Kamu sağlık kuruluşlarında sağlanan teleradyoloji hizmetlerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Kemal MEMİŞOĞLU tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Dr./Beval BOZDAĞ Ağrı Milletvekili

Radyolojik görüntüleme, özellikle kanser başta olmak üzere pek çok hastalığın tanısı, evrelemesi ve tedavi sürecinin belirlenmesinde kritik öneme sahiptir. Görüntülerin eksik veya hatalı raporlanması, hastalığın gözden kaçırılmasına, tanı ve tedavinin gecikmesine ve hastaların sağlık durumlarının olumsuz etkilenmesine neden olmaktadır. Radyoloji uzmanının bulunmadığı veya yetersiz olduğu sağlık kuruluşlarında hizmete erişimi kolaylaştırmak amacıyla kullanılan teleradyoloji sisteminin, hasta güvenliğini ve raporlama kalitesini hangi ölçüde güvence altına aldığı açıklığa kavuşturulmalıdır. Radyologların iş yükü, tetkik başına ayırabildikleri süre, hastaların önceki görüntülerine ve klinik bilgilerine erişim olanakları ile hatalı veya eksik raporların tespit edilmesine yönelik denetim mekanizmaları bu açıdan önem taşımaktadır. Öte yandan kamu sağlık kuruluşlarında radyolojik raporlama hizmetlerinin ne ölçüde hizmet alımı yoluyla yürütüldüğü, bu uygulama için ne kadar kamu kaynağı harcandığı, hizmet sağlayıcıların nasıl denetlendiği ve hizmet alımı yoluyla raporlanan tetkiklerin hata oranlarının kamu personelince raporlanan tetkiklerle karşılaştırılıp karşılaştırılmadığı bilinmemektedir.

Teleradyoloji, kamu sağlık sistemindeki radyoloji uzmanı eksikliğini gidermeye yönelik tamamlayıcı bir araç olmalıdır. Bu uygulamanın kamuda yeterli uzman istihdamının sağlanmasının yerine geçip geçmediği, tanı hatalarının sistematik olarak izlenip izlenmediği ve hastaların doğru tanıya zamanında ulaşmasının nasıl güvence altına alındığı açıklanmalıdır. YAYI

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Türkiye genelinde ve iller bazında kamu sağlık kuruluşlarında görev yapan radyoloji uzmanı sayısı kaçtır? Yerinde radyoloji uzmanı bulunmayan kamu hastanesi sayısı kaçtır? Radyoloji uzmanlarının illere göre dağılımı nedir? Bakanlığınızın radyoloji uzmanlarının bölgesel dağılımındaki eşitsizlikleri gidermeye yönelik güncel bir planı bulunmakta mıdır? Uzman eksikliğini gidermek için hangi somut istihdam ve planlama çalışmaları yürütülmektedir?

2. Kamu sağlık kuruluşlarında teleradyoloji ve uzaktan raporlama hizmetlerinin hizmet alımı yoluyla yürütülmesinin gerekçeleri nelerdir? Son beş yılda bu kapsamda kaç hizmet alımı gerçekleştirilmiş, bu alımlar için toplam ne kadar kamu kaynağı harcanmıştır? Harcamaların yıllara, illere ve hizmet sağlayıcılara göre dağılımı nedir? Radyolojik raporlama hizmeti alımlarında ihale ve sözleşmelerin ölçütleri nelerdir, nasıl belirlenmektedir? Teleradyoloji hizmeti sunan özel şirketlerin ve diğer hizmet sağlayıcıların yeterliliği hangi ölçütlerle değerlendirilmektedir? Bu kuruluşlarda görev yapan radyoloji uzmanlarının sayısı, uzmanlık alanları, çalışma süreleri ve raporlama iş yükleri Bakanlık tarafından denetlenmekte midir? Son beş yılda bu hizmet sağlayıcılara yönelik kaç denetim gerçekleştirilmiş, ne tür uygunsuzluklar tespit edilmiş ve hangi yaptırımlar uygulanmıştır?

3. Türkiye'de 2019 yılından bu yana Teleradyoloji Sistemi üzerinden raporlanan toplam tetkik sayısı kaçtır? Bu tetkiklerin yıllara ve illere, sağlık kuruluşlarına ve görüntüleme yöntemlerine (bilgisayarlı tomografi, manyetik rezonans görüntüleme, röntgen ve diğer yöntemler) göre dağılımı nedir?

4. Teleradyoloji Sistemi kapsamında kontrol amacıyla son beş yılda kaç rapor incelenmiş, yanlış, eksik veya hatalı radyolojik raporlama nedeniyle tanısı geciken ya da tedavi planı değişen, sağlık durumu olumsuz etkilenen hastalara ilişkin Bakanlık kayıtlarında kaç vaka bulunmaktadır ya da bu hastalara ilişkin Bakanlık bünyesinde kayıt tutulmakta mıdır? Tutuluyorsa yıllara, illere, sağlık kuruluşlarına ve tanı gruplarına göre vaka sayıları nedir? Bu vakalar sistematik olarak incelenmekte midir?

5. Sonradan kanser tanısı konulan hastaların önceki görüntülerinde gözden kaçırılmış bulguların tespit edilmesine yönelik merkezi bir kayıt ve izleme sistemi bulunmakta mıdır? Son beş yılda bu kapsamda kaç vaka belirlenmiştir?

6. Bakanlığınızın radyolojik tanı hatalarını izlemek, hasta ve hekim şikâyetlerini sistematik biçimde değerlendirmek ve tekrar eden sorunları önlemek amacıyla bir mekanizması var mıdır? Yoksa, kurmayı planlamakta mıdır?

7. Teleradyoloji uygulamasının kamu sağlık kuruluşlarında radyoloji uzmanı istihdamının yerine geçen kalıcı bir modele dönüşmesini önlemek için hangi tedbirler alınmaktadır? Bölgesel eşitsizlikler sebebiyle sağlık hizmetlerine erişimde dezavantaj yaşayan yurttaşların ileri görüntüleme hizmetlerine, ikinci radyolojik görüşe, patoloji hizmetlerine ve onkoloji merkezlerine erişim süreleri ölçülmekte midir? Özellikle kanser tanısı ve evrelemesinde ikinci görüş hizmetlerine erişimde bölgesel eşitsizliklerin giderilmesine dair bir planlamanız var mıdır?

8. Radyolojik tanı hatalarının azaltılması, kanser tanısında gecikmelerin önlenmesi ve bölgesel eşitsizliklerin giderilmesi amacıyla Bakanlığınızın belirlediği somut ve takvimlendirilmiş bir eylem planı bulunmakta mıdır?