Patates ve soğan üreticilerinin yaşadığı sorunlara ilişkin

Türkiye'nin temel gıda maddelerinin başında gelen patates ve kuru soğan üretiminde, özellikle Niğde, Nevşehir, Afyonkarahisar, Kayseri, Aksaray, Amasya ve Ankara Polatlı başta olmak üzere ana üretim havzalarımızda hasat sonrasında üretici fiyatları tam anlamıyla çökmüştür. Mazot, kimyevi gübre, sertifikalı tohum, sulama elektriği ve hasat işçiliği giderlerindeki artışlar nedeniyle 1 kilogram patates ve soğanın tarladaki üretim maliyeti 7 ila 8 TL'yi bulurken; tüccarın tarlada ve depoda üreticiye sunduğu alım fiyatları 3 ila 4 TL bandına kadar gerilemiştir.

Üretici maliyetinin yarısına dahi ürününü satamazken, büyükşehirlerdeki market raflarında patates ve soğanın 30 ila 40 TL'den satılması, aracı ve komisyoncu düzeninin çiftçiyi nasıl bir yıkıma sürüklediğini açıkça göstermektedir. Geçmiş yıllarda fiyat artışı bahanesiyle uygulanan plansız ihracat kısıtlamaları, gümrük vergisi muafiyetli ithalat kararları ve ihracata getirilen fon kesintileri, üreticimizin geleneksel dış pazarlarını kaybetmesine yol açmıştır.

Bunun yanı sıra, modern iklimlendirmeli lisanslı soğuk hava depolarının yetersizliği nedeniyle yüz binlerce ton patates ve soğan ilkel depolarda çürümeye ve filizlenmeye terk edilmekte; Toprak Mahsulleri Ofisi'nin (TMO) maliyetin üzerinde doğrudan bir müdahale alımı yapmaması çiftçimizi borç batağına sürüklemektedir.

Bu çerçevede;