeki iddialar da işçilerin ekonomik ve sosyal hakları bakımından endişeye neden olmaktadır.

Nakliyat-İş Sendikası, TSS bünyesinde 9 bin 325 işçinin kayıtlı olduğunu, ayrıca yaklaşık 2 bin işçinin daha bulunduğunu belirterek taşeron işçilerin tek çatı altında toplanmasının sendikal örgütlenme sürecini değiştirdiğini ifade etmiştir. Muvafakatnamede 1.750 TL tutarındaki kademe ücretinin aile yardımı olarak tanımlandığı belirtilmektedir. Aylık: sabit ücret sisteminden günlük ücret sistemine geçilmesinin iş güvencesini zayıflatabileceği ve-işçilerin çalışmadıkları günlerde gelir kaybı yaşayabileceği vurgulanmaktadır. TSS işçileri ise 1 Ocak 2027 tarihinde uygulanması planlanan düzenlemenin ayrıntıları hakkında yeterince bilgilendirilmediklerini ve söz konusu uygulamaların THY bünyesinde işçilik maliyetlerini azaltmaya yönelik ortak bir politikanın parçası olduğunu ileri sürmektedir.

Anayasa'nın 49. maddesi devlete, çalışanların hayat seviyesini yükseltme, çalışma hayatını geliştirme ve çalışanları koruma yükümlülüğü vermektedir. Anayasa'nın 51. maddesi sendika kurma ve sendikal faaliyette bulunma hakkını güvence altına alırken, 55. maddesi ücretin emeğin karşılığı olduğunu hükme bağlamaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu ile 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nda işçinin ücretinin korunması, çalışma koşullarında esaslı değişiklik yapılması, iş güvencesi ve sendikal hakların korunmasına ilişkin hükümler bulunmaktadır. Bu çerçevede, TSS bünyesinde çalışan işçilerin ücret ve çalışma koşullarında yapılması planlanan değişikliklerin hukuka uygunluğunun, muvafakatnamelerin hangi koşullarda imzalatılmak istendiğinin ve işçilere yönelik baskı iddialarının incelenmesi, çalışanların haklarının korunması bakımından önem taşımaktadır.

Bu bağlamda;