Van'ın Başkale ilçesine doğal gaz arzı sağlanması talebine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Van kenti, uygulanan kayyım politikaları, mevcut ticaret politikaları, altyapı eksiklikleri ve sınır uygulamalarındaki kısıtlamalar nedeniyle ekonomik ve sosyal sorunlarla karşı karşıya kalmaktadır. Kent ekonomisinin can damarı olan sınır ticareti, tarım ve hayvancılık sektörlerinde yaşanan daralma işsizliği artırırken, özellikle genç nüfusun göç etmesine neden olmaktadır. Van genelinde kronikleşen bu ticari ve ekonomik sorunlar, merkeze uzak dış ilçelerde çok daha ağır bir biçimde hissedilmektedir.

Van'ın Başkale ilçesi tarihi, coğrafi ve stratejik konumuna rağmen yıllardır bilinçli politikalarla geri planda bırakılmaktadır. İlçenin kentle ulaşımından, yakınından geçen ve yıllardır bitirilmeyen Van çevre yolu mağduriyetlerinden tutalım, ulaşım, yol, çevre düzenlemesi, içme suyu ve altyapı hizmetleri, yüksek su faturaları, kadın istihdamı, genç işsizliği ve plansız yapılaşma gibi birçok sorun çözüm beklemektedir. Kamu hizmetlerinin yetersizliği, yerel üretimin desteklenmemesi ve istihdam olanaklarının kısıtlılığı sebebiyle Başkale halkının mağduriyeti gün geçtikçe artmakta ve ilçe sürekli dışa göç vermektedir. Özellikle Van Su ve Kanalizasyon İdaresi'nin (VASKİ) gerekli altyapı çalışmalarını yerine getirmemesi ve doğalgaz konusunda yaşanan mağduriyetler gündelik yaşamı olumsuz etkilemekte ve halk sağlığını tehdit eder boyuttadır. Bu sorunlarla beraber tarafımıza aktarılanlara göre, kadınların el emeği ürünlerini üretebileceği ve pazarlayabileceği merkezlerin kurulması, kırsal mahallelerde süt soğutma merkezleri ile Başkale merkezinde bir mandıra oluşturulması, doğalgaz hizmetinin ilçeye ulaştırılması ve turizm potansiyelinin değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmıştır.

İlçede yurttaşlar, sert kış koşullarına rağmen doğalgaz hizmetinden yararlanamamaktadır. Bakanlığın açıklamasına göre 2023-2026 döneminde doğalgaz arzı sağlanması planlanan yerleşim yerleri programı kapsamında Başkale'ye doğalgaz arzının planlandığı belirtilmiştir. Ancak ilçede yatırımın hangi aşamada olduğu ve hizmetin ne zaman başlayacağı konusunda kamuoyuna açık, somut bir takvim açıklanmamıştır.

SORULAR

1. 286

   Ayrıca Gelincik Sınır Kapısı'nın yeniden açılması sürecinin hızlandırılması ve Başkale'nin ticari ve ekonomik gelişimini sağlayacak yatırımların hayata geçirilmesi için acil adımlar atılmalıdır.

   Bu bağlamda;

2. Van'da doğalgaz ulaştırılmayan ilçe ve mahalle sayısı kaçtır?

3. Başkale ilçesine doğalgaz ulaştırılması için 2023-2026 döneminde hangi yatırımlar planlanmış, bu yatırımların ne kadarı gerçekleştirilmiştir? 2026 ve sonrası için planlanan yatırımlar nelerdir?

4. 2023-2026 dönemi için doğalgaz arzı planlanan Başkale ilçesinde yatırımın hangi aşamada olduğu, bugüne kadar ne kadar kamu kaynağı harcandığı ve yurttaşların doğalgaz kullanmaya başlayacağı kesin tarihin ne olduğu açıklanacak mıdır?

5. Başkale'ye doğalgaz arzının sağlanması için belirlenen kesin bir başlangıç tarihi var mıdır? Varsa bu tarih nedir?

6. Başkale'ye doğalgaz ulaştırılmasına ilişkin yatırımın gecikmesinin nedenleri nelerdir?

7. Bakanlığın belirttiği üzere, doğalgaz altyapısının kurulması için belediyelerin imar planları ve yol açma işlemlerini tamamlaması gerekiyorsa Başkale'de hangi bölgelerde hangi eksiklikler bulunmaktadır? Bu eksikliklerin giderilmesinden sorumlu kurumlar hangileridir?

8. Başkale ilçesi için doğalgaz yatırımının toplam maliyeti ne kadardır ? 2027 yılı için yatırım bütçesinde bu amaçla ayrılmış ödenek bulunmakta mıdır?

9. Van genelinde 2026 yılı için planlanan 584 milyon 800 bin TL tutarındaki doğalgaz yatırımının ne kadarı Başkale ilçesine ayrılmıştır?

10. Başkale'de doğalgaz hizmetinin gecikmesi nedeniyle odun, kömür ve tezek kullanmak zorunda kalan yurttaşlara yönelik herhangi bir destek programı planlanmakta mıdır?