Karayolu yük taşımacılığı sektöründe faaliyet gösteren işletmecilerin sorunlarına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Sayın Abdulkadir Uraloğlu tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Türkiye'de karayolu taşımacılığı sektöründe faaliyet gösteren TIR ve kamyon şoförleri ile nakliyeci esnafı, artan maliyetler, ağır vergi yükü, düşük navlun ücretleri, tahsilat sorunları ve yetersiz çalışma koşulları nedeniyle ciddi ekonomik güçlüklerle karşı karşıyadır.

Tırcılar, Kamyoncular ve Şoförler Federasyonu ile sektör temsilcilerinin kamuoyuna yansıyan talepleri arasında adil taban taşıma ücretinin belirlenmesi, K yetki belgelerine ilişkin mağduriyetlerin giderilmesi, taşımacılık bedellerinin zamanında ödenmesi, yeterli TIR parkı ve dinlenme tesisinin oluşturulması, yıpranma payı ve erken emeklilik hakkının tanınması bulunmaktadır.

Akaryakıt, sigorta, kasko, bakım, yedek parça, lastik, otoyol ve köprü geçiş ücretleri sürekli artarken nakliyecilerin elde ettiği gelir aynı oranda artmamaktadır. Özellikle kendi aracıyla çalışan esnaf, aracının bütün giderlerini üstlenmesine rağmen taşıma ücretlerinin belirlenmesinde çoğu zaman yeterli söz hakkına sahip olamamaktadır. Ayrıca yük teslimatından sonra ödemelerin geciktirilmesi, aracılık yapan firmaların uygulamaları ve tahsilat güvencesinin bulunmaması, nakliyecileri borçlanmaya ve faaliyetlerini zararına sürdürmeye zorlayabilmektedir.

Gece gündüz direksiyon başında çalışan, uzun süre ailelerinden ayrı kalan, ağır trafik koşullarında ve yüksek mesleki risk altında görev yapan şoförlerin dinlenme, sağlık ve sosyal güvenlik haklarının da ayrıca değerlendirilmesi gerekmektedir. Türkiye'nin üretimini, ticaretini ve tedarik zincirini ayakta tutan şoförlerimizin emeği görmezden gelinemez. Nakliyeci esnafının artan maliyetler altında ezilmesi yalnızca taşımacılık sektörünün değil, bütün ekonominin sorunudur. Bu bağlamda;

SORULAR

1. Türkiye'de faaliyet gösteren bireysel kamyon ve TIR taşımacısı sayısı kaçtır? 2020-2026 yılları arasında faaliyetine son veren nakliyeci esnafı ve trafikten çekilen ticari ağır vasıta sayısı kaçtır?

2. Nakliyeci esnafının talep ettiği adil taban taşıma ücreti veya kilometre başına asgari navlun tarifesi oluşturulmasına ilişkin Bakanlığınızın bir çalışması var mıdır? Navlun bedellerinin maliyetin altında belirlenmesini ve haksız rekabeti önlemek için hangi tedbirler alınmaktadır?

3. K yetki belgelerinin alınması, yenilenmesi, belge ücretleri, taşıt ekleme işlemleri ve idari yaptırımlar nedeniyle yaşanan mağduriyetlerin giderilmesi için hangi düzenlemeler planlanmaktadır?

4. Yük teslimatı sonrasında nakliye ücretlerinin geç ödenmesi veya hiç ödenmemesi nedeniyle Bakanlığınıza kaç şikâyet ulaşmıştır? Nakliyecilerin alacaklarını güvence altına alacak zorunlu ödeme süresi, teminat veya güvenli tahsilat sistemi kurulacak mıdır?

5. Taşıma işleri organizatörleri ve nakliye komisyoncularının denetimi nasıl gerçekleştirilmektedir? Nakliye bedellerinden alınan komisyonların şeffaflaştırılması ve bireysel taşımacıların haksız uygulamalara karşı korunması için çalışma yapılmakta mıdır?

6. Türkiye genelinde ağır vasıta sürücülerinin kullanımına uygun, güvenli ve yeterli donanıma sahip kaç TIR parkı ve dinlenme tesisi bulunmaktadır? Şoförlerin duş, tuvalet, yemek, dinlenme ve güvenli park ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla yeni tesisler yapılacak mıdır?

7. Artan akaryakıt, otoyol ve köprü geçiş ücretleri, sigorta, kasko ve bakım maliyetlerinin nakliyeci esnafı üzerindeki etkilerine ilişkin Bakanlığınızın bir araştırması var mıdır? İlgili bakanlıklarla koordinasyon içinde taşımacılara yönelik maliyet azaltıcı destekler planlanmakta mıdır?

8. Uzun süreli araç kullanımı, düzensiz uyku, ağır çalışma koşulları ve meslek hastalığı riskleri dikkate alınarak TIR ve kamyon şoförlerine yıpranma payı ve erken emeklilik hakkı tanınması konusunda Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile ortak bir çalışma yürütülmekte midir?

9. Bakanlığınız, Tırcılar, Kamyoncular ve Şoförler Federasyonu, Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu, nakliyeci odaları ve sektör temsilcileriyle görüşerek bu taleplerin çözümüne yönelik takvimi belirlenmiş bir eylem planı hazırlayacak mıdır?