Okullarda meydana gelen şiddet olaylarının önlenmesi için yürütülen çalışmalara ilişkin

22 Eylül 2026 tarihinde yaptığınız açıklamada, okulların güvenlik risklerine göre dört ayrı derecede sınıflandırıldığını, birinci ve ikinci derece riskli okullarda kolluk görevlilerinin bulunduğunu belirttiniz. Ayrıca Manisa'da silahlı saldırının gerçekleştiği okulun birinci derece risk grubunda yer aldığını ve okulda bir bekçinin görev yaptığını açıkladınız.

Şırnak'ta da 2026-2027 eğitim öğretim yılının başlamasıyla birlikte okul güvenliği kapsamında farklı personel görevlendirmeleri gerçekleştirilmiştir. Şırnak İl Mili? Eğitim Müdürlüğü bünyesinde İŞKUR'un Toplum Yararına Programı (TYP) kapsamında 319 kişilik personel kontenjanı açılmıştır. Söz konusu kontenjanın 68'i Şırnak merkeze, 68'i Cizre'ye, 68'i Silopi'ye,

2 Eylül 2026 tarihinde Uludere'de okul güvenliği amacıyla görevlendirilecek 25 kişinin kura sonucunda belirlendiği ve göreve başlayabilmeleri için özel güvenlik kimlik kartı şartı arandığı kamuoyuna yansımıştır. Söz konusu personelin okul giriş ve çıkışlarında, bahçelerde gözetim ve yönlendirme faaliyetlerinde bulunacağı belirtilmiştir. 14 Eylül 2026 tarihinde ise Beytüşşebap İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından TYP kapsamında okul bahçe görevlisi alımında özel güvenlik sertifikası şartı arandığı duyurulmuştur.

Şırnak'ta bazı okullarda İŞKUR üzerinden istihdam edilen personel görev yaparken, bazı okullarda polis ve jandarma personelinin görevlendirildiğine ilişkin bilgiler bulunmaktadır. Silahlı kolluk personelinin okul binalarında, bahçelerinde ve öğrencilerin ortak kullanım alanlarından biri olan kantinlerde bulunduğu yönünde de bilgiler tarafımıza ulaşmıştır. Bakanlığınızın sorumluluğundaki kolluk personelinin hangi okullara, hangi görev tanımıyla, hangi yetki sınırları içerisinde ve hangi güvenlik değerlendirmeleri sonucunda görevlendirildiği; okul içindeki faaliyetlerinin ve silah taşıma koşullarının nasıl düzenlendiği kamuoyuna açıklanmış değildir. İŞKUR aracılığıyla görevlendirilen personel ile polis, jandarma ve uzman çavuşların görev ve yetki sınırlarının farklılığı, okul güvenliği kapsamında yürütülen uygulamaların ve kurumlar arası koordinasyonun niteliğini de gündeme getirmektedir.

Okul güvenliğinin kolluk tedbirleri üzerinden yürütülmesi, çocukların ve eğitim emekçilerinin doğrudan müdahalelere ve hak ihlallerine maruz kalması riskini de beraberinde getirmektedir. Nitekim Eğitim Sen Şırnak Şubesinin 17 Ekim 2026 tarihli açıklamasına göre, İdil'de bir okul müdürü, öğrencilerin okuldan dağıldığı sırada, eşi ve çocuğunun gözü önünde, okul güvenliği için görevlendirilen kolluk personelinin çağırdığı ekipler tarafından darbedilerek gözaltına alınmıştır. Bu olayla ilgili Bakanlığınızın sorumluluğundaki kolluk personelinin görev ve yetki sınırları, müdahalenin hukuki dayanağı ve denetimi bakımından doğrudan sorular doğurmaktadır.

Ayrıca belirtmek gerekir ki Şırnak, uzun yıllar süren çatışmalı süreçlerin, zorunlu göçün, güvenlikçi politikaların ve militarizasyonun toplumsal sonuçlarının yaşandığı bir kenttir. Çocukların gündelik yaşamında silahın ve üniformanın görünürlüğünü artıran uygulamalar, bu tarihsel ve toplumsal gerçeklikten bağımsız ele alınamaz. Çocukların eğitim gördükleri, oyun oynadıkları ve sosyalleştikleri alanlarda silahlı personelle sürekli karşılaşmaları; korku ve kaygının derinleşmesi, silahın olağanlaştırılması, çocukların silaha özendirilmesi ve şiddetin normalleşmesi risklerini beraberinde getirmektedir. Bakanlığınızın okul güvenliği kapsamında aldığı kolluk tedbirlerinin çocuklar üzerindeki bu olası etkileri, güvenliğin yalnızca personel sayısı ve fiziki denetim üzerinden ele alınmasının sınırlarını da ortaya koymaktadır.

Okullarda yaşanan şiddet, yalnızca fiziki güvenlik eksiklikleriyle açıklanamaz. Derinleşen yoksulluk, eğitimde eşitsizlik, ayrımcılık, toplumsal kutuplaşma, savaş ve çatışma kültürü ile çocukların psikososyal ihtiyaçlarının karşılanmaması, şiddeti besleyen yapısal sorunlardır. Çocukların korunması için okullardaki psikolojik danışman, psikolog ve sosyal hizmet uzmanı eksikliklerinin giderilmesi, akran arabuluculuğu ve onarıcı adalet mekanizmalarının geliştirilmesi, çocukların okul yaşamına ilişkin kararlara katılımının sağlanması kamusal sorumluluğun parçasıdır. Bakanlığınızın sorumluluğundaki okul güvenliği tedbirlerinin de bu koruyucu ve önleyici yaklaşımlarla uyumlu yürütülmesi, kolluk görevlendirmelerinin çocukların eğitim yaşamı üzerindeki etkilerinin gözetilmesi gerekmektedir.

Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'nin 3'üncü, 12'nci ve 19'uncu maddeleri; çocuğun üstün yararını, katılım hakkını ve her türlü şiddetten korunmasını güvence altına almaktadır. Okulların güvenliğini sağlamak, çocukları sürekli kolluk gözetimi altında tutmak veya eğitim ortamlarını silahlı personelin gündelik varlığıyla şekillendirmek anlamına gelemez. Bakanlığınızın okul güvenliğine ilişkin uygulamalarında da çocukların üstün yararının, fiziksel ve psikolojik bütünlüğünün, şiddetten korunma hakkının esas alınması gerekmektedir. Çocukların kendilerini güvende hissedebilecekleri ortamlar; şiddetsiz iletişim, eşitlik, demokratik katılım, barış ve birlikte yaşam kültürünün güçlendirilmesiyle oluşturulabilir. Çocukların silahların gölgesinde değil, özgürlüklerinin ve üstün yararlarının esas alındığı demokratik okullarda eğitim görmesi temel bir haktır.

Bu bağlamda;