İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/5415 GEÇ CEVAPLANDI · 130 GÜN

Fındık üreticilerine verilen desteklere ilişkin

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. Bakanlığa iletildi
  3. 15. gün
  4. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 130 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 116 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından Anayasanın 98. ve TBMM içtüzüğünün 96. Maddelerine göre yazılı olarak yanıtlandırmasını dilerim.

Elvan iş Giresuff Milfetvekili TBMM Katip Üyesi

15 Eylülde Resmi Gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile 2023 yılında Çiftçi Kayıt Sistemi'ne (ÇKS) dahil olan çiftçilere yapılacak Tarımsal Destekler açıklandı.

Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Fındık üreticisine yapılan dönüm başı Alan Bazlı Destek miktarında bir değişiklik yapılmadan 170 TL olarak devam edeceği görülmektedir. 2012'de 150, 2013'de 160, 2014'de 170 TL olan dönüm başı destek o günden bugüne artırılmamıştır. Gübre desteğinde de hiçbir artış olmazken yalnızca mazot desteğinin dönüm başına 62 TL'den 86 TL'ye çıktığı görülmektedir.

Açıklanan destek miktarları rekor seviyede artan girdi maliyetlerine rağmen fındık üreticisinin devlet tarafından yalnız bırakıldığına bir örnek niteliğindedir.

Ayrıca arazi mülkiyetinin esas alındığı destekler üretim sürecimize katkı sağlamaktan uzak kalmıştır. Bunun yerine üretimin esas alındığı modellere yönelmemiz gerektiği ifade edilmektedir.

Bu hususta:

SORULAR

  1. Sadece geçtiğimiz yıldan bu yana gübre fiyatları yüzde seksen oranında artarken gübre desteğinde ve alan bazlı destek ödemesinde hiçbir artış olmamasını nasıl değerlendirmektesiniz? Bakanlığınız fındık üreticisine yapılacak tarımsal destek ödemesinde artışa neden lüzum görmemiştir?

  2. Rekor düzeyde artan girdi maliyetleri karşısında diğer bölgelere nazaran dezavantajlı, dönüm başı ancak 80 kg ve altında verime sahip Doğu Karadeniz illerinde, tarımsal destek miktarları üreticiye katkı sağlamakta oldukça yetersiz değil midir?

  3. Bir sonraki yıl üretim hazırlığına başlayan fındık üreticisi on yıldır değişmeyen tarımsal destekleme miktarlarıyla sürdürülebilir bir üretim için teşvik edilebilir mi?

  4. Üretim maliyetlerini azaltmak için üreticiye yapılan Alan Bazlı Destek ödemesinde on yıldır bir kuruş dahi artış yapılmaması fındık üreticisine destek ödemesi uygulamasının fiili olarak sona erdiğinin bir ifadesi değil midir? Bu tablo karşısında fındık üretimine ve ürüne bir devlet desteğinden söz edilebilir mi?

  5. Giresun Kalite Fındık destekleme taban fiyatının, bahsi geçen destekleme ödemeleri dikkate alınarak belirlendiği doğru mudur? Fındık taban fiyatı belirlenirken, on yıldır bir kuruş artırılmayan alan bazlı destek miktarı da göz önünde bulundurulmuş mudur?

  6. Dönüm başına ortalama 80 ile 100 aralığında üretim yapılan Doğu Karadeniz illerinde açıklanan taban fiyat maliyet oranının altında kaldığı görülmektedir. Taban fiyat belirlenirken Doğu Karadeniz'de üretim maliyeti dikkate alınmış mıdır?

  7. Giresun Kalite Üretim Bölgesi ve Levant Kalite Üretim Bölgesi Fındık üretim maliyetleri nedir?

  8. Mevcut tarımsal desteklerin günümüz ekonomik koşullarında hiçbir anlam ifade etmediği ortadayken yeni bir destekleme stratejisi üzerinde neden tartışılmamaktadır?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·

Ülkemizde bitkisel üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize yönelik hibe programları, projeler ve desteklemeler uygulanmaktadır.

Değişen ulusal ve uluslararası koşullara göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeler, destekleme programlarının esasları ve araçları ile bunların uygulamaları 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun amir hükümleri çerçevesinde yürütülmektedir.

15.09.2023 tarihli ve 32310 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "2023 Yılında Yapılacak Tarımsal Desteklemeler ve 2024 Yılında Uygulanacak Sertifikalı Tohum Kullanım Desteğine İlişkin Karar" kapsamında fındık üreticilerine 86 TL/da mazot desteği, 21 TI./da gübre desteği olmak üzere toplam 107 TI./da mazot ve gübre desteği ve 22.11.2001 tarihli ve 2001/3267 sayılı "Fındık Alanlarının Tespitine Dair Karar" ile belirlenen ve ruhsat verilen alanlarda, Çiftçi Kayıt Sistemi ve Fındık Kayıt Sistemi'ne kayıtlı üreticilere fındık alan bazlı gelir desteği kapsamında 170 TL/da destek verilecektir.

Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) alım fiyatları tüm parametreler dikkate alınarak belirlenen bir eşik fiyattır. Açıklanan ürün alım fiyatları, üretimin sürdürülebilirliği ve tüketiciye yansıması dikkate alınarak gerçekleştirilmektedir.

TMO tarafından, 2023 yılında Giresun kalite fındık için 84 TI./kg, Levant kalite fındık için 82,5 TL/kgalım fiyatı açıklanmıştır. Fındık ürününde güncel piyasa fiyatı ise randımanına göre değişiklik arz etmekle birlikte ortalama 90-95 TI/kg'dır.

İbrahim YUMAKLIBakan

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir